Nguy cơ biến mất của Di tích tàu không số tại Khánh Hòa

23/05/2015 | 10:57 In bài viết

Cách TP Nha Trang hơn 80km, điểm Di tích lịch sử tàu C235 (Tàu không số, đường Hồ Chí Minh trên biển), nơi ghi nhận chiến công hào hùng của lực lượng Hải quân nhân dân Việt Nam (HQND) di tích lịch sử cấp quốc gia đang bị xuống cấp nghiêm trọng.

Địa chỉ đỏ

Điểm di tích lịch sử tàu C235 (xã Ninh Vân, thị xã Ninh Hòa, Khánh Hòa) từ lâu được xem là “địa chỉ đỏ” mang tính giáo dục truyền thống yêu nước của thế hệ cha, anh đối với nhiều tầng lớp trong xã hội. Điểm di tích này ghi nhận sự hy sinh anh dũng để bảo vệ bí mật con đường vận tải trên biển của 14 cán bộ, chiến sĩ tàu C235, trong đó có thuyền trưởng Nguyễn Phan Vinh. Bia tưởng niệm còn ghi: Ngày 1.3.1968, tàu 235 của HQND Việt Nam làm nhiệm vụ vận chuyển vũ khí, chi viện cho chiến trường khu 6.

Nguy cơ biến mất của Di tích tàu không số tại Khánh Hòa - anh 1

Tàu không số huyền thoại giờ đang bị ăn mòn nghiêm trọng.

Nơi đây, các chiến sĩ của ta đã anh dũng chiến đấu với 7 tàu chiến và 2 liên đoàn biệt động Mỹ, ngụy. Bằng ý chí sắt thép, lòng dũng cảm để hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, tàu 235 vẫn thả hàng an toàn và kịp thời hủy tàu để kẻ thù không lần ra dấu vết. Toàn bộ 14 cán bộ, chiến sĩ đã anh dũng hy sinh. Trong đó có thuyền trưởng Nguyễn Phan Vinh, sau này được Nhà nước truy tặng Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân.

Trong trận đánh anh dũng đó, từ một mảnh lớn của thân tàu 235 bị hất lên triền núi Hòn Hèo (xã Ninh Vân), năm 1993, Lữ đoàn 125 (Bộ Tư lệnh Hải quân) cùng chính quyền địa phương đã xây dựng bia tưởng niệm 14 cán bộ, chiến sĩ tàu C235 tại chân núi Hòn Hèo. Kể từ đó, điểm lưu niệm “Tàu không số” là nơi để người dân địa phương và khắp nơi trên cả nước đến viếng thăm, tri ân những liệt sĩ tàu C235 đã ngã xuống cho độc lập dân tộc.

Năm 2011, nhân dịp kỷ niệm 50 năm Đường Hồ Chí Minh trên biển, địa điểm này được UBND tỉnh Khánh Hòa công nhận di tích lịch sử văn hóa cấp tỉnh. Ngày 26.4.2014, Bộ VHTTDL đã có quyết định xếp hạng địa điểm lưu niệm sự kiện tàu C235 (đường Hồ Chí Minh trên biển) là di tích lịch sử cấp quốc gia.

Nguy cơ biến mất của hiện vật

Mặc dù là di tích lịch sử cấp quốc gia, nhưng hiện tại điểm di tích tàu C235 đang có nguy cơ chỉ còn là hoài niệm bởi hiện vật là một mảng sắt của tàu C235 hiện đã rỉ sét hoàn toàn, các tấm sắt chỉ cần chạm nhẹ là vỡ vụn, trong khi đó mái che không có tác dụng trong việc bảo quản.

Chuyện đề nghị nâng cấp di tích lưu niệm tàu C235 thực chất không phải là vấn đề mới, từ mấy năm trước, nhiều người dân địa phương đã kiến nghị về vấn đề này. Bà Trà Thị Bông Sen, Chủ tịch UBND xã Ninh Vân cho biết đã nhận được không ít các kiến nghị của người dân, đặc biệt là các vị lão thành cách mạng, cựu chiến binh tha thiết yêu cầu cần nâng cấp và mở rộng điểm tưởng niệm Tàu không số. “Các chú ấy rất lo cho hiện trạng di tích, bởi không dễ gì giữ lại được hiện vật quý như vậy. Bản thân tôi cũng thấy nếu cứ để vậy hiện vật sẽ biến mất chỉ sau thời gian ngắn nữa thôi”, bà Sen nói.

Nguy cơ biến mất của Di tích tàu không số tại Khánh Hòa.

Cũng theo bà Sen, năm 2011, UBND xã Ninh Vân đã có tờ trình gửi UBND tỉnh Khánh Hòa đề nghị được cấp kinh phí để nâng cấp điểm tưởng niệm tàu C235 và trục vớt phần còn lại của thân tàu dưới đáy biển làm hiện vật bảo tàng của di tích. Đến năm 2012, Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa đồng ý với đề xuất này và giao cho Sở VHTTDL bàn bạc, thống nhất với Sở KH-ĐT để đưa vào kế hoạch năm 2013. Tuy nhiên từ đó cho đến nay, kiến nghị này vẫn chưa được giải quyết.

Theo ý kiến của cựu chiến binh Trương Đình Khánh (xã Ninh An, thị xã Ninh Hòa), cần phải nâng cấp và mở rộng để di tích này to lớn hơn. Bên cạnh đó, cũng cần thành lập ra một ban quản lý để trông coi di tích, tiện cho các đoàn khách đến đây dâng hương và để dọn dẹp vệ sinh, đảm bảo tính tôn nghiêm của một di tích lịch sử.

Vấn đề này, bà Sen cho biết, do xã không có kinh phí nên lâu nay việc quản lý di tích lịch sử này chủ yếu do các đoàn thể và một số cá nhân tự nguyện đứng ra làm. “Để xứng tầm với di tích cấp quốc gia, chính quyền và người dân địa phương mong muốn các cấp lãnh đạo sớm xem xét, tiếp tục đầu tư nâng cấp di tích điểm lưu niệm tàu C235.

Trong đó các hạng mục như nơi bảo quản thân tàu C235, nơi thắp nhang và bia tưởng niệm cần phải được trùng tu, cấp kinh phí để trục vớt phần thân tàu còn lại nằm dưới đáy biển và thành lập ban quản lý di tích. Đồng thời, mặt bằng của di tích cũng cần mở rộng hơn nữa vì phạm vi như hiện nay là khá chật hẹp”, bà Sen nói.

Bà Ngô Mỵ Châu, Giám đốc Trung tâm Quản lý di tích và danh lam thắng cảnh tỉnh Khánh Hòa cho biết, hiện Sở VHTTDL đang lên phương án và có tờ trình UBND tỉnh để làm dự án tôn tạo di tích tàu C235 ở Ninh Vân. Còn theo bà Phan Thanh Trúc, Phó giám đốc Sở VHTTDL Khánh Hòa, trước mắt Sở phải lên phương án tu bổ, tôn tạo, sau đó trình UBND tỉnh, bước cuối cùng phải có ý kiến thẩm định bằng văn bản của Bộ VHTTDL. “Khi Bộ đồng ý mới tiến hành xin kinh phí để tu bổ, tôn tạo được. Việc này mất rất nhiều thời gian, không thể làm ngay được”, bà Trúc nói.

Theo Báo Văn hóa

Xem thêm:

1. Lấy ý kiến về nghệ nhân... hời hợt cho xong!

2. Sáng, tối trong bức tranh Di sản Việt Nam 2014

3. Công viên đất nung lớn nhất Việt Nam - chuỗi kết nối di sản văn hóa nhân loại