 |
Kiểm soát tốt là yêu cầu quan trọng nhất để phòng, chống dịch bệnh hiệu quả |
Bệnh dại
Trong vòng 100 năm qua, tỉ lệ mắc bệnh dại ở người đã giảm đi đáng kể nhờ việc phát minh ra vaccine phòng chống dại. Theo ước tính của Trung tâm Phòng ngừa và Kiểm soát Dịch bệnh Mỹ (CDC), mỗi năm có khoảng 2 người Mỹ chết vì bệnh dại, loại virus lây truyền qua nước bọt của những con vật như chó hoặc dơi.
Bệnh dại là loại virus có tỉ lệ tử vong cao nhất trong số các loại virus đe dọa đến con người. Cho đến nay, mới chỉ có khoảng 3 người Mỹ sống sót sau khi mắc bệnh dại mà không áp dụng biện pháp tiêm phòng. Đa số những người mắc bệnh dại đều trải qua cái chết vô cùng đau đớn.
Thống kê của Tổ chức Y tế thế giới cho biết ở châu Phi và châu Á hiện có khoảng 55.000 người chết vì bệnh dại mỗi năm.
HIV
Mặc dù, số người chết hàng năm liên quan đến virus gây suy giảm miễn dịch đã giảm đáng kể trong những năm gần đây, ước tính vẫn có khoảng 1,6 triệu người trên thế giới chết vì HIV và nguyên nhân liên quan đến hội chứng suy giảm miễn dịch (AIDS) trong năm 2012, báo cáo của WHO cho biết.
Sau khi xâm nhập vào cơ thể, virus HIV tấn công các tế bào miễn dịch và làm suy yếu dần hệ miễn dịch, khiến cho người bị nhiễm virus khó chống đỡ được các bệnh khác. Ước tính có khoảng 36 triệu người trên toàn thế giới đã chết vì đại dịch này. Hiện nay, những người có HIV kéo dài tuổi thọ hơn nhờ thuốc điều trị kháng virus, nhưng kể từ đỉnh điểm của đại dịch AIDS năm 1997 đến nay, loài người vẫn chưa tìm ra thuốc chữa HIV.
Cúm
Nhắc đến cúm, chúng ta cứ nghĩ đây là bệnh rất thông thường, không đáng sợ nhưng trung bình mỗi năm số người chết vì cúm còn cao hơn virus Ebola, ước tính khoảng 250.000 đến 500.000 ca tử vong mỗi năm.
Là loại virus rất dễ lây, mỗi mùa bệnh cúm lại nổi lên một số chủng khác nhau, từ cúm B đến các chủng cúm A/H1N1, H3N1, H5N1 hay gần đây H5N6...
Vaccine cúm là một biện pháp tốt giúp phòng ngừa virus cúm. Tuy nhiên, Virus cúm rất phong phú về chủng loại, thế nên những loại vaccine hiện nay chỉ có thể phòng ngừa được một chủng cúm nhất định mà không giúp người bệnh miễn dịch với các chủng virus cúm khác. Ngoài ra, virus cúm ngày càng biến đổi mạnh về gen, tạo ra những chủng cúm mới gây ra tỉ lệ tử vong cao hơn trên toàn cầu.
Virus lan truyền qua muỗi
Qua thống kê, ít nhất 40% dân số thế giới, tương đương khoảng 2,5 tỷ người, có nguy cơ bị bệnh nặng và tử vong do bệnh virus qua muỗi truyền.
Lan truyền qua vết cắn của muỗi bị nhiễm bệnh, một số loại virus như sốt xuất huyết, virus Tây sông Nile và sốt vàng da cướp đi sinh mạng của hơn 50.000 người trên toàn thế giới mỗi năm.
Đứng đầu bảng là sốt xuất huyết, gây sốt cao và có thể dẫn đến sốc nhiễm trùng và tử vong. Người bị nhiễm sốt xuất huyết trong thời gian đi du lịch nước ngoài có thể lây bệnh khi về nước khi muỗi cắn họ, sau đó cắn người khác.
Ít gây chết người, nhưng vẫn còn nguy hiểm là virus Tây sông Nile, virus có thể truyền cho con người một loại bệnh thần kinh qua vết cắn của muỗi sau khi chúng ăn xác chim bị nhiễm virus.
Đó là chưa kể, sốt rét cũng được lan truyền qua muỗi, nhưng do một ký sinh trùng chứ không phải là một loại virus - giết chết hơn 600.000 người hàng năm.
Rotavirus
Đây là loại virus gây bệnh đường tiêu hóa cực kỳ nguy hiểm đối với trẻ em trên toàn thế giới. Ước tính mỗi năm có khoảng 111 triệu trường hợp viêm dạ dày, ruột do rotavirus gây nên, đa số là trẻ em dưới 5 tuổi.
Trên toàn cầu, khoảng 440.000 trẻ em nhiễm virus chết mỗi năm do biến chứng, cụ thể là tình trạng mất nước, trong đó khoảng 82% số ca tử vong liên quan đến virus này là ở các quốc gia đang phát triển. Đến nay, tiêm chủng là cách tốt nhất để chống lại rotavirus.
