Từ hộp hologram ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), mô hình len nỉ thủ công đến vàng mã dành riêng cho thú cưng, thị trường sản phẩm tưởng niệm này đang ngày càng đắt khách.
Theo truyền thống, các gia đình sẽ đến thăm phần mộ tổ tiên, dọn dẹp bia mộ và dâng lễ vật để tưởng nhớ người đã khuất. Tuy nhiên, với một số chủ nuôi, những hành động tưởng niệm này hiện đã được mở rộng sang cả chó và mèo, những con vật mà họ coi như thành viên trong gia đình.
Theo các báo cáo, lượng giao dịch sản phẩm tưởng niệm thú cưng trên nền tảng thương mại điện tử Taobao đã tăng 160% so với cùng kỳ năm 2025, trong đó các sản phẩm lưu niệm cá nhân hóa và dịch vụ ứng dụng AI nằm trong nhóm tăng trưởng nhanh nhất.
Một tiểu thương trực tuyến từng chuyên vẽ tranh sơn dầu thú cưng, ông Yin, cho biết đã bắt đầu cung cấp hộp tưởng niệm hologram ứng dụng AI từ năm 2025. Sản phẩm này sử dụng hình ảnh có sẵn để tạo ra hình ảnh ba chiều chuyển động của chó và mèo.
Ông Yin cho biết khách hàng thường đặc biệt chú ý đến những chi tiết cụ thể, nhất là đôi mắt và màu lông của thú cưng, và có thể yêu cầu chỉnh sửa nhiều lần để thể hiện chính xác “tính cách” của chúng. Điển hình như trường hợp chủ nhân của một chú chó Golden Retriever đã phàn nàn rằng biểu cảm của thú cưng trông quá hung dữ, đồng thời yêu cầu tinh chỉnh lại nhằm phản ánh đúng bản tính tinh nghịch vốn có.
Các đánh giá trực tuyến từ người mua cho thấy những sản phẩm này mang lại giá trị tinh thần rất . Một khách hàng cho biết mức độ giống thật khiến họ có cảm giác như thú cưng “đã quay trở lại”, dù kích thước sản phẩm nhỏ hơn so với kỳ vọng.
Xu hướng này xuất hiện trong bối cảnh nền kinh tế thú cưng tại Trung Quốc đang tăng trưởng mạnh. Theo “Sách trắng ngành thú cưng Trung Quốc 2026”, quy mô thị trường tiêu dùng chó và mèo tại khu vực đô thị đạt 45,4 tỷ USD trong năm 2025 và dự kiến sẽ vượt 58,11 tỷ USD vào năm 2028.
Tại một cửa hàng trực tuyến khác, bà Kang Qin đã có hơn một thập kỷ chế tác các mô hình thú cưng bằng len nỉ, với mục tiêu tái hiện ngoại hình của từng con vật một cách chân thực nhất.
Bà cho biết có khách hàng từng gửi một bức ảnh mẫu chụp một chú chó có phần lông quanh mũi bị lấm lem và sẫm màu. Sau khi bà chỉnh sửa để làm sạch hình ảnh, khách hàng lại yêu cầu khôi phục chi tiết vết bẩn này để mô hình trở nên chân thực hơn.
Không dừng lại ở các kỷ vật chế tác thủ công, người bán trực tuyến cũng cung cấp các mặt hàng tưởng niệm bằng giấy dành cho thú cưng, bao gồm thức ăn, quần áo và nơi ở, được đốt như một hình thức tri ân.
Một số cửa hàng cung cấp gói “đại tang lễ cho chó mèo” với giá 34,84 USD, bao gồm các vật phẩm như tiền giấy, dầu gội, máy giặt, điều hòa, vàng bạc, thậm chí cả hình nhân người hầu và bạn đồng hành. Ngoài ra, dịch vụ đốt vàng mã cũng được cung cấp với mức giá từ 2,89 đến 4,18 USD.
Làn sóng này lan rộng nhanh trên mạng xã hội Trung Quốc, thu hút hàng triệu lượt xem và nhiều ý kiến trái chiều. Một số người bày tỏ sự đồng cảm với những chủ nuôi tưởng niệm thú cưng, trong khi những người khác đặt câu hỏi về việc chi tiêu lớn cho vàng mã, coi đây chỉ là một chiêu trò trục lợi từ nỗi đau mất mát.
Một nhà nghiên cứu văn hóa dân gian cho rằng việc đốt vàng mã cho thú cưng không nên được ví như một phong tục dân gian mới, mà thực chất chỉ là hệ quả của nhu cầu giãi bày cảm xúc đương đại kết hợp cùng với yếu tố thương mại.
Trong khi đó, một học giả khác nhận định hiện tượng này phản ánh vai trò tình cảm ngày càng lớn của thú cưng đối với con người, và có thể được xem là lựa chọn cá nhân, miễn là không vi phạm pháp luật và chuẩn mực đạo đức xã hội .
