“Thân sâu hồn bướm” – Kỳ 2: Vạn nẻo mưu sinh

(Ngày Nay) - Khó tìm được môi trường làm việc ổn định, do giấy tờ, do định kiến, cuộc sống của người chuyển giới nữ thường rất bấp bênh. Đa phần rơi vào cảnh nghèo túng, bị kì thị, lại thiếu sự bảo vệ của pháp luật, họ trở thành nhóm người dễ bị tổn thương nhất trong xã hội.
Người chuyển giới nữ thường làm những công việc tự do như hát lô tô, hội chợ, đám ma...
Người chuyển giới nữ thường làm những công việc tự do như hát lô tô, hội chợ, đám ma...

Nhọc nhằn xin việc

Người chuyển giới nữ, dù được học hành đến nơi đến chốn vẫn rất khó xin được việc. Bởi hầu hết không sử dụng tên khai sinh, không được thừa nhận giới tính thực tế. Rất nhiều trường hợp không có chứng minh thư vì ngoại hình khác quá xa so với thông tin trên giấy tờ. Họ buộc phải chọn những công việc tự do, thường thấy nhất là hát lô tô, hội chợ, hát đám ma, trang điểm, tiếp viên quán nhậu, .v.v.

Hằng Nghi, 31 tuổi, quê Bình Định, đã từng làm rất nhiều nghề để có tiền gửi về cho gia đình. Hiện tại, Nghi đang làm tiếp viên quán nhậu tại quận 3, TP.HCM. Nghi kể, đến hôm nay cô vẫn chưa đủ tiền để chuyển giới hoàn toàn. “Hồi mới vô Sài Gòn, em cũng nộp đơn xin làm công nhân, nhưng không được. Em đi phỏng vấn mấy công ty, vẫn không thể đậu dù em đã tốt nghiệp 12. Rồi em xin theo đoàn lô tô, nhưng có một giai đoạn lô tô không thịnh nữa. Nếu cứ như vậy em không đủ tiền gửi về nhà, nên em đi phụ bưng hũ tiếu, rửa chén thuê. Được bạn bè giới thiệu quán nhậu này có nhận “pê đê”, em tới xin làm đến tận bây giờ”. Công việc bấp bênh, thu nhập thấp, để thực hiện được ca đại phẫu chuyển đổi hình hài vẫn là giấc mơ lớn của Hằng Nghi.

“Thân sâu hồn bướm” – Kỳ 2: Vạn nẻo mưu sinh ảnh 1

Những người "thân sâu hồn bướm" thường chọn nghề hát lô tô, vì trên sân khấu ấy họ được là chính mình

Phụng Hương, một người chuyển giới nữ đã luống tuổi, hiện đang sống tại quận 3 cho biết, vì khó xin việc làm nên người trong giới của chị rất dễ bị sa ngã. Phụng Hương nói: “Giờ nghĩ coi, gia đình ruồng bỏ, tâm lý ức chế, tiền bạc không có, biết làm sao. Đi xin việc rất là nhọc nhằn luôn đó, nhiều lúc xin rửa chén, phục vụ họ còn không cho, huống hồ chi là đi làm công nhân, văn phòng. Mà hầu hết chị em nào biết mình là con gái rồi thì khát khao đi chuyển giới lắm. Tiền chuyển giới thì mắc, có mấy ai đủ giỏi để trong mấy năm gom được vài trăm triệu, người bình thường còn hiếm có của dư đến vậy huống hồ tụi chị. Có đứa chuyển xong về phải đi bán dâm để trả nợ”.

Trương Hạ Vy - cô gái chuyển giới từng đạt giải “Hoa hậu cộng đồng năm 2010” chia sẻ: “Tại sao tụi em hay chọn đi hát lô tô hả? Tại vì đi xin việc ở đâu người ta cũng không nhận hết. Mà trên sân khấu lô tô khán giả họ chấp nhận mình. Mình được là chính mình, quên đi hết những đau buồn. Được mặc đồ đẹp, được khoe vẻ nữ tính mà không phải sợ hãi cái gì”.

“Thân sâu hồn bướm” – Kỳ 2: Vạn nẻo mưu sinh ảnh 2

Tuy từng đạt giải "Hoa hậu cộng đồng", nhưng cuộc sống trước đây của Hạ Vy cũng cơ cực trăm bề

Có tài có sắc, nhưng cuộc sống ngày xưa của Trương Hạ Vy cũng không hề dễ thở. Đoàn lô tô đậu lại nơi nào thì Vy cũng màn trời chiếu đất nơi đó. Mỗi tấm lô tô khi ấy chỉ lời được vài trăm đồng. Hạ Vy tâm sự: “Khi đông người đến thì có chút ít tiền, mà cũng son phấn quần áo hết trơn. Tháng mưa gió thì cầm chắc… đói. Có khi khổ đến mức cả đoàn ăn cơm trắng với đường, chứ không có tiền mua đồ ăn nữa”.

Bị sàm sỡ… là chuyện thường tình

Xuất phát từ tâm lý tò mò, kì thị của đám đông, nên không chỉ ở các “sàn diễn đám ma” mà ở bất kì đâu, người chuyển giới nữ luôn là đối tượng rất dễ bị quấy rối tình dục.

Trước khi trở thành đào hát nổi tiếng của đoàn lô tô Dòng Thời Gian, và trước khi lô tô trở nên văn minh, sang trọng, Trương Hạ Vy đã rất nhiều lần phải cay đắng thốt lên: “Sao người ta có thể đối với mình như vậy”. Cách đây mười năm, trong một lần đi hát tại đám ma, Hạ Vy bị một đám thanh niên nhào lên giành giật, xé quần áo. “Lúc đó Vy mới chuyển giới hoàn toàn, sức lực của một mình mình, sao chống lại được bọn họ. Vy bị đẩy vào bàn ăn, nước mắm đổ đầy người. Đau đớn, sợ hãi, tủi phận, Vy chỉ biết khóc”, Hạ Vy kể lại ký ức kinh hoàng. Thấy Vy khóc tức tưởi và không tài nào phản kháng, có người mủi lòng, khoác cho Vy tấm áo, xô hết những kẻ kia ra. Từ đó Hạ Vy không dám đi “hát đám ma” nữa, có đi cũng theo nhóm, theo hội, để… “có gì còn tương trợ lẫn nhau”.

“Thân sâu hồn bướm” – Kỳ 2: Vạn nẻo mưu sinh ảnh 3

Màn diễn xiếc rất tốn sức của một người chuyển giới nữ

Huỳnh Quyên, ngụ huyện Hóc Môn, cũng là người chuyển giới hành nghề “hát đám ma”, Quyên bộc bạch: “Bị sàm sỡ là chuyện thường tình, giống như đi làm tiếp viên quán nhậu, hay PG quán bar, nơi phức tạp thì khó thoát khỏi cảnh đó lắm. “Pê đê” như tụi em hay bị khinh thường hơn, phần vì một số người trong giới hay trình diễn thô tục, không đàng hoàng, nên người ta đánh đồng. Phổ biến nhất là bị xé quần áo để “kiểm tra”. Buồn, tức lắm, nhưng biết làm sao”.

Huỳnh Quyên cho biết, kinh nghiệm của Quyên là nhỏ nhẹ giải thích, hoặc xin người ta đừng đụng chạm. Quyên chua chát: “Phản ứng mạnh quá, lắm lúc còn bị chận đường hành hung. Thân phận của tụi em nhạy cảm lắm, nên mỗi khi có chuyện không hay, thường chẳng có ai đồng cảm”.

“Thân sâu hồn bướm” – Kỳ 2: Vạn nẻo mưu sinh ảnh 4

Hạ Vy cho biết, chịu được sức nóng của sáp nến là nhờ luyện tập và kỹ thuật

Công bằng mà nói, dù diễn tại đám ma, hay trên các sân khấu lớn, thì người chuyển giới nữ cũng phải tập luyện “đổ mồ hôi sôi nước mắt”. Như Trương Hạ Vy, nổi tiếng với màn múa nến, nhỏ sáp nến nóng lên thân thể. Và để thành thạo, Vy đã phải chịu phỏng, chịu đau đớn rất nhiều lần. Hạ Vy kể: “Ngày xưa theo đoàn lô tô, thấy mấy anh chị diễn xiếc, mình cũng tập tành làm theo, chỉ mong có ngón nghề lận lưng. Người ta nghĩ chắc Vy phải bôi cái gì lên tay chân mới không bị thương, mới chịu được sáp nóng. Nhưng không có đâu, tất cả đều nhờ luyện tập và kỹ thuật. Cũng gian nan lắm mới được như ngày hôm nay”.

Dẫu vậy, nhưng mấy ai hiểu được nỗi khổ đau của những người trót sinh ra đã “thân sâu hồn bướm”. Và trên bước đường mưu sinh, bị kì thị, bị sàm sỡ là chuyện “như cơm bữa”. Nhưng biết làm sao, đành nuốt nước mắt tủi nhục vào lòng, họ lại gượng dậy, để sống tiếp…

Tên một số nhân vật đã được thay đổi

Kỳ 3: Xế chiều đơn độc

OpenAI phát hiện thêm vụ xâm nhập hệ thống Chính phủ Australia
OpenAI phát hiện thêm vụ xâm nhập hệ thống Chính phủ Australia
(Ngày Nay) - Công ty công nghệ OpenAI của Mỹ vừa thông báo phát hiện thêm một vụ xâm nhập trái phép vào hệ thống của một cơ quan chính phủ tại Australia, đánh dấu lỗ hổng an ninh mạng nghiêm trọng thứ hai được xác nhận chỉ trong vòng vài tuần qua.
Nghệ thuật năm châu hội tụ tại Hoàng thành Thăng Long
Nghệ thuật năm châu hội tụ tại Hoàng thành Thăng Long
(Ngày Nay) - Trong không gian di sản Hoàng thành Thăng Long, tối 2/10 những làn điệu cải lương, chèo, dân ca cùng âm nhạc đến từ nhiều quốc gia đã tạo nên một bức tranh nghệ thuật đa sắc màu. Qua chuỗi chương trình “Hòa nhạc Năm Châu”, nghệ thuật hiện diện gần gũi với cộng đồng, để người dân và du khách trực tiếp thưởng thức, giao lưu và cảm nhận những giá trị văn hóa của Việt Nam và thế giới.
Chính thức khởi động Festival Piano Talent mùa thứ Tư
Chính thức khởi động Festival Piano Talent mùa thứ Tư
(Ngày Nay) - Sáng ngày 2/10, tại Hà Nội, cuộc thi Vietnam International Piano Talent Competition 2027 - Tài năng Piano Quốc tế Việt Nam 2027 đã chính thức được khởi động. Cuộc thi do Viện Phát triển Giáo dục và Văn hóa Việt Nam tổ chức, dưới sự bảo trợ của Liên hiệp các Hội UNESCO Việt Nam cùng sự phối hợp của PIARA Nhật Bản. 
Ban Chủ trì họp báo giới thiệu Tuần Sân khấu Việt Nam tại Pháp 2026.
Sân khấu mở lối đưa văn hóa Việt đến công chúng quốc tế
(Ngày Nay) - Tuần Sân khấu Việt Nam tại Pháp lần đầu tiên được tổ chức tại Paris, quy tụ nhiều loại hình nghệ thuật từ rối nước, kịch nói, múa đương đại đến tuồng, chèo, cải lương. Không chỉ giới thiệu di sản, chương trình hướng tới tạo không gian để nghệ sĩ Việt Nam và Pháp gặp gỡ, đối thoại và đồng sáng tạo.
Cảnh báo rủi ro pháp lý từ các tác nhân AI tự hành
Cảnh báo rủi ro pháp lý từ các tác nhân AI tự hành
(Ngày Nay) - Công ty khởi nghiệp trí tuệ nhân tạo (AI) Anthropic vừa đưa ra cảnh báo về nguy cơ phải đối mặt với những khiếu nại pháp lý phức tạp từ khách hàng và người dùng liên quan đến hành vi của các tác nhân AI tự hành mất kiểm soát.