Nỗi lo tăng trưởng kinh tế khi ngân hàng lại thừa tiền

(Ngày Nay) - Tiền mặt trong hệ thống dư thừa không phải chỉ vì tín dụng không theo kịp huy động mà sau đó còn có nguyên nhân từ kinh tế tăng trưởng chậm.
Tăng trưởng tín dụng từ đầu năm thấp hơn nhiều so với tăng trưởng cung tiền M2 và huy động. Nguồn: Ngân hàng Nhà nước, Ủy ban Giám sát Tài chính Quốc gia.
Tăng trưởng tín dụng từ đầu năm thấp hơn nhiều so với tăng trưởng cung tiền M2 và huy động. Nguồn: Ngân hàng Nhà nước, Ủy ban Giám sát Tài chính Quốc gia.

Các ngân hàng thương mại đang rất dư thừa tiền mặt, biểu hiện thấy rõ là hàng loạt các lãi suất đồng loạt giảm. Lãi suất liên ngân hàng kỳ hạn qua đêm đang ở vùng thấp nhất trong lịch sử là 0,4-0,5% (cùng kỳ 2015 lãi suất là 3-4%). Lãi suất tín phiếu Ngân hàng Nhà nước cũng đã giảm xuống mức thấp kỷ lục là 0,4% (cùng kỳ là 3,5%). Lãi suất phát hành trái phiếu chính phủ ở các kỳ hạn 5 năm giảm mạnh xuống còn 5,79%, mức thấp nhất kể từ tháng 6/2015.

Lãi suất giảm mạnh nhưng nhu cầu mua từ các ngân hàng vẫn rất lớn. Với tín phiếu Ngân hàng Nhà nước, tốc độ phát hành trong tháng 8 đã tăng gấp đôi tháng 7 và chỉ trong 3 tháng nhà điều hành đã rút khỏi lưu thông 64.000 tỷ đồng. Với trái phiếu Chính phủ, tổng giá trị phát hành đến ngày 14/9 đạt 211,5 triệu tỷ, cao hơn giá trị phát hành trong cả năm của tất cả các năm trước.

Hiện tượng “thừa tiền” không phải là mới mà đã xảy ra trong năm 2013, 2014 và đầu năm 2015. Một nguyên nhân cơ bản đó là tăng trưởng tổng phương tiện thanh toán và huy động cao hơn tăng trưởng tín dụng. Tín dụng 8 tháng đầu năm tăng 9,67% trong khi tăng trưởng tổng phương tiện thanh toán và tổng huy động lần lượt đạt 10,5% và 11%. Tương tự, lượng giá trị tín dụng tăng thêm trong 8 tháng đầu năm cũng thấp hơn nhiều so với hai chỉ số kia.

Đằng sau còn có nguyên nhân lớn hơn, đó là kinh tế tăng trưởng chậm, kéo theo hai hệ quả có ảnh hưởng đến thị trường tiền tệ. Một là nhu cầu tín dụng giảm, hai là xuất siêu. Nhờ xuất siêu, Việt Nam có thặng dư cán cân tổng thể lớn hơn và Ngân hàng Nhà nước đã dùng VND để mua ngoại tệ cho dự trữ ngoại hối. Tính từ đầu năm, nhà điều hành đã mua vào xấp xỉ 10 tỷ USD, tương ứng “bơm” ra một lượng tiền VND là 230.000 tỷ. Điều tương tự cũng xảy ra vào năm 2013 và 2014. Còn vào năm 2015 khi kinh tế tăng trưởng nhanh hơn, Việt Nam quay lại nhập siêu và Ngân hàng Nhà nước đã phải bán 6 tỷ USD từ dự trữ để ổn định thị trường ngoại hối.

Với việc kinh tế tăng trưởng chậm - nguyên nhân sâu xa của hiện tượng thừa tiền mặt, niềm vui cho sự ổn định trên thị trường tiền tệ khó có thể lớn bằng nỗi lo về tăng trưởng chậm mà trên hết là đời sống của hàng triệu người dân. Ngoài ra, trạng thái dư thừa này cũng khá mong manh do Việt Nam có tỷ lệ nội địa hóa thấp. Khi kinh tế tăng trưởng cao, chắc chắn nhập siêu sẽ quay trở lại dẫn đến cung tiền qua mua ngoại tệ cho dự trữ ngoại hối giảm.

Một câu hỏi đặt ra ở thời điểm này là khi nào Việt Nam có lại tăng trưởng cao. Năm 2015, tức là sau 3 năm tăng trưởng thấp, Việt Nam đã cố gắng quay trở lại quỹ đạo tăng trưởng bằng nới lỏng cả tiền tệ và tài khóa.

Tuy nhiên chỉ một năm sau, tăng trưởng lại rớt mạnh. Nếu lại vội vàng kích thích thì rất có thể sẽ rơi vào vòng xoáy nhập siêu, tỷ giá, lạm phát để rồi lại mất nhiều năm sau đó để sửa chữa.

Một hướng đi “vẹn toàn” cho tình thế hiện tại đó là bán tài sản cho nhà đầu tư nước ngoài.Một mặt ngân sách có ngay một nguồn tiền lớn để tái đầu tư cho các dự án mới, một mặt dự trữ ngoại hối có thêm ngoại tệ, giúp ổn định tiền tệ. Vấn đề còn lại là phải sử dụng đồng tiền thu về một cách hiệu quả nhất.

Theo Vnexpress
TIN LIÊN QUAN
Giá cổ phiếu châu Á tăng cao kỷ lục
Giá cổ phiếu châu Á tăng cao kỷ lục
(Ngày Nay) - Đầu tuần, khi đồng đô la ổn định trở lại sau một tuần rớt giá, giá cổ phiếu châu Á tăng lên mức cao nhất trong hai năm qua bởi gói kích cầu từ Trung Quốc và kỳ vọng FED cắt giảm lãi suất toàn cầu trong vài tuần.
Quy trách nhiệm người đứng đầu nếu để xảy ra khai thác khoáng sản trái phép
Quy trách nhiệm người đứng đầu nếu để xảy ra khai thác khoáng sản trái phép
(Ngày Nay) - Nhằm quản lý tốt tài nguyên, khoáng sản, đồng thời đảm bảo an ninh, trật tự, tạo môi trường đầu tư an toàn, lành mạnh, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội, tỉnh Thái Bình đang chỉ đạo các cấp, ngành thực hiện quyết liệt, đồng bộ các giải pháp, tăng cường hiệu lực quản lý Nhà nước trong lĩnh vực khai thác tài nguyên, khoáng sản trên địa bàn.
Đèn bàn Dragonfly do bà Clara Driscoll thiết kế. Ảnh: Tiffany Glassware
Đèn kính màu Tiffany pha chì: Biểu tượng của nghệ thuật Art Nouveau
(Ngày Nay) - Tiffany Studios đã khẳng định danh tiếng của mình qua những chiếc đèn pha chì tinh xảo. Mặc dù thoạt nhìn, nhiều mẫu đèn có vẻ ngoài tương đồng, nhưng ẩn sâu bên trong mỗi tác phẩm là những điểm độc đáo riêng biệt. Hai trong số những mẫu đèn Tiffany được ưa chuộng nhất là Dragonfly và Wisteria, được tạo ra bởi bàn tay tài hoa của những nữ nghệ sĩ tài năng.
Tháo gỡ vướng mắc pháp lý, khơi thông dòng chảy bất động sản du lịch, nghỉ dưỡng
Tháo gỡ vướng mắc pháp lý, khơi thông dòng chảy bất động sản du lịch, nghỉ dưỡng
(Ngày Nay) -Chia sẻ tại Diễn đàn: “Khơi thông dòng chảy bất động sản du lịch, nghỉ dưỡng”, các chuyên gia pháp lý, BĐS, doanh nghiệp và cơ quan quản lý nhà nước cùng khẳng định: giải pháp tiên quyết để thúc đẩy tiến trình phục hồi phân khúc bất động sản du lịch nghỉ dưỡng chính là tháo gỡ những vướng mắc pháp lý.
Ban tổ chức trao giải Nhì cho các tác giả.
Tôn vinh nhiều tác phẩm âm nhạc “Bài ca Điện Biên”
(Ngày Nay) - Tối 19/5, tại thành phố Điện Biên Phủ, Hội Nhạc sĩ Việt Nam, Liên hiệp các Hội Văn học nghệ thuật Việt Nam phối hợp với UBND tỉnh Điện Biên tổ chức Lễ tổng kết, trao giải thưởng tháng âm nhạc “Bài ca Điện Biên”.
Ảnh minh họa.
Thành đạo theo tinh thần Thiền tông
(Ngày Nay) - Sau khi vượt thành xuất gia, Sa-môn Cù Đàm trải qua nhiều năm tháng tầm sư học đạo và khổ hạnh nơi rừng già, mục đích tìm ra con đường thoát ly sanh tử.