Nhân chuyến thăm chính thức Việt Nam của Chủ tịch Quốc hội Chính quyền nhân dân, Chủ tịch Hội đồng Nhà nước Cộng hòa Cuba Esteban Lazo Hernández, Tổng Thư ký Quốc hội và Hội đồng Nhà nước Cuba Homero Acosta Álvarez đã dành thời gian chia sẻ với phóng viên về ý nghĩa chuyến thăm, vai trò của cơ chế hợp tác nghị viện và triển vọng của mối quan hệ truyền thống đặc biệt giữa hai nước.
Ông Homero Acosta Álvarez nhấn mạnh chuyến thăm của Chủ tịch Esteban Lazo Hernández càng thêm ý nghĩa khi diễn ra trong một năm đầy ắp các sự kiện kỷ niệm trọng đại của Việt Nam.
Cuba cũng vinh dự được đồng hành cùng Việt Nam trong các dịp kỷ niệm 80 năm Quốc khánh (2/9/1945-2/9/2025), 135 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890-19/8/2025), 95 năm Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam (3/2/1930-3/2/2025) và đặc biệt là 65 năm hai nước thiết lập quan hệ ngoại giao (2/12/1960-2/12/2025).
“Chuyến thăm này diễn ra sau thành công của chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch Cuba Miguel Díaz-Canel và Phiên họp lần thứ 42 Ủy ban Liên Chính phủ, góp phần thúc đẩy hơn nữa mối liên kết trên mọi lĩnh vực: Đảng, Nhà nước, Chính phủ và Nghị viện,” ông Homero Acosta Álvarez cho biết.
Theo Tổng Thư ký, điểm nhấn quan trọng trong chuyến thăm là Phiên họp lần thứ hai Ủy ban hợp tác liên nghị viện Việt Nam-Cuba tại Hà Nội.
Ông Acosta Álvarez khẳng định cơ chế này không mang tính hình thức, mà là kết quả của ý chí chính trị rõ ràng nhằm thắt chặt hơn nữa quan hệ liên nghị viện. Ông nhấn mạnh Cuba hiện chỉ thiết lập cơ chế hợp tác song phương ở cấp Quốc hội với rất ít quốc gia.
Ông Homero Acosta Álvarez cho biết, mặc dù quan hệ nghị viện hai nước luôn chặt chẽ, nhưng việc thiết lập một cơ chế hợp tác chính thức vào năm 2023 thông qua một Bản ghi nhớ đã mang lại bước tiến mới.
Cơ chế này không chỉ dừng lại ở thảo luận về công tác lập pháp, giám sát, mà còn mở rộng sang hợp tác giữa các bộ máy giúp việc của hai nghị viện.
“Cơ chế này ngày càng được hoàn thiện vì chúng tôi thảo luận không chỉ những vấn đề nghị viện mang tính lý thuyết, mà còn phân tích tiến trình của các không gian hợp tác và liên kết kinh tế-thương mại chủ chốt,” Tổng Thư ký khẳng định.
Ông dẫn chứng, tại phiên họp, hai bên đã cùng xem xét cách thức nghị viện có thể thúc đẩy các thỏa thuận của chính phủ, gỡ bỏ các rào cản pháp lý, tạo khuôn khổ pháp lý thuận lợi và giám sát việc thực hiện.
Các lĩnh vực được đưa ra phân tích cụ thể bao gồm đầu tư, hợp tác sản xuất lúa gạo, công nghệ sinh học, dược phẩm và các dự án nông nghiệp khác như chăn nuôi lợn, gà và trồng cây ăn quả.
Việt Nam hiện là nhà đầu tư số một của châu Á tại Cuba, với 8 dự án có ý nghĩa lớn tại Đặc khu Phát triển Mariel. Hợp tác nông nghiệp, đặc biệt là sản xuất lúa gạo, cũng đã có những kết quả bước đầu rất đáng khích lệ.
Tại huyện Los Palacios, Cuba, một dự án hợp tác nông nghiệp với Việt Nam đã mang lại năng suất vượt trội, đạt hơn 7 tấn lúa/hécta, vượt xa năng suất trung bình trước đây tại đảo quốc Caribe này.
Ông Acosta Álvarez cũng thẳng thắn chỉ ra những khó khăn cần tháo gỡ liên quan đến năng lượng, nhiên liệu và cơ chế tài chính-ngân hàng.
Đánh giá về hợp tác nghị viện thời gian qua, ông Homero Acosta Álvarez cho biết hai bên luôn duy trì mối quan hệ hết sức chặt chẽ.
Ông tiết lộ từ năm 2013, một đoàn công tác cấp cao của Quốc hội Cuba đã sang Việt Nam theo chỉ đạo của lãnh đạo Đảng và Nhà nước Cuba để nghiên cứu sâu về kinh nghiệm đổi mới và những thay đổi trong hệ thống pháp luật, phục vụ cho công cuộc cải cách hiến pháp của Cuba.
Hoạt động trao đổi đoàn các cấp, bao gồm chuyến thăm Việt Nam của Chủ tịch Esteban Lazo vào năm 2017, được duy trì đều đặn. Một dấu mốc đáng nhớ là trong ngày thành lập Quốc hội khóa mới của Cuba (năm 2023), lần đầu tiên có sự hiện diện của một đoàn đại biểu cấp cao Quốc hội Việt Nam và Chủ tịch Quốc hội Việt Nam đã phát biểu trực tiếp tại phiên họp. Đây là biểu tượng sinh động của mối quan hệ đoàn kết đặc biệt và mẫu mực này.
Tại các diễn đàn nghị viện quốc tế như Liên minh Nghị viện Thế giới (IPU), hai bên luôn có sự phối hợp và ủng hộ lẫn nhau rất chặt chẽ.
Ông đánh giá cao uy tín và vị thế quốc tế của Quốc hội Việt Nam, đồng thời khẳng định những tiến bộ trong lập pháp và cơ chế giám sát của Quốc hội Việt Nam là những bài học kinh nghiệm quý báu cho Quốc hội Cuba.Hợp tác còn mang lại những kết quả rất thiết thực, như việc Quốc hội Việt Nam hỗ trợ Cuba trong chuyển đổi số nghị viện.
“Hiện nay, một kỹ thuật viên người Việt Nam đang có mặt tại La Habana để triển khai hệ thống kết nối trực tuyến giữa Quốc hội Cuba với các địa phương,” ông Homero Acosta Álvarez chia sẻ.
Tổng Thư ký Acosta Álvarez khẳng định rằng quan hệ Cuba-Việt Nam hiện đang ở mức độ cao hơn nhiều so với trước, bước vào “một kỷ nguyên mới” trên nền tảng của tình hữu nghị truyền thống, đặc biệt, thủy chung, trong sáng, và hiếm có trong quan hệ quốc tế.
Ông nhấn mạnh: “Đây là mối quan hệ lịch sử, khác biệt so với quan hệ ngoại giao thông thường giữa hai quốc gia, bởi nó được xây dựng trên tình đoàn kết và anh em. Tôi tin rằng Việt Nam là quốc gia duy nhất trên thế giới mà chúng tôi duy trì mối quan hệ toàn diện như vậy.”
“Tôi cho rằng quan hệ song phương hiện đang ở một tầm cao mới, một giai đoạn mới, đặc biệt là kể từ chuyến thăm của Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Việt Nam Tô Lâm,” ông nói. “Hai nước đã và đang đẩy mạnh hợp tác trên nhiều lĩnh vực cụ thể với một động lực mới.”
Ông liệt kê các lĩnh vực hợp tác đầy triển vọng như sản xuất lương thực, dược phẩm (với nhà máy liên doanh Genpharma vừa được khánh thành), công nghệ sinh học và năng lượng tái tạo.
Ông cũng chỉ ra rằng, việc Cuba có đầy đủ các kênh hợp tác toàn diện (Đảng, Nhà nước, Chính phủ, Nghị viện) và cơ chế trao đổi kinh nghiệm về lý luận xây dựng chủ nghĩa xã hội với Việt Nam là điều hiếm thấy, cho thấy mối quan hệ không có đối tác nào khác sánh bằng.
“Chúng tôi vô cùng ngưỡng mộ những gì Việt Nam đã đạt được trong công cuộc phát triển và đảm bảo an sinh xã hội cho nhân dân. Việt Nam là tấm gương cho thế giới về xây dựng Chủ nghĩa xã hội,” ông Acosta bày tỏ.
Theo Tổng Thư ký Acosta Álvarez, trong bối cảnh Cuba gặp nhiều khó khăn, bàn tay nhân ái và tình đoàn kết của Việt Nam đã kịp thời đến với đảo quốc Caribe này.
Ông xúc động nhắc đến việc Mặt trận Tổ quốc, Hội Chữ thập đỏ Việt Nam cùng nhiều tổ chức đã kêu gọi quyên góp cho nhân dân Cuba nhân kỷ niệm 65 năm quan hệ, với số tiền lên tới hơn 14 triệu USD chỉ trong thời gian ngắn.
Những tình cảm tương thân tương ái nhân dân Việt Nam dành cho Cuba trong giai đoạn khó khăn hiện nay là minh chứng sinh động nhất cho tình hữu nghị mà Chủ tịch Hồ Chí Minh và Tổng tư lệnh Fidel Castro dày công vun đắp.
