'Sao Bộ Y tế có nhiều bác sĩ thế'

(Ngày Nay) - Bác sĩ Võ Xuân Sơn chia sẻ với diễn đàn "Giám đốc bệnh viện phải là người như thế nào?" góc nhìn về sự lãng phí nguồn lực bác sĩ khi không làm chuyên môn.
TS.BS Võ Xuân Sơn (ngoài cùng bên trái)
TS.BS Võ Xuân Sơn (ngoài cùng bên trái)

Tôi có một anh bạn trước đây làm việc ở Bộ Y tế. Anh ấy kể, các đối tác nước ngoài khi mới qua làm việc, rất ngạc nhiên "Tại sao ở Bộ Y tế lại có nhiều bác sĩ đến thế?".

Bệnh viện tôi làm trước đây cũng có “truyền thống”, trưởng phòng tổ chức là bác sĩ, thậm chí, trưởng phòng hành chánh quản trị cũng là bác sĩ, nhân viên phòng tổ chức cũng là bác sĩ nốt. 

Những vị trí đó có thực sự cần một bác sĩ đảm nhiệm hay không? Chúng ta có quá nhiều bác sĩ, nên phung phí như vậy, hay đồng lương bác sĩ tệ quá, nên bác sĩ phải làm những công việc có thu nhập cao hơn?

Bác sĩ chỉ làm chuyên môn

Khi sang Mỹ, tôi ngạc nhiên khi thấy các bác sĩ gần như rất ít khi viết lách hay trực tiếp làm công việc liên quan đến hồ sơ. 

Trung tâm DISC của GS Anthony Yeung là một trong các trung tâm hàng đầu thế giới về điều trị cột sống xâm lấn tối thiểu, với số lượng ca mổ cột sống khá lớn, tương đương với một khoa cột sống tương đối lớn ở Việt Nam.

Đó là một bệnh viện không có giường lưu, phục vụ cho 3 trung tâm hoạt động bằng cách chia sẻ thời gian trong ngày. Trung tâm hoạt động từ 9h - 15h. 

Họ có 4 bác sĩ, gồm 1 bác sĩ gây mê và 1 phẫu thuật viên làm việc tuần 5 ngày, một phẫu thuật viên khác làm việc tuần 2 ngày. Bác sĩ tâm lý thì không rõ làm mấy ngày trong tuần.

Hầu như mọi y lệnh của các bác sĩ, bệnh án, tường trình phẫu thuật… đều đọc vào máy ghi âm. Có người đánh máy lại. Bác sĩ chỉ xem lại rồi ký tên. 

Khi tôi thắc mắc, tại sao các bác sĩ không tự mình viết hồ sơ, bệnh án, thì được trả lời: "Lương bác sĩ mấy trăm đô la một giờ, những việc chỉ cần trả 20 USD/giờ thì tại sao lại để cho bác sĩ làm?".

Một lần, tôi đến chơi nhà một người Việt quen ở California. Em của anh ấy làm tổng giám đốc (general manager) một bệnh viện khá lớn của khu vực. 

Trong câu chuyện, tôi hết sức ngạc nhiên khi biết thu nhập của anh ấy thấp hơn rất nhiều so với các bác sĩ trong bệnh viện mà anh ấy quản lý, thậm chí thua cả điều dưỡng trưởng.

Khi đi thăm một bệnh viện ở Úc, tôi được họ giới thiệu rằng họ có 6.000 nhân viên. 

Khi hỏi trong số nhân viên có bao nhiêu bác sĩ, họ trả lời rằng bác sĩ không thuộc về nhân viên của bệnh viện. Họ là những người tự do, ký hợp đồng với bệnh viện này một vài ngày hay một vài buổi trong tuần, ký với bệnh viện khác một số buổi khác.

Như vậy, đối với nhiều bệnh viện ở các nước tiên tiến, bác sĩ là vốn quý, phải để cho họ làm chuyên môn. 

Quản lý bệnh viện phải là bác sĩ giỏi: Nhầm lẫn

Quản lý bệnh viện thực chất là công việc điều phối các hoạt động, nhằm phục vụ cho các bác sĩ và nhân viên chuyên môn y khoa khám chữa bệnh cho bệnh nhân.

Ngay cả đối với những bệnh viện mà bác sĩ giỏi là người đứng đầu, thì người bác sĩ đó chỉ giữ vai trò là người vạch ra chiến lược phát triển, công việc điều hành được CEO và các giám đốc tài chính, kinh doanh, marketing… đảm nhiệm. Bác sĩ giỏi vẫn phải làm cái việc mà ông ta giỏi.

Một số người cho rằng, người quản lý các bệnh viện cần phải là bác sĩ giỏi, để có thể quy tụ được các bác sĩ. Tôi cho rằng có sự nhầm lẫn ở đây.

Quản lý bệnh viện khác với thủ lĩnh. Nếu bạn cần thủ lĩnh, bạn có thể tìm một vị trưởng khoa đủ sức làm cho bạn mến phục. 

Một ông giám đốc có giỏi chuyên môn đến đâu thì cũng chỉ có thể là thủ lĩnh của một nhóm nhỏ cùng chuyên ngành với ông mà thôi.

Còn nếu ông ta trở thành thủ lĩnh của nhiều người thuộc nhiều chuyên ngành khác nhau, thì hoặc là thủ lĩnh trên bàn nhậu, hoặc là thủ lĩnh của một phe nhóm nào đó.

Giám đốc nghỉ hưu, bác sĩ đâu có nghỉ việc?

Chúng ta mong muốn làm việc ở bệnh viện Chợ Rẫy, Bạch Mai, Việt Đức… hay chúng ta tự hào về bệnh viện của mình, tất cả đều là do thương hiệu và y hiệu của bệnh viện, hoàn toàn không phải vì ông giám đốc “dễ thương” nào đó.

Khi ông giám đốc nghỉ việc hoặc về hưu, các bác sĩ đâu có nghỉ việc vì ông. Các bác sĩ chỉ nghỉ khi giám đốc mới không bảo đảm quyền lợi cho họ. Hoặc là ông ta vơ vét hết, hoặc quản lý quá tệ, dẫn đến thu nhập quá kém, môi trường làm việc không thể phát huy được…

Giám đốc thực chất chỉ là người điều phối hoạt động, tạo điều kiện cho các bộ phận làm việc với chất lượng cao, công suất lớn. 

Đối với ngành y, giám đốc là người sử dụng nguồn lực của bệnh viện tạo ra một dịch vụ y tế tốt nhất, mang lại lợi ích cao nhất cho bệnh nhân với chi phí hợp lý, mang lại thu nhập cho nhân viên, nâng cao thương hiệu và y hiệu của bệnh viện.

Nếu cứ nhất định phải là bác sĩ giỏi chuyên môn, liệu có bao nhiêu giám đốc có thể làm được những việc trên?

Theo Vietnamnet

Quân Đại Việt giáp chiến quân Thanh bên bờ sông Hồng, hàng đầu là ống phóng hỏa hổ bằng tre phun lửa Phốt pho xa 10m lập tức biến giặc thành bó đuốc sống, hàng sau là pháo thăng thiên Phốt pho phóng loạt biến toàn bộ đại quân của giặc thành biển lửa.
Đại thắng Kỷ Dậu 1789 dưới góc nhìn khoa học quân sự
(Ngày Nay) -  Sau hơn 10 năm nghiên cứu độc lập, đối chiếu tư liệu lịch sử, khảo sát thực địa và mô phỏng kỹ thuật , chế tạo thử nghiệm, Kỹ sư Vũ Đình Thanh – khẳng định phong trào Tây Sơn đã làm chủ công nghệ tách và sử dụng Phốt pho trắng trong chiến tranh. Từ hang dơi ở An Khê, chiến trường Rạch Gầm – Xoài Mút đến đỉnh cao tại Thăng Long mùa Xuân 1789, kỹ sư Thanh cho rằng yếu tố hóa học đã góp phần quyết định vào tốc độ và mức độ hủy diệt của chiến thắng.
Vui xuân Bính Ngọ - Sắc màu văn hóa Hưng Yên
Vui xuân Bính Ngọ - Sắc màu văn hóa Hưng Yên
(Ngày Nay) - Tiếp nối sứ mệnh bảo tồn và lan tỏa các giá trị di sản, Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam giới thiệu chương trình “Vui xuân Bính Ngọ: Sắc màu văn hóa Hưng Yên” . Sự kiện sẽ diễn ra trong hai ngày mồng 5 và mồng 6 Tết (tức ngày 21 & 22/02/2026), hứa hẹn mang đến một không gian Tết truyền thống kết hợp cùng những trải nghiệm thú vị khám phá di sản văn hóa Hưng Yên, đáp ứng nhu cầu tìm hiểu văn hóa của công chúng trong dịp nghỉ lễ.