Sưu tầm và phát huy di sản của các nhà sử học Việt Nam

Ngày 19/7, tại Công viên Di sản các nhà khoa học Việt Nam (huyện Cao Phong, tỉnh Hòa Bình), Trung tâm Di sản các nhà khoa học Việt Nam đã tổ chức tọa đàm “Sưu tầm và phát huy di sản của các nhà sử học Việt Nam” và “Lễ tiếp nhận tài liệu, hiện vật của Giáo sư, Nhà giáo Nhân dân Vũ Dương Ninh”. 
Đại biểu phát biểu tại tọa đàm.
Đại biểu phát biểu tại tọa đàm.

Tọa đàm có sự tham dự của đông đảo các nhà khoa học, nhà sử học, nhà giáo và những người quan tâm đến di sản của các nhà sử học Việt Nam.

Theo Phó giáo sư, Tiến sỹ Nguyễn Văn Huy, Giám đốc chuyên môn Trung tâm Di sản các nhà khoa học Việt Nam, đây là lần đầu tiên Trung tâm tổ chức tọa đàm về một lĩnh vực với sự tham gia các nhà sử học, nhằm nhìn nhận lại công tác nghiên cứu, sưu tầm của Trung tâm trong hơn một thập kỷ qua và định hướng nghiên cứu sưu tầm, phát huy giá trị di sản của các nhà sử học trong thời gian tới.

Đây là sự kiện có ý nghĩa trong việc nâng cao nhận thức về di sản và phát huy di sản của các nhà sử học nói riêng, các nhà khoa học nói chung ở nước ta. Nhiều ý kiến đại biểu tại tọa đàm đều cho rằng, việc sưu tầm tư liệu của các nhà sử học, làm rõ bức tranh sử học Việt Nam qua từng thời kỳ là việc làm quan trọng, cần làm ngay. Và các nhà khoa học có trách nhiệm cùng Trung tâm hoàn thành công việc đầy ý nghĩa này.

Trải qua hơn một thập kỷ hoạt động, Trung tâm và Công viên Di sản các nhà khoa học Việt Nam (MEDDOM) đã nghiên cứu, sưu tầm di sản của các nhà khoa học, đồng thời đưa di sản của các nhà khoa học vào đời sống xã hội, thông qua việc tổ chức các cuộc trưng bày và nhiều hoạt động khác. Đến nay, Trung tâm đã thiết lập phòng lưu trữ của 1.800 nhà khoa học thuộc nhiều chuyên ngành khác nhau, trong đó lĩnh vực khoa học Lịch sử có 95 nhà khoa học. Hơn 80.000 tài liệu hiện vật, hàng trăm bức ảnh chụp và hàng vạn phút ghi âm, ghi hình của 95 nhà khoa học sử học được thu thập trong hơn một thập kỷ qua, đánh dấu sự nỗ lực của Trung tâm trong việc nghiên cứu lịch sử cuộc đời của các nhà sử học, là minh chứng cho sự tin tưởng của các nhà khoa học đối với hoạt động của Trung tâm.

Các loại hình tài liệu, hiện vật sưu tầm được cũng hết sức đa dạng, từ giấy tờ cá nhân của Phó giáo sư Nguyễn Xuân Trúc; luận văn tốt nghiệp đại học của Giáo sư Phan Hữu Dật; cuốn sách chép tay để học chữ Phạn của Giáo sư Lương Ninh; hàng trăm bức thư trao đổi về các vấn đề chuyên môn của Giáo sư Đặng Nghiêm Vạn với đồng nghiệp quốc tế; các hồi ký, sổ ghi chép, các bản thảo sách, bản thảo nghiên cứu về Đông Nam Á của Phó giáo sư Lê Văn Sáu; các cuốn sổ ghi chép, vở ghi ngoại ngữ, vở ghi bài giảng những năm 60-70 của Phó giáo sư, Tiến sỹ Nguyễn Văn Huy, Tiến sỹ Lưu Hùng; bản thảo các bài nghiên cứu của Giáo sư Vũ Dương Ninh, Phó giáo sư  Lê Mậu Hãn, Phó giáo sư Phan An, Phó giáo sư Nguyễn Quốc Hùng…

Sưu tầm và phát huy di sản của các nhà sử học Việt Nam ảnh 1

Tiếp nhận tài liệu, hiện vật của GS.NGND Vũ Dương Ninh. 

Đặc biệt, bộ băng ghi âm “Một thế kỷ qua những mẩu chuyện đời” được Giáo sư Văn Tạo thu âm lại và trao tặng cho Trung tâm là một bộ tư liệu di sản ký ức vô cùng đặc biệt và quý giá, bao gồm từ ký ức về quê hương, gia đình cho đến quá trình học tập, công tác, lịch sử của ngành Sử học nước ta gắn liền với bối cảnh xã hội từng thời kỳ ông trải qua.

“Những sưu tập tài liệu, hiện vật mà các nhà khoa học trao tặng cho Trung tâm Di sản không chỉ phản ánh quá trình học tập, lao động của họ, mà còn góp phần làm rõ bức tranh sử học Việt Nam qua từng thời kỳ”, Phó giáo sư, Tiến sỹ Nguyễn Văn Huy khẳng định.

Nhân dịp này, Giáo sư, Nhà giáo Nhân dân Vũ Dương Ninh, nguyên Chủ nhiệm khoa Quốc tế học, Đại học Khoa học xã hội và Nhân văn (Hà Nội) đã trao tặng Trung tâm Di sản các nhà khoa học Việt Nam gần 700 tài liệu, hiện vật, là thành quả nghiên cứu của ông trong nhiều năm qua.

Giáo sư Vũ Dương Ninh được biết đến là người đầu tiên đưa môn Lịch sử văn minh thế giới vào giảng dạy trong các trường đại học ở Việt Nam và là một trong những người khởi xướng và thành lập ngành Nghiên cứu quốc tế. Trong số hàng trăm tài liệu, hiện vật của Giáo sư Vũ Dương Ninh trao tặng lần này, có nhiều tài liệu quý như 4 cuốn sổ ghi chép bài giảng từ năm 1994-2000 về các chuyên đề Lịch sử thế giới, Lịch sử Đông Nam Á, Lịch sử văn minh thế giới, Lịch sử quan hệ quốc tế; các bài nghiên cứu, giáo trình, sách chuyên khảo. Đặc biệt, cuốn “Lịch sử thế giới cận đại”, “Lịch sử văn minh thế giới” đã tái bản đến lần thứ 18...

Các tài liệu, hiện vật này không chỉ phản ánh cuộc đời và sự nghiệp của Giáo sư Vũ Dương Ninh, mà còn là nguồn tư liệu có giá trị để tìm hiểu về lịch sử phát triển của ngành Sử học và khoa học Lịch sử ở Việt Nam.

Lễ cấp sắc của người Dao Đỏ xã Mỏ Vàng, tỉnh Lào Cai tạo điểm nhấn du lịch hấp dẫn.
Khai thác nguồn lực văn hóa dân tộc thiểu số
(Ngày Nay) - Sau sắp xếp đơn vị hành chính, trên nền tảng nguồn lực di sản được bổ sung và không gian văn hóa giàu bản sắc, các địa phương kết hợp hài hòa giữa bảo tồn và khai thác giá trị truyền thống, từng bước hình thành các sản phẩm công nghiệp văn hóa phục vụ phát triển du lịch.
“Vé về thanh xuân” - Chuyến tàu tái hiện ký ức tuổi trẻ
“Vé về thanh xuân” - Chuyến tàu tái hiện ký ức tuổi trẻ
(Ngày Nay) - Tối 25/4, tại Cung Thể thao Điền kinh (Hà Nội), đêm nhạc “Vé về thanh xuân” đã tái hiện hành trình ký ức đầy cảm xúc, từ những rung động đầu đời học sinh đến những chiêm nghiệm sâu sắc tuổi trưởng thành. Đêm nhạc không chỉ là sân khấu hội ngộ của nhiều thế hệ nghệ sĩ, mà còn tạo nên không gian trải nghiệm đặc biệt cho công chúng yêu nhạc.
Mô hình hoạt động 'Ngày thứ 6 không hẹn" tại Đồng Nai đã đáp ứng nhu cầu nhận kết quả ngay trong ngày của người dân.
Nâng cao hiệu quả hoạt động của chính quyền cấp cơ sở, năng lực cán bộ cấp xã
(Ngày Nay) - Song hành cùng lộ trình sắp xếp, tổ chức tinh gọn bộ máy đảm bảo hoạt động hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả và đưa đất nước phát triển, ngày 24/4 vừa qua, tại Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khoá XVI đã biểu quyết thông qua Nghị quyết về Chương trình giám sát của Quốc hội năm 2027 và Nghị quyết về thành lập Đoàn giám sát chuyên đề về “việc thực hiện chính sách, pháp luật trong quản lý, sử dụng tài sản công là trụ sở làm việc sau khi sắp xếp tổ chức bộ máy và đơn vị hành chính”.
Ảnh minh họa
Nghiên cứu hoàn thiện thể chế phát triển hệ thống giáo dục
(Ngày Nay) - Trong bối cảnh đổi mới đòi hỏi những đột phá về phát triển giáo dục, việc nghiên cứu, xác lập cơ sở khoa học và đề xuất giải pháp hoàn thiện thể chế hệ thống giáo dục là yêu cầu cấp thiết, nhằm tạo động lực cho sự phát triển nhanh và bền vững của đất nước.
Cơ quan chức năng kiểm tra an toàn thực phẩm tại một cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm ở Hà Nội.
Siết chặt quản lý an toàn thực phẩm
(Ngày Nay) - Hằng năm ngành y tế đã phát hiện, xử lý hàng trăm nghìn tổ chức, cá nhân vi phạm về vệ sinh an toàn thực phẩm, nhưng số vụ ngộ độc thực phẩm tại các bếp ăn tập thể, ngộ độc thức ăn đường phố đang có xu hướng gia tăng. Để giải quyết vấn đề nêu trên mang tính dài hạn, chiến lược và xuyên suốt, Bộ Y tế, các bộ, ngành liên quan cần chuyển mạnh tư duy quản lý an toàn thực phẩm từ “kiểm soát từng khâu riêng lẻ” sang “quản lý toàn bộ chuỗi giá trị thực phẩm”.