accine ngừa zona thần kinh không chỉ bảo vệ cơ thể chống lại nhiễm trùng do virus, mà còn có thể làm chậm tiến triển của chứng mất trí nhớ.
Theo Tiến sỹ Pascal Geldsetzer, Giáo sư y khoa tại Đại học Stanford (Mỹ) và là tác giả chính của nghiên cứu trên, vaccine ngừa zona cũng có thể có đặc tính điều trị chống lại chứng mất trí nhớ bằng cách làm chậm sự tiến triển của bệnh, dẫn đến giảm nguy cơ tử vong do bệnh.
Tiến sỹ Geldsetzer nhận định: "Điều đó có nghĩa là vaccine không chỉ có tiềm năng phòng ngừa mà còn thực sự có tiềm năng điều trị, vì chúng tôi đã nhận thấy một số lợi ích ở những người mắc chứng mất trí nhớ."
Nghiên cứu được đưa ra chỉ vài tháng sau khi Geldsetzer cùng các đồng nghiệp tìm thấy bằng chứng cho thấy vaccine zona có thể mang lại hiệu quả ngăn ngừa chứng mất trí nhớ hoặc làm chậm chứng mất trí nhớ.
Trong nghiên cứu, các nhà khoa học đã phân tích hồ sơ sức khỏe của hơn 282.500 người cao tuổi ở Xứ Wales (Vương quốc Anh), nơi chương trình tiêm vaccine zona cho người trên tuổi 70 được triển khai từ tháng 9/2013.
Các nhà nghiên cứu đã xem xét sự khác biệt về tỷ lệ mắc suy giảm nhận thức thể nhẹ và khác biệt về tỷ lệ tử vong do chứng mất trí nhớ ở người bệnh, đồng thời so sánh giữa hai nhóm tiêm và chưa tiêm vaccine.
Để củng cố phát hiện của mình, các nhà nghiên cứu cũng phân tích hồ sơ sức khỏe tương tự ở Australia, nơi có chương trình tiêm vaccine zona giống Xứ Wales.
Kết quả cho thấy trong số những người lớn tuổi không có tiền sử suy giảm nhận thức trước khi tiêm vaccine, những người được tiêm vaccine zona giảm 3,1 điểm phần trăm nguy cơ bị chẩn đoán mắc suy giảm nhận thức thể nhẹ trong khoảng thời gian 9 năm so với những người không tiêm vaccine.
Tác dụng bảo vệ cũng dường như mạnh hơn ở phụ nữ so với nam giới, điều cũng đã được tìm thấy trong nghiên cứu trước đó.
Ngoài ra, trong số những người lớn tuổi mắc chứng mất trí nhớ, nhóm nghiên cứu phát hiện ra rằng những người được tiêm vaccine zona có nguy cơ tử vong do bệnh thấp hơn 29,5 điểm phần trăm trong khoảng thời gian 9 năm so với những người không được tiêm vaccine.
Điều này cho thấy vaccine có thể đóng vai trò làm chậm sự tiến triển của chứng mất trí nhớ.
Tiến sỹ Angelina Sutin - Giáo sư khoa học hành vi và y học xã hội tại Đại học bang Florida (Mỹ) - cho biết cơ chế thúc đẩy mối quan hệ giữa vaccine zona và việc giảm nguy cơ mắc chứng mất trí nhớ vẫn còn là một bí ẩn.
Tuy vậy, nghiên cứu là bước tiến rất quan trọng vì cung cấp bằng chứng gần nhất có thể về mối liên hệ nhân quả giữa 2 việc này.
Bệnh zona, do virus varicella-zoster gây ra, với các biểu hiện như phát ban gây đau đớn. Ước tính có tới 1/3 số người sống tại Mỹ mắc bệnh này. Nguy cơ mắc bệnh và các biến chứng nghiêm trọng tăng theo tuổi tác và những người từ 50 tuổi trở lên tại Mỹ được khuyến nghị tiêm 2 liều vaccine zona.
Theo ước tính, tiêm vaccine zona tăng 90% hiệu quả trong việc ngăn ngừa bệnh ở người cao tuổi.
