(Ngày nay) - Tại Văn Miếu Quốc Tử Giám hiện nay vẫn lưu lại Văn bia đề danh tiến sĩ khoa thi Quý Hợi (năm 1623). Đây là một khoa thi đặc biệt, độc nhất vô nhị, khi có một sĩ tử để giấy trắng nhưng vẫn được đề danh khắc bia đỗ tiến sĩ.
Giải thích Nguyễn Trật (sinh năm 1573) là người cao lớn khỏe mạnh lại hiền lành siêng năng. Nhưng vì tối dạ nên dù đọc sách nhiều, Nguyễn Trật vẫn không nhớ nổi mấy trang. Ông quyết bỏ học, không còn mơ màng đến đèn sách, lều chỏng nữa.Một lần, có một thầy địa lý đi chơi qua làng, thấy Nguyễn Trật hiền lành, lễ độ nên đã khuyên ông nên tiếp tục con đường khoa cử. Nghe lời khuyên của thầy địa lý, Nguyễn Trật tiếp tục dùi mài kinh sử, chăm chú việc đèn sách. Năm ông 40 tuổi, triều đình mở khoa thi Hội, Nguyễn Trật một lần nữa miễn cưỡng lều chỏng đi thi.
2 Ông là người tỉnh nào?
icon
Thanh Hóa
icon
Nghệ An
icon
Hà Tĩnh
Giải thích Nguyễn Trật là người làng Nguyệt Viên, huyện Hoằng Hóa, nay thuộc xã Hoằng Quang, huyện Hoằng Hóa, Thanh Hóa.
3 Câu chuyện ly kỳ của Nguyễn Trật diễn ra dưới thời nào?
icon
Lý
icon
Hậu Lê
icon
Nguyễn
Giải thích Câu chuyện ly kỳ này từng diễn ra dưới thời Hậu Lê.
4 Vì sao Nguyễn Trật lại có thể vượt qua 3 trường trong kỳ thi Hội?
icon
Nhờ bạn bè nhắc bài
icon
Nhờ ôn trúng đề
icon
Nhờ mang tài liệu theo
Giải thích Dù học không giỏi, nhờ có người quen biết cùng ở trọ một nhà chỉ bảo cho nên ông đã thi đỗ trường nhất, trường nhì và trường ba trong kỳ thi Hội. Đến trường thi thứ tư - trường thi cuối cùng trong kỳ thi Hội, bạn bè của Nguyễn Trật đã rơi rớt hết cả, chẳng còn ai giúp có thể giúp đỡ ông nữa.
5 Ai là người đã giúp Nguyễn Trật vượt qua được trường thi thứ tư?
icon
Vua Lê
icon
Chủ khảo chấm thi
icon
Nho sinh cùng thi
Giải thích Khi đang làm bài ở trường thi thứ tư, ở lều bên cạnh có một thí sinh vật vã ôm bụng kêu đau. Vì có mang theo gừng bên người nên Nguyễn Trật đã đem nước gừng đổ cho nho sinh uống. Để cảm tạ ân nhân, người này lấy quyển thi của mình ra và nói: "Đây là bài thi rất đắc ý của tôi nhưng chưa đề tên vào, nay xin tặng ông để đền ơn. Xin ông cõng tôi ra khỏi trường, tôi dù có phải chết cũng chẳng ân hận gì nữa". Nghe bạn thỉnh cầu, Nguyễn Trật bỏ thi để cõng nho sinh ra khỏi trường.Nguyễn Trật nhận bài thi của người này, quay lại trường thi. Vì bài thi làm chưa xong nên ông viết thêm phần cuối, ký tên mình vào bài rồi nộp cho quan trường. Khi các khảo quan chấm thi, thấy bài của Nguyễn Trật làm rất hay riêng phần cuối thì câu văn dần kém hẳn nên vẫn chấm đỗ nhưng cho xếp cuối bảng.
6 Việc Nguyễn Trật bỏ giấy trắng trong kỳ thi Đình đã bị trừng phạt thế nào?
icon
Chém đầu
icon
Đuổi về quê
icon
Không được xếp thứ hạng Tiến sĩ
Giải thích Đến kỳ thi Đình, vì học lực không giỏi, đề thi khó nên Nguyễn Trật không làm được. Tới quyển số bảy, không biết viết gì, ông nộp nguyên giấy mà không có chữ nào. Cho rằng Nguyễn Trật kiêu ngạo nộp giấy trắng, không chịu làm bài, triều đình rất tức giận, dự tính không treo bảng vàng cho ông đậu.
7 Sau này vì sao Nguyễn Trật lại đỗ tiến sĩ?
icon
Có công hộ giá vua
icon
Có công cứu thái tử
icon
Có công đánh đuổi giặc ngoại xâm
Giải thích Trong khi triều đình dự định xóa tên ông khỏi tất cả kỳ thi, xử phạt thì đột nhiên chúa Trịnh Tùng ốm nặng qua đời. Trịnh Tráng lên thay nhưng gặp phải sự chống đối quyết liệt của anh trai là Trịnh Xuân, Trịnh Tráng phải bỏ chạy về Hải Dương rồi cùng vua Lê về Thanh Hóa. Trong lúc hỗn loạn, Nguyễn Trật có công hộ giá nhà vua Lê và chúa Trịnh. Nhờ có công, cuối cùng ông không còn bị triều đình trừng phạt nữa, lại cho đỗ tiến sĩ.
8 Nguyễn Trật còn có tên gọi khác là gì?
icon
Ông nghè Thi hỏng
icon
Ông nghè Nguyệt Viên
icon
Ông nghè Kính Thiên
Giải thích Sau khi được chấm đỗ Nguyễn Trật, ra làm quan cho triều Lê Trung Hưng, ông thăng dần đến chức Công khoa Đô Cấp sự trung. Dù ông không có văn hay, nhờ tính tình hiền lành, thương yêu dân chúng, thanh liêm nên ông được triều đình và người đời rất yêu mến, xưng gọi với cái tên trìu mến: Ông Nghè Nguyệt Viên.
(Ngày Nay) - Thủ tướng Lê Minh Hưng mong muốn hai bên thúc đẩy thương mại song phương phát triển cân bằng, lành mạnh, bền vững; tạo đột phá về kết nối hạ tầng chiến lược, ưu tiên cho hợp tác đường sắt...
(Ngày Nay) - AI và chuyển đổi số đang mở ra cơ hội chưa từng có cho công nghiệp văn hóa Việt Nam. Nhưng cùng với khả năng lan tỏa sức mạnh mềm quốc gia là áp lực giữ gìn bản sắc, xây dựng môi trường văn hóa số lành mạnh và định hình hệ giá trị cho thế hệ công dân mới.
(Ngày Nay) - Nhiều người đang chạy theo các trào lưu giảm cân trên mạng xã hội như nhịn ăn, cắt tinh bột hay dùng sản phẩm không rõ nguồn gốc dẫn đến không ít trường hợp nhập viện vì suy kiệt và rối loạn chuyển hóa. Các bác sĩ cảnh báo, việc giảm cân nóng vội, cực đoan có thể gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe, thậm chí đe dọa tính mạng.
(Ngày Nay) - Ngày 12/5, tập đoàn dược phẩm Roche (Thụy Sĩ) thông báo đã được các cơ quan quản lý y tế cấp phép phân phối bộ xét nghiệm máu hỗ trợ phát hiện sớm bệnh Alzheimer tại thị trường Liên minh châu Âu (EU).
(Ngày Nay) - Chiều 12/5, tại trụ sở Thành ủy Hà Nội, Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội hội đàm với Đoàn đại biểu cấp cao Thủ đô Viêng Chăn (nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào) nhân chuyến thăm, làm việc của Đoàn tại Hà Nội.
(Ngày Nay) -Trong 1 tháng qua, chủ tịch FLC ông Trịnh Văn Quyết liên tiếp đi thị sát công trường, kiểm tra, đôn đốc tiến độ các dự án từ Hà Nội, Quảng Trị tới Pleiku.
(Ngày Nay) - Đại hội đại biểu toàn quốc Mặt trận Tổ quốc (MTTQ) Việt Nam lần thứ XI (diễn ra từ 11-13/5/2026) đã nhận được nhiều ý kiến tâm huyết của các đại biểu đến từ các địa phương, khẳng định vai trò quan trọng của Mặt trận trong việc chăm lo an sinh xã hội, củng cố niềm tin của nhân dân và xây dựng khối đại đoàn kết trong điều kiện mới.
(Ngày Nay) - Ngày 12/5, Hội Khoa học Lịch sử thành phố Huế đã tổ chức hội thảo khoa học “Huế trong tiến trình 40 năm đổi mới cùng đất nước (1986-2026)”.
(Ngày Nay) - Các chuyên gia, nhà khoa học trong nước và thế giới sẽ cùng trao đổi về quá trình xây dựng hồ sơ đệ trình UNESCO; chia sẻ kinh nghiệm bảo tồn, phát huy giá trị di sản tư liệu Ma nhai Non Nước.
(Ngày Nay) - Thực hiện chỉ đạo của Bộ Công Thương, UBND Thành phố và Sở Công Thương Hà Nội về việc tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm các vụ việc xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ theo Công điện số 38/CĐ-TTg ngày 5/5/2026 của Thủ tướng Chính phủ, lực lượng quản lý thị trường thành phố đang đồng loạt triển khai nhiều biện pháp đấu tranh, ngăn chặn.
