Sau khi trở lại Nhà Trắng đầu năm 2025 với khẩu hiệu “Làm cho nước Mỹ vĩ đại trở lại” (MAGA), Tổng thống Donald Trump nhanh chóng triển khai loạt ưu tiên chiến lược nhằm tái cấu trúc an ninh, kinh tế và trật tự toàn cầu.
Tuy nhiên, những điều chỉnh mạnh tay này cũng đẩy nước Mỹ vào giai đoạn nhiều biến động, khi các thách thức trong nước và đối ngoại cùng lúc gia tăng.
Năm 2026 vì thế trở thành thời điểm bản lề để chính quyền Tổng thống Trump chứng minh khả năng kiểm soát ổn định và duy trì hiệu quả chính sách trong môi trường rủi ro ngày càng dày đặc.
Mức độ phân cực chính trị năm 2026 được dự báo sẽ ở mức cao nhất trong 2 thập niên qua, thể hiện rõ qua đợt đóng cửa chính phủ kéo dài kỷ lục 43 ngày cuối năm 2025.
Những bất đồng sâu sắc về ngân sách, chăm sóc sức khỏe, nhập cư và chi tiêu an ninh biên giới tiếp tục khoét sâu chia rẽ giữa đảng Cộng hòa và Dân chủ.
Quốc hội Mỹ bước sang năm 2026 trong trạng thái đối đầu gay gắt. Đảng Dân chủ kiên quyết phản đối chính sách nhập cư cứng rắn, thuế quan nhiều tầng và định hướng nới lỏng quy định môi trường của Tổng thống Trump.
Trong khi đó, ngay trong nội bộ đảng Cộng hòa cũng xuất hiện rạn nứt giữa phe bảo thủ truyền thống và lực lượng dân túy ủng hộ mạnh mẽ MAGA.
Một số nghị sỹ Cộng hòa công khai chỉ trích các mức thuế quan rộng, cho rằng chúng gây thiệt hại trực tiếp cho nền sản xuất của các bang nông nghiệp và công nghiệp.
Trong bối cảnh đó, việc thông qua các dự luật lớn, kể cả ngân sách liên bang, trở nên khó khăn hơn bao giờ hết. Nguy cơ Quốc hội phải liên tục dùng “nghị quyết tạm thời” để duy trì hoạt động không chỉ cản trở điều hành mà còn làm suy yếu niềm tin thị trường vào khả năng hoạch định tài khóa của Washington.
Bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026 là bài kiểm tra quan trọng đối với chính quyền Tổng thống Trump. Đây là thời điểm cử tri đánh giá hiệu quả 2 năm đầu nhiệm kỳ thứ hai, đồng thời là cơ hội để đảng Dân chủ cải thiện thế cân bằng quyền lực.
Chính quyền Tổng thống Trump kỳ vọng mở rộng đa số ở cả Hạ viện và Thượng viện nhằm tạo thuận lợi cho các dự luật về thuế, an ninh biên giới và thương mại.
Tuy nhiên, lạm phát kéo dài, tranh cãi về truy quét nhập cư và không khí chia rẽ xã hội khiến nhóm cử tri độc lập - vốn quyết định thắng bại - trở nên bất ổn. Nếu đảng Cộng hòa đánh mất một số ghế quan trọng tại Thượng viện, Nhà Trắng sẽ đứng trước nguy cơ tê liệt lập pháp, trong khi phe Dân chủ có thể tận dụng ưu thế để trì hoãn hoặc ngăn chặn các sáng kiến lớn của Tổng thống Trump.
Kinh tế Mỹ năm 2026 phải đối diện với loạt áp lực đan xen từ biến động toàn cầu, chính sách bảo hộ và môi trường thương mại thiếu ổn định. Dù ông Trump cam kết ưu tiên tăng trưởng và việc làm, nhưng chiến lược thuế quan diện rộng và siết biên giới đang tạo ra những tác động kép khiến nền kinh tế phải đối diện với nhiều áp lực.
Tổ chức Hợp tác và Phát triển kinh tế (OECD) dự báo kinh tế Mỹ tăng 2% năm nay và giảm còn 1,7% năm 2026, trước khi phục hồi nhẹ vào 2027. Lạm phát dự kiến tăng lên 3% so với mức 2,7% năm nay, bất chấp việc Ngân hàng Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) có thể tiếp tục giảm lãi suất để hỗ trợ thị trường.
Khảo sát Viện Quản lý cung ứng (ISM) cho thấy nền sản xuất Mỹ chật vật trong bối cảnh chi phí đầu vào cao và chính sách thương mại thiếu ổn định khiến doanh nghiệp khó lập kế hoạch dài hạn.
Thị trường lao động - điểm sáng nhiều năm liền - bắt đầu giảm nhiệt dù số việc làm mới vẫn cao, tỷ lệ thất nghiệp nhích lên và khu vực tư nhân tăng tốc sa thải.
Trong khi phe “diều hâu” nhấn mạnh Mỹ vẫn duy trì tăng trưởng tương đối, phe “bồ câu” cảnh báo nền kinh tế đang phụ thuộc quá mức vào cơn sốt đầu tư trí tuệ nhân tạo (AI) - động lực giữ cho tiêu dùng bán lẻ và thị trường chứng khoán ở mức cao. OECD cảnh báo nếu “bong bóng AI” xì hơi, kinh tế Mỹ có thể đối mặt kịch bản tiêu cực hơn.
Một trong những trụ cột quan trọng của chính quyền Tổng thống Trump là tái cấu trúc thương mại để giảm phụ thuộc vào đối tác nước ngoài và đưa chuỗi cung ứng về Mỹ.
Tuy nhiên, việc áp thuế diện rộng đối với hàng hóa Trung Quốc, Liên minh châu Âu (EU), Mexico và Canada lại tạo ra sức ép lớn ngay trong nước trước khi mang lại lợi ích rõ rệt.
Khi Tổng thống Trump triển khai thuế “Ngày Giải phóng” từ tháng 4/2025, nhiều chuyên gia cảnh báo giá cả sẽ tăng mạnh. Sau 8 tháng, tác động không bùng phát như dự đoán, nhưng lạm phát vẫn ở mức cao và lan rộng trong các ngành phụ thuộc linh kiện nhập khẩu.
Một diễn biến quan trọng là Tòa án Tối cao Mỹ dự kiến quyết định vào tháng 12/2025 về tính hợp pháp của các mức thuế khẩn cấp theo Đạo luật Quyền hạn kinh tế khẩn cấp quốc tế (IEEPA) 1977.
Nếu tòa phán quyết rằng Nhà Trắng đã vượt thẩm quyền, việc đảo ngược chính sách thuế quan có thể kéo theo hậu quả sâu rộng đối với ngân sách liên bang và hàng loạt doanh nghiệp Mỹ. Tổng thống Trump từng tuyên bố dùng tiền thuế để hoàn trả 2.000 USD cho mỗi người dân và hỗ trợ nông dân - nhưng nếu phải hoàn thuế, kế hoạch này có thể bị đảo lộn.
Bên cạnh tác động kinh tế, hướng tiếp cận thương mại đơn phương khiến các đồng minh của Mỹ tìm cách thúc đẩy thỏa thuận mới không có Washington, từ đó làm suy giảm ảnh hưởng của Mỹ trong trật tự thương mại toàn cầu.
Về đối ngoại, năm 2026 Mỹ sẽ tập trung vào việc xây dựng sự hiện diện quân sự lớn hơn ở Tây bán cầu, đặc biệt là khu vực biển Caribe quanh Venezuela, đồng thời điều chỉnh cân bằng thương mại toàn cầu, thắt chặt an ninh biên giới và củng cố ảnh hưởng văn hóa tại châu Âu.
Một trong những bước đi gây chú ý nhất năm 2025 là việc chính quyền Tổng thống Trump công bố Chiến lược An ninh quốc gia (NSS) mới - văn kiện 33 trang được xem là kim chỉ nam cho chính sách đối ngoại-quốc phòng Mỹ trong những năm tới.
NSS phản ánh rõ sự dịch chuyển ưu tiên chiến lược của Washington với 4 trụ chính: tăng mạnh hiện diện quân sự tại Tây bán cầu, đặc biệt khu vực biển Caribe quanh Venezuela nhằm tái khẳng định vai trò lãnh đạo của Mỹ và ngăn các cường quốc ngoài khu vực mở rộng ảnh hưởng; xử lý căng thẳng với Nga, đồng thời định vị Mỹ là bên duy nhất đủ năng lực hòa giải giữa Moskva và châu Âu; tăng cường cạnh tranh với Trung Quốc, củng cố liên minh và nâng cao năng lực răn đe ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương; thu hẹp hiện diện tại Trung Đông, chuyển sang bảo vệ lợi ích cốt lõi thay vì cam kết dài hạn.
NSS được đánh giá là cố gắng tái khởi động phiên bản hiện đại của Học thuyết Monroe, nhấn mạnh “Nước Mỹ trước tiên,” yêu cầu các đồng minh chia sẻ gánh nặng và ưu tiên lợi ích kinh tế-năng lượng của Mỹ.
Các chuyên gia thuộc Hội đồng Đại Tây Dương nhận định NSS cho thấy rõ hơn mục tiêu dài hạn của Tổng thống Trump tại Venezuela. Tuy nhiên, câu hỏi đặt ra là mức độ ưu tiên thực tế trong điều kiện nguồn lực có hạn, đặc biệt khi Mỹ đang cùng lúc tăng cạnh tranh với Trung Quốc, điều chỉnh quan hệ với Nga và xử lý rủi ro an ninh biên giới.
Việc Mỹ tăng hiện diện quân sự quanh Venezuela có thể là bước đầu của chiến lược rộng lớn hơn nhằm định hình lại trật tự an ninh tại Tây bán cầu, nơi Washington muốn ngăn chặn ảnh hưởng của Nga, Trung Quốc và các đối thủ khác.
NSS nhanh chóng trở thành tâm điểm tranh cãi tại Quốc hội. Nhiều nghị sĩ Dân chủ chỉ trích văn kiện là “kế hoạch rút lui nguy hiểm,” khiến Mỹ và đồng minh dễ tổn thương hơn, đặc biệt trước các hình thức tấn công phi truyền thống như lừa đảo, giả mạo thông tin hay can thiệp bầu cử. Một số ý kiến lo ngại chiến lược mới sẽ kéo theo việc giảm cam kết với Ukraine, từ bỏ ưu tiên chiến lược với châu Âu và thu hẹp vai trò lãnh đạo toàn cầu của Mỹ - điều có thể tạo khoảng trống quyền lực cho đối thủ.
Những thách thức đối với chính quyền Trump năm 2026 không tồn tại riêng lẻ. Một điều chỉnh trong chính sách nhập cư có thể tác động ngay đến thị trường lao động.
Quyết định về thuế có thể gia tăng phân cực chính trị, đồng thời ảnh hưởng đến liên minh chiến lược ở nước ngoài. Điều hành kinh tế khó khăn có thể thu hẹp dư địa cho chính sách đối ngoại cứng rắn.
Năm 2026 vì thế không chỉ là phép thử đối với từng chính sách cụ thể, mà còn là bài kiểm tra toàn diện đối với khả năng cân bằng chiến lược của Nhà Trắng trong một thế giới biến động nhanh, nơi mỗi quyết định đều tạo ra hiệu ứng dây chuyền trong nước và quốc tế.
