Công lý muộn màng

0:00 / 0:00
0:00
(Ngày Nay) - Cuối cùng thì lần đầu tiên đã có 1 phán quyết thực sự được tuyên tại tòa, kết luận rằng binh sĩ Hàn Quốc đã thảm sát và phải bồi thường cho thường dân Việt Nam trong thời gian chiến tranh.
Bà Nguyễn Thị Thanh bên tấm bia khắc tên những nạn nhân của vụ thảm sát năm 1968. Ảnh: NY Times
Bà Nguyễn Thị Thanh bên tấm bia khắc tên những nạn nhân của vụ thảm sát năm 1968. Ảnh: NY Times

Ngày 7/2/2023 Tòa Quận Trung tâm Seoul ra phán quyết yêu cầu Chính phủ Hàn Quốc bồi thường cho một nạn nhân vụ nổ súng tại làng Phong Nhị, tỉnh Quảng Nam.

Bác bỏ lập luận của Chính phủ Hàn Quốc về "tình thế giết người không thể tránh trong chiến tranh, khi mà du kích Việt Cộng thường trà trộn vào với thường dân", Tòa Seoul yêu cầu Chính phủ Hàn Quốc phải bồi thường 30 triệu won (tương đương 24 ngàn đô la Mỹ) cho bà Nguyễn Thị Thanh. Bà Thanh là nhân chứng sống của vụ thảm sát Phong Nhị, 5 người thân gồm mẹ, dì và các em bà nằm trong số 74 nạn nhân bị tàn sát.

Vào ngày 12 tháng 2 năm 1968 tại làng Phong Nhất - Phong Nhị (huyện Điện Bàn, Quảng Nam), sau khi binh lính Hàn Quốc kết thúc một trận càn, hạ sĩ J.Vaughn thuộc đơn vị thủy bộ số 3 của thủy quân lục chiến Hoa Kỳ cùng những đồng đội khác tiến vào tiếp quản khu vực. Tại đây, hạ sĩ J.Vaughn và đồng đội phát hiện nhiều thường dân bị sát hại (thống kê là 74 dân thường thiệt mạng và 17 dân thường bị thương), trong đó có nhiều phụ nữ và trẻ em. Hạ sĩ J.Vaughn dùng máy ảnh chụp lại những thi thể, ghi lại những dòng ghi chú sơ sài dưới những bức ảnh rồi gửi cho cấp trên.

Những báo cáo của lính Mỹ về thảm sát thường dân của quân đội Hàn Quốc được quân đội Mỹ đóng dấu tuyệt mật và được lưu trữ trong khu lưu trữ văn thư quốc gia Hoa Kỳ. Năm 2000, theo luật giải mật của Hoa Kỳ, những tài liệu mật trên được cho phép công bố. Nhà báo Hàn Quốc Koh Kyeong Tae có cơ hội tiếp cận 20 bức ảnh của hạ sĩ J.Vaughn cùng hơn 500 trang tư liệu của quân đội Mỹ báo cáo về những hành vi của lính thủy quân lục chiến Hàn Quốc tại tỉnh Quảng Nam, Việt Nam. Theo báo cáo của J.Vaughn, các nạn nhân tay không tấc sắt bị sát hại tàn bạo, những người còn sống cũng bị nhục hình gây ra các vết thương nghiêm trọng bằng dao và súng.

Ngày 9 tháng 9 năm 2016, tại Art Link gallery (quận Jongno, Seoul, Hàn Quốc), nhà báo Koh Kyeong Tae khai mạc triển lãm ảnh có tên gọi Chuyện một làng quê Phong Nhất - Phong Nhị về nạn nhân thường dân bị quân đội Hàn Quốc thảm sát trong chiến tranh Việt Nam.

Là một trong hàng chục vụ thảm sát do lính Nam Triều Tiên gây ra ở miền Trung trong chiến tranh Việt Nam, vụ thảm sát Phong Nhị là vụ duy nhất được ghi lại bằng hình ảnh.

Cuối năm 2019, bà Nguyễn Thị Thanh - nạn nhân còn sống sót với tư cách nguyên đơn - đã nộp đơn kiện Chính phủ Hàn Quốc đòi xin lỗi và bồi thường thiệt hại.

Tháng 8/2022, bà Nguyễn Thị Thanh đã có bài phát biểu ngay tại tòa nhà Quốc hội Đại Hàn Dân quốc (Seoul): “Tôi muốn gởi đến người dân Hàn Quốc tấm lòng chân thành của tôi, một nạn nhân chiến tranh Việt Nam đang tiến hành vụ kiện Chính phủ Hàn Quốc đòi bồi thường tổn hại chiến tranh.

Năm nay kỷ niệm 30 năm quan hệ ngoại giao giữa Việt Nam và Hàn Quốc, những ký ức về ngày đó vẫn còn nhức nhối trong cơ thể và trái tim tôi. Nhưng tôi hy vọng rằng, thông qua lời khai và phiên tòa của tôi lần này sẽ thúc đẩy Việt Nam và Hàn Quốc tiến đến một hòa bình thật sự”.

Mặc dù phong trào "Xin lỗi Việt Nam" do một số cá nhân Hàn Quốc khởi xướng từ hàng thập kỷ trước, Chính phủ, quân đội và các cựu binh Hàn Quốc từng tham chiến tại Việt Nam chưa bao giờ thừa nhận các vụ thảm sát thường dân họ đã gây ra ở Việt Nam.

Năm 2018, đã diễn ra một "Phiên tòa Nhân dân" giả định do một nhóm các nhà hoạt động dân sự Hàn Quốc có tên "MINBYUN-Các luật sư vì xã hội dân chủ" đứng ra tổ chức. 2 nhân chứng của các vụ thảm sát cũng đã phát biểu công khai trước Quốc hội và công chúng Hàn Quốc nhân sự kiện này.

Tháng 3/2018, Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae In, trong cuộc gặp với Chủ tịch nước Trần Đại Quang tại Hà Nội, đã đưa ra lời xin lỗi vì "những bất hạnh trong lịch sử" giữa hai nước.

"Trong khi chúng ta tiếp tục quan hệ hợp tác kiểu mẫu giữa hai nước, tôi muốn bày tỏ sự hối tiếc vì những bất hạnh trong lịch sử giữa hai nước, thứ cho đến ngày nay vẫn còn hằn sâu trong tâm trí của chúng ta. Tôi hi vọng chúng ta sẽ cùng nỗ lực tăng cường các quan hệ hợp tác định hướng tương lai" - Một lời xin lỗi chung chung, theo kiểu ngoại giao chính trị.

Kể từ sau năm 1968, ngày 12/2 được người dân làng Phong Nhị gọi là ngày “giỗ Đại Hàn”. Phán quyết của tòa Seoul có thể sẽ bị phủ quyết, nhưng đó là biểu hiện của công lý, khi mà chính Hàn Quốc vẫn luôn căng thẳng với Nhật Bản về vấn đề bồi thường và xin lỗi dân thường bị quân đội Nhật tàn sát, ép lao động khổ sai và cưỡng bức tình dục trong thế chiến thứ 2.

Giám đốc Nhà hát Kịch Việt Nam, NSƯT Kiều Minh Hiếu trả lời phỏng vấn báo chí về chương trình _Bác Hồ - Hai tiếng thiêng liêng
Giám đốc Nhà hát Kịch Việt Nam: Sinh viên trường Đại học Thăng Long trở thành “thành phần sáng tạo thứ tư” của sân khấu
(Ngày Nay) - Không chỉ thưởng thức chương trình nghệ thuật “Bác Hồ - Hai tiếng thiêng liêng” , hàng trăm sinh viên Trường Đại học Thăng Long còn trực tiếp tham gia đối thoại với các nghệ sĩ về hình tượng Chủ tịch Hồ Chí Minh và vai trò của sân khấu trong đời sống hôm nay. Theo NSƯT Kiều Minh Hiếu, Giám đốc Nhà hát Kịch Việt Nam, chính sự tương tác của khán giả trẻ đã góp phần hoàn thiện tác phẩm và tạo nên sức sống cho sân khấu.
Vàng mất “phong độ”, nhà đầu tư tìm cơ hội tích sản, sinh dòng tiền tại Vịnh Bình Minh 1
Vàng mất “phong độ”, nhà đầu tư tìm cơ hội tích sản, sinh dòng tiền tại Vịnh Bình Minh 1
(Ngày Nay) - Chỉ riêng từ đầu năm đến nay, giá vàng đã “bốc hơi” hơn 40 triệu đồng/lượng. Khi kim loại quý không còn hấp dẫn, nhiều nhà đầu tư đã tìm đến dòng sản phẩm hoàn thiện tại Vịnh Bình Minh 1 để “chọn mặt gửi vàng”. Với lợi thế bàn giao sớm nhất Vinhomes Global Gate Hạ Long, cơ hội đón đầu 21 triệu lượt du khách/năm đang rộng mở trước mắt.Chỉ riêng từ đầu năm đến nay, giá vàng đã “bốc hơi” hơn 40 triệu đồng/lượng.
Bỏ quy định dành 10% số thu ngân sách từ đất đai để thực hiện đo đạc, cấp Giấy chứng nhận, xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai
Bỏ quy định dành 10% số thu ngân sách từ đất đai để thực hiện đo đạc, cấp Giấy chứng nhận, xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai
(Ngày Nay) - Chính phủ ban hành Nghị quyết số 161/NQ-CP về việc bãi bỏ các quy định có liên quan đến việc dành tối thiểu 10% số thu ngân sách từ đất đai để thực hiện công tác đo đạc, đăng ký đất đai, cấp Giấy chứng nhận, xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai và đăng ký biến động, chỉnh lý hồ sơ địa chính.