Cả Ukraine và Nga đều đổ lỗi cho nhau về sự cố vỡ đập Kakhovka hôm thứ Ba, khiến nước lũ tràn qua một vùng chiến sự và buộc hàng ngàn người phải sơ tán.
Ukraine cho biết Nga đã phạm tội ác chiến tranh có chủ ý khi làm nổ tung đập Nova Kakhovka được xây dựng từ thời Liên Xô, vốn cung cấp năng lượng cho một nhà máy thủy điện gần đó.
Điện Kremlin lại cho rằng chính phủ Ukraine đang lợi dụng vụ vỡ đập nhằm cố đánh lạc hướng dư luận khỏi việc phát động một cuộc phản công lớn mà Moscow cho là đang chùn bước.
Giám đốc viện trợ của Liên Hợp Quốc Martin Griffiths báo cáo trước Hội đồng Bảo an rằng vụ vỡ đập "sẽ gây ra những hậu quả nghiêm trọng và sâu rộng đối với hàng nghìn người ở miền Nam Ukraine ở cả hai bên chiến tuyến do mất nhà cửa, lương thực, nước sạch và sinh kế".
Ít nhất 150 tấn dầu từ con đập đã rò rỉ vào sông Dnipro, Bộ trưởng Môi trường Ukraine Ruslan Strilets nói trong một cuộc họp báo, ước tính thiệt hại về môi trường có thể lên tới 50 triệu euro.
Các quan chức Ukraine ước tính khoảng 42.000 người có nguy cơ bị lũ lụt đe dọa, dự kiến sẽ đạt đỉnh vào thứ Tư.
Tại thành phố Kherson, cách đập khoảng 60 km về phía hạ lưu, mực nước dâng cao 3,5 m hôm thứ Ba, buộc người dân phải lội nước ngập đến đầu gối để sơ tán.
"Mọi thứ chìm trong nước, tất cả đồ đạc, thức ăn, mọi thứ đều trôi mất. Tôi không biết phải làm gì", bà Oskana, 53 tuổi, cho biết.
 |
Nước lũ đã tràn vào nhiều nơi tại thành phố Kherson. Ảnh: Reuters |
Xe buýt, xe lửa và các phương tiện cá nhân đã được điều động để chở người dân đến nơi an toàn trong khoảng 80 khu dân cư có nguy cơ bị lũ lụt đe dọa.
Cư dân ở thành phố Nova Kakhovka ven sông Dnipro do Nga kiểm soát cho biết một số người vẫn bám trụ trong nhà dù nhận được lệnh sơ tán.
Chính phủ Mỹ cho biết không rõ nước nào phải chịu trách nhiệm về vụ vỡ đập, nhưng Phó Đại sứ Mỹ tại Liên Hợp Quốc Robert Wood nói với các phóng viên rằng việc Ukraine phá hủy con đập và gây hại cho chính người dân của họ là hoàn toàn vô nghĩa.
Công ước Geneva cấm nhắm mục tiêu vào các đập trong chiến tranh do gây nguy hiểm cho thường dân.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskiy cho biết các công tố viên của ông đã tiếp cận Tòa án Hình sự Quốc tế sau vụ vỡ đập. Trước đó, ông tuyên bố trên Telegram rằng các lực lượng Nga đã cho nổ nhà máy điện từ bên trong.
Con đập Kakhovka cung cấp nước cho một vùng đất nông nghiệp rộng lớn ở miền Nam Ukraine, bao gồm cả bán đảo Crimea, cũng như cung cấp nước làm mát nhà máy hạt nhân Zaporizhzhia.
Trong bối cảnh quân đội Ukraine chuẩn bị cho một cuộc phản công đã được chờ đợi từ lâu, một số nhà phân tích quân sự cho biết các vụ lũ lụt sẽ giúp Nga có thêm lợi thế về thời gian nhằm cản bước tiến của quân đội Ukraine.
“Hãy nhớ rằng Nga đang ở thế phòng thủ chiến lược và Ukraine đang ở thế tấn công chiến lược. Trong ngắn hạn, đây chắc chắn là một lợi thế cho Nga”, Ben Barry, thành viên cao cấp tại Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế, nhận định. “Lũ lụt sẽ giúp ích cho người Nga cho đến khi nước rút vì nó khiến Ukraine gặp khó khăn hơn trong việc tấn công các điểm vượt sông”.
Maciej Matysiak, chuyên gia an ninh tại Quỹ Stratpoints và cựu phó giám đốc cơ quan phản gián của quân đội Ba Lan, cho biết nước lũ sẽ ngăn cản việc sử dụng vũ khí hạng nặng như xe tăng trong ít nhất một tháng.
"Điều này tạo ra một vị thế phòng thủ rất tốt cho người Nga, vốn đang chuẩn bị cho đợt phản công của Ukraine", ông Matysiak nói.
