Lực hấp dẫn có thể gây 'tổn thương' trái tim phi hành gia

[Ngày Nay] - Bạn từng mơ ước trở thành phi hành gia khi còn bé? Bạn muốn tận mắt nhìn thấy không gian, hay bước lên mặt trăng? Những hấp dẫn của vũ trụ bao la ai cũng thấy, nhưng ít ai biết rằng, muốn làm du hành gia, bạn sẽ có thể sẽ phải đối diện với khá nhiều khó khăn đối với cơ thể mình.
Ảnh minh họa.
Ảnh minh họa.

Trước hết là với xương của mỗi phi hành gia. Lực hấp dẫn liên tục thách thức bộ xương của bạn vì hệ xương cần chống lại trọng lực để giữ cho cơ thể phi hành gia đứng thẳng trong vũ trụ. Sống trong môi trường thấp hoặc không trọng lực có thể ảnh hưởng không nhỏ đến bộ xương mỗi người. Trong một khoảng thời gian dài, nhiều tháng hoặc nhiều năm phải sống ở vũ trụ, lực hấp dẫn trong không gian sẽ “bào mòn”, làm giảm khối lượng xương của bạn, đó là lý do tại sao các phi hành gia cần phải chăm sóc đặc biệt để giữ cho xương của họ khỏe mạnh.

Chưa hết, cả những canxi lọc từ xương của con người có thể “chạy” nhanh đến thận, làm tăng nguy cơ bị sỏi thận. Sống trong môi trường trọng lực thấp ảnh hưởng rất lớn đến cơ bắp của phi hành gia, vì vậy đôi lúc cơ thể của các phi hành gia có thể cảm thấy mất cân bằng và cảm thấy khó chịu khi quay trở lại Trái đất, với nhịp sống bình thường.

Đến hôm nay, các nhà khoa học lại phát hiện thêm rằng trái tim của con người khi ở trong không gian cũng sẽ chịu ảnh hưởng ít nhiều từ môi trường vũ trụ. Thời gian trong không gian dẫn đến những thay đổi di truyền trong trái tim. Các nhà khoa học trước đây đều biết rằng việc  bay vào không gian rất khó khăn với trái tim của con người. Không gian bên ngoài có xu hướng làm giảm huyết áp, trong khi cơ thể mất nước dẫn đến lượng máu giảm đột ngột. Nó cũng làm tăng lượng máu được bơm qua các mạch theo từng nhịp tim, nghĩa là tăng áp lực cho cơ tim phải làm việc hết công suất.

Các phi hành gia được tiếp xúc bức xạ trong một số nhiệm vụ có thể khiến sức khỏe trái tim suy giảm. Bức xạ gây ra huyết áp cao - còn được gọi là tăng huyết áp - ngăn chặn các mạch máu trong cơ thể “thư giãn”. Vì vậy, về tổng thể, không có gì đáng ngạc nhiên khi các phi hành gia có nhiều khả năng tử vong vì bệnh tim hơn nhiều so với mọi người làm các công việc khác.

Một trong những bước đầu tiên để ngăn chặn những rủi ro về tim mạch của các phi hành gia là hiểu về sức khỏe của mình ngay từ đầu. Và đó chính xác là những gì một nhóm các nhà nghiên cứu tại Đại học Stanford đặt ra. Đầu tiên, các nhà nghiên cứu lấy máu từ các đối tượng thử nghiệm khỏe mạnh, những người không có tiền sử bệnh tim mạch. Sau đó, họ “nuôi” một số tế bào máu phát triển thành tế bào tim. Cuối cùng, họ gửi một nửa số tế bào tim vào không gian trong khoảng sáu tuần và giữ phần còn lại của các tế bào trên Trái đất để làm phép so sánh.

Kết thấy thu được, thời gian trong không gian đã thay đổi đáng kể tế bào tim. Việc du hành không gian đã thay đổi hoạt động của hơn 3.000 gen trong các tế bào tim và nhiều thay đổi trong số đó đã bị đảo ngược khi các tế bào quay trở lại Trái đất. Tuy nhiên vẫn có khoảng 1.000 gen hoạt động bất thường (hoặc không hoạt động) sau 10 ngày trên Trái đất.

Mặc dù hiện tại chưa khẳng định được gen nào trong số những gen hoạt động ít hay không hoạt động nữa là quan trọng, hoặc chưa thể kết luận chính xác những thay đổi gen đó ảnh hưởng đến trái tim của phi hành gia ở mức độ phân tử ra sao, nhưng phát hiện này vẫn là một bước đi đầy hứa hẹn để hiểu rõ hơn về sức khỏe phi hành gia, góp phần bảo vệ trái tim phi hành gia. Khi các nhà nghiên cứu tìm hiểu được rõ về những thay đổi di truyền xảy ra trong không gian, họ có thể nghiên cứu phát triển các loại thuốc hoặc phương pháp điều trị hiệu quả hơn để giảm thiểu những thay đổi mà vũ trụ tác động lên sức khỏe con người.

Ảnh minh hoạ.
Sóng nhiệt đại dương đe dọa hệ sinh thái biển California
(Ngày Nay) - Nhiệt độ nước biển tại khu vực Nam California (Mỹ) đang liên tiếp phá vỡ các kỷ lục lịch sử, dấy lên lo ngại về một đợt sóng nhiệt đại dương bất thường. Các nhà nghiên cứu cảnh báo rằng tình trạng áp cao khí quyển có thể phá hủy hệ sinh thái biển nếu còn tiếp diễn.
OPEC+ tiếp tục nới hạn ngạch khai thác dầu mỏ thêm 206.000 thùng/ngày
OPEC+ tiếp tục nới hạn ngạch khai thác dầu mỏ thêm 206.000 thùng/ngày
(Ngày Nay) - Tổ chức Các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) và các đồng minh - còn gọi là OPEC+ - ngày 5/4 đã nhất trí tăng hạn ngạch khai thác dầu mỏ thêm 206.000 thùng/ngày từ tháng 5 tới. Đây là mức tăng khiêm tốn và chủ yếu chỉ mang tính biểu tượng, do các thành viên chủ chốt trong liên minh không thể tăng sản lượng thực tế bởi cuộc chiến giữa Mỹ và Israel với Iran.
EU triển khai đầy đủ hệ thống kiểm soát xuất nhập cảnh mới từ ngày 10/4
EU triển khai đầy đủ hệ thống kiểm soát xuất nhập cảnh mới từ ngày 10/4
(Ngày Nay) - Từ ngày 10/4/2026, Liên minh châu Âu (EU) sẽ triển khai đầy đủ hệ thống kiểm soát xuất nhập cảnh mới mang tên EES (Entry/Exit System), đánh dấu bước chuyển quan trọng trong hoạt động quản lý biên giới khu vực Schengen. Việc áp dụng kiểm tra 100% đối với hành khách ngoài EU được dự báo sẽ gây ra tình trạng ùn tắc tại các sân bay, nhà ga quốc tế và cảng biển ngay trong những ngày đầu triển khai.
Loạt phim Việt làm nên “kỷ lục doanh thu lịch sử” trong Quý 1/2026
Vì sao phim Việt đầu năm đại thắng ngàn tỷ đồng?
(Ngày Nay) - Các phim Việt Nam ra rạp kể từ đầu năm 2026 đến hết tháng 3/2026 gặt thành công lớn khi lập kỷ lục doanh thu phòng vé lên tới 1.130 tỷ đồng , vượt qua con số 1.110 tỷ đồng cùng kỳ năm ngoái . Điều này cho thấy khán giả đang rất ủng hộ và thích xem phim Việt.
Tổng vốn đầu tư toàn xã hội tăng gần 11% vào Quý I
Tổng vốn đầu tư toàn xã hội tăng gần 11% vào Quý I
(Ngày Nay) - Cục Thống kê, Bộ Tài chính vừa công bố, hoạt động đầu tư trong quý I/2026 tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực, với quy mô vốn toàn xã hội mở rộng và dòng vốn đầu tư nước ngoài gia tăng rõ rệt.