Minh chứng mới về cách thiên hà phát sáng trong vũ trụ

[Ngày Nay] - Kính viễn vọng không gian Spitzer của NASA đã tiết lộ rằng một số thiên hà ra đời sớm nhất của Vũ trụ sáng hơn dự đoán. Phần ánh sáng dư thừa là sản phẩm phụ của các thiên hà khi giải phóng lượng bức xạ ion hóa cao. Phát hiện này đưa ra manh mối về nguyên nhân của Kỷ nguyên Reionization, một sự kiện trọng đại đã biến vũ trụ đa số vốn tối tăm trở thành rực rỡ như ngày nay. Công trình này được công bố trong một bài báo thuộc Thông báo hàng tháng của Hiệp hội Thiên văn Hoàng gia.
Minh chứng mới về cách thiên hà phát sáng trong vũ trụ

Các nhà nghiên cứu tường thuật lại việc quan sát một số thiên hà đầu tiên hình thành trong vũ trụ, được hình thành chưa đầy 1 tỷ năm sau vụ nổ BigBang (có thể là hơn 13 tỷ năm trước). Dữ liệu cho thấy trong một vài bước sóng cụ thể của tia hồng ngoại, các thiên hà sáng hơn đáng kể so với dự đoán của các nhà khoa học. Nghiên cứu này lần đầu tiên xác nhận hiện tượng này đối với một mẫu thiên hà lớn trong giai đoạn này không phải là những trường hợp đặc biệt có mức độ phát sáng cao hơn so với thông thường mà ngay cả các thiên hà trung bình có mặt tại thời điểm đó cũng sáng hơn nhiều so với các thiên hà chúng ta thấy hiện nay

Trước sự biến đổi toàn vũ trụ này, các dạng bước sóng dài của ánh sáng, chẳng hạn như sóng vô tuyến và ánh sáng có thể thấy được, đi ngang qua vũ trụ ít bị cản trở hơn. Nhưng các bước sóng ánh sáng ngắn hơn - bao gồm tia cực tím, tia X và tia gamma - đã bị dừng lại bởi các nguyên tử hydro trung tính. Những va chạm này đã tước đi các nguyên tử hydro trung tính của các electron, làm ion hóa chúng.

Quay ngược thời gian về thời điểm ngay trước khi Đại Kỷ Nguyên kết thúc, Spitzer quan sát và ghi nhận hai vùng trời trong khoảng hơn 200 giờ mỗi lần, cho phép kính viễn vọng không gian thu thập ánh sáng cái mà đã đi được hơn 13 tỷ năm để đến với chúng ta.

Như một số nghiên cứu khoa học dài hơi về việc quan sát này từng được thực hiện bởi Spitzer, chúng là một phần của chiến dịch quan sát mang tên SỰ TUYỆT DIỆU, viết tắt của Thời đại nguyên liệu tái ion hoá của Spitzer. Từ khoá NGUYÊN LIỆU (vốn đã là từ viết tắt của Đài quan sát căn nguyên nguồn gốc) là một chiến dịch khác trong việc quan sát một số mục tiêu NGUYÊN LIỆU đầu tiên. Nghiên cứu cũng sử dụng dữ liệu lưu trữ từ Kính viễn vọng Không gian Hubble của NASA / ESA.

Sử dụng những quan sát cực sâu này của Spitzer, nhóm các nhà thiên văn học đã quan sát 135 thiên hà xa xôi và thấy rằng chúng đều đặc biệt sáng trong hai bước sóng ánh sáng hồng ngoại cụ thể được tạo ra bởi bức xạ ion hóa tương tác với khí hydro và oxy trong các thiên hà. Điều này ngụ ý rằng những thiên hà này bị chi phối bởi những ngôi sao trẻ hơn, to hơn và có thành phần chủ yếu là hydro và heli. Chúng chứa một lượng rất nhỏ các nguyên tố “nặng” (như nitơ, carbon và oxy) so với các ngôi sao được tìm thấy trong các thiên hà trung bình của hiện nay.

Những ngôi sao này không phải là những ngôi sao đầu tiên hình thành trong Vũ trụ (những ngôi sao này chỉ bao gồm hydro và helium) nhưng vẫn là thành viên thuộc thế hệ những ngôi sao thuở sơ khai. Kỷ nguyên Reionisation không phải là một sự kiện tức thời, vì vậy trong khi kết quả mới không đủ để chấm dứt nghiên cứu về sự kiện vũ trụ này, họ cung cấp các chi tiết mới về cách thức vũ trụ phát triển vào thời điểm này và quá trình chuyển đổi diễn ra ra sao.

“Chúng tôi không nghĩ rằng Spitzer, với thấu kính không lớn hơn Hula-Hoop, sẽ có khả năng nhìn thấy các thiên hà rất gần với khoảng thời gian sơ khai của vũ trụ”, Michael Werner, nhà khoa học dự án của Spitzer tại Phòng thí nghiệm Động cơ phản lực của NASA ở Pasadena, California, nói . “Nhưng tự nhiên luôn đầy bất ngờ, và việc toả sáng đầy tính bất ngờ của những thiên hà thuở sơ khai này, cùng với hiệu suất tuyệt vời của Spitzer, đã khiến chúng nằm trong phạm vi của đài quan sát tuy nhỏ bé nhưng đầy tiềm năng này của chúng ta.”

Kính thiên văn vũ trụ James Webb của NASA / CSA / ESA, được xác định sẽ khởi động vào năm 2021, nhằm nghiên cứu vũ trụ theo nhiều bước sóng giống như Spitzer đã từng quan sát. Nhưng gương chính của Spitzer chỉ có đường kính 85 cm, Webb là 6,5 mét - lớn hơn khoảng 7,5 lần - cho phép Webb nghiên cứu các thiên hà này một cách chi tiết hơn nhiều. Pascal Oesch, một giáo sư trợ lý tại Đại học Geneva và là đồng tác giả của nghiên cứu cho biết: “Những kết quả này của Spitzer chắc chắn là một bước tiến nữa trong việc tìm hiểu những bí ẩn của sự tái hợp vũ trụ. Hiện nay chúng ta đã biết rằng các điều kiện vật lý trong các thiên hà ban đầu này rất khác so với các thiên hà điển hình hiện nay. Đây sẽ là nhiệm vụ của kính viễn vọng không gian James Webb để tìm ra lý do chi tiết tại sao.”

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính tiếp Đại sứ Thái Lan tại Việt Nam
Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính tiếp Đại sứ Thái Lan tại Việt Nam
(Ngày Nay) - Chiều 13/3, tại Trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã tiếp Bà Urawadee Sriphiromaya, Đại sứ Vương quốc Thái Lan tại Việt Nam trao đổi về các biện pháp thúc đẩy quan hệ Đối tác Chiến lược toàn diện Việt Nam - Thái Lan cũng như hợp tác nhằm bảo đảm an ninh năng lượng hai nước.
Thái Lan củng cố vị thế là trung tâm dịch vụ lưu trú, ăn uống và giải trí hàng đầu châu Á
Thái Lan củng cố vị thế là trung tâm dịch vụ lưu trú, ăn uống và giải trí hàng đầu châu Á
(Ngày Nay) - Từ ngày 11-13/3 , triển lãm thương mại toàn diện nhất châu Á dành cho ngành khách sạn, dịch vụ ăn uống và nhà hàng, THAIFEX-HORECASIA 2026, đã diễn ra tại Trung tâm tổ chức sự kiện IMPACT Muang Thong Thani, Thái Lan, thu hút hút hơn 20.000 lượt khách tham quan thương mại, người mua và chuyên gia kinh doanh từ khắp thế giới, đồng thời tạo ra giá trị thương mại hơn 3,5 tỷ baht (khoảng 110 triệu USD).
Đảm bảo thông tin liên lạc phục vụ bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp
Đảm bảo thông tin liên lạc phục vụ bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp
(Ngày Nay) - Để chủ động ứng phó với không khí lạnh, mưa dông, gió mạnh trên biển và các tình huống thiên tai có thể xảy ra trong thời gian diễn ra bầu cử, ngày 13/3, Bộ Khoa học và Công nghệ có văn bản yêu cầu các doanh nghiệp viễn thông thực hiện nghiêm chế độ trực lãnh đạo, trực ban chỉ huy phòng thủ dân sự và trực ứng cứu thông tin 24/24; theo dõi chặt chẽ diễn biến thời tiết, thiên tai, chủ động các biện pháp ứng phó nhằm đảm bảo thông tin liên lạc thông suốt.
Đạo diễn Phạm Hoàng Nam, đạo diễn Johnny Burke (Anh), doanh nhân - nhà hảo tâm Nguyễn Phương Lam, bà Lưu Bảo Hương (đại diện dự án Living Heritage), nhiếp ảnh gia Minh Hòa, nhà báo – đại sứ văn hóa đọc Trung Nghĩa… tại buổi ra mắt sách Vũ trụ của TÂM tại TPHCM
Tám nhân vật có uy tín chia sẻ bí quyết sống trong thời AI
(Ngày Nay) -Ấn phẩm “The Universal Within - Vũ trụ của TÂM” (GG Corporation và NXB Dân trí ấn hành) ra mắt công chúng ngày 12/3 tại TPHCM, chia sẻ những bí quyết quý giá hướng người đọc đến một cuộc sống chất lượng cao, thịnh vượng giữa những biến đổi không ngừng của thời đại.