Thông tin từ các nhà nghiên cứu, gần đây, sông băng Rhone ở miền nam Thụy Sĩ đã chạm đến mốc được gọi là "Ngày mất băng" (Glacier Loss Day). Đây là thời điểm toàn bộ lớp tuyết tích tụ trong mùa đông đã tan hết, khiến phần băng hình thành từ hàng chục đến hàng trăm năm trước bắt đầu tan chảy trực tiếp dưới tác động của nhiệt độ cao.
Ông Matthias Huss, Giám đốc Mạng lưới Giám sát Sông băng Thụy Sĩ (Glamos) cho biết từ thời điểm này đến hết mùa hè vẫn còn khoảng ba tháng để băng tiếp tục tan.
"Đây thực sự là một tình trạng đáng lo ngại. Phần băng đang tan đi là kết quả của quá trình tích tụ kéo dài hàng thập kỷ, thậm chí hàng thế kỷ", ông nói.
Theo các chuyên gia, mùa đông năm nay có lượng tuyết rơi thấp hơn bình thường, trong khi Thụy Sĩ liên tiếp hứng chịu hai đợt nắng nóng dữ dội ngay từ đầu mùa hè. Sự kết hợp này đã khiến "Ngày mất băng" đến sớm thứ hai trong lịch sử quan trắc. Chỉ có năm 2022 ghi nhận mốc thời gian này sớm hơn, với khoảng cách ba ngày.
Riêng trong đợt nắng nóng tháng 6, lượng nước tan từ các sông băng trên khắp Thụy Sĩ lớn đến mức có thể lấp đầy một bể bơi chuẩn Olympic chỉ trong khoảng sáu giây và tốc độ này kéo dài liên tục suốt hai tuần. Ông Huss cho biết các sông băng hiện đang ở trong tình trạng rất xấu.
Tại một điểm quan trắc trên sông băng Rhone, các nhà khoa học đo được lớp băng dày khoảng 1,5 mét đã biến mất chỉ sau hai tuần nắng nóng cực đoan.
Những thay đổi không chỉ được ghi nhận qua số liệu khoa học mà còn có thể quan sát bằng mắt thường. Nhiều khu vực từng phủ kín băng trắng nay chỉ còn trơ đá, buộc các đơn vị quản lý du lịch phải di chuyển lối đi và gia cố hạ tầng để bảo đảm an toàn cho du khách.
Các nghiên cứu mới nhất cho thấy tình trạng băng tan tại Thụy Sĩ đang diễn ra nhanh hơn dự báo trước đây. Chỉ trong giai đoạn 2022-2023, các sông băng của nước này đã mất khoảng 10% tổng thể tích tương đương lượng băng tan của gần ba thập kỷ trước cộng lại.
Theo mạng lưới Giám sát Sông băng Thụy Sĩ (Glamos), nếu nhiệt độ toàn cầu tiếp tục tăng theo xu hướng hiện nay, phần lớn các sông băng nhỏ ở Thụy Sĩ có thể biến mất trước năm 2050. Ngay cả khi thế giới đạt được các mục tiêu cắt giảm phát thải, nhiều sông băng vẫn sẽ tiếp tục thu hẹp trong nhiều thập kỷ tới do tác động tích lũy của biến đổi khí hậu.
Việc sông băng tan nhanh không chỉ làm thay đổi cảnh quan nổi tiếng của dãy Alps mà còn ảnh hưởng đến nguồn nước ngọt, sản xuất thủy điện, hệ sinh thái vùng núi và làm gia tăng nguy cơ lũ quét, sạt lở cũng như các hồ băng hình thành sau băng tan. Các nhà khoa học cảnh báo những gì đang diễn ra tại Thụy Sĩ là dấu hiệu rõ ràng cho thấy biến đổi khí hậu không còn là nguy cơ trong tương lai mà đã trở thành thực tế hiện hữu.
