Vào thời kỳ cao điểm của cuộc khủng hoảng, dữ liệu của UNESCO cho thấy hơn 1,6 tỷ học sinh ở hơn 190 quốc gia đã nghỉ học. Hơn 100 triệu giáo viên và nhân viên trường học đã bị ảnh hưởng bởi việc đóng cửa đột ngột của các cơ sở học tập.
Thời điểm hiện tại, 2/3 dân số sinh viên trên thế giới vẫn bị ảnh hưởng bởi việc đóng cửa trường học.
Đại dịch đã làm sâu sắc thêm những bất bình đẳng trong giáo dục tồn tại từ trước mà chưa bao giờ được giải quyết một cách thỏa đáng.
Như mọi khi, nó tác động đến những người học dễ bị tổn thương và thiệt thòi nhất. Sự suy thoái kinh tế hiện đang tạo thêm áp lực lên ngân sách giáo dục quốc gia.
Theo báo cáo chung gần đây của Ngân hàng Thế giới và UNESCO, bất chấp nhu cầu cấp vốn bổ sung quan trọng, 2/3 các nước có thu nhập thấp và trung bình thấp đã cắt giảm ngân sách giáo dục công của họ kể từ khi đại dịch bùng phát.
Vào tháng 10 năm ngoái, UNESCO đã triệu tập Hội nghị Giáo dục Toàn cầu, nơi các nhà lãnh đạo thế giới và các đối tác bày tỏ cam kết bảo vệ tài chính giáo dục và bảo vệ việc học tập khỏi tác động tàn phá của đại dịch.
Ngay từ khi cuộc khủng hoảng bắt đầu, UNESCO và hơn 160 đối tác của mình thông qua Liên minh Giáo dục Toàn cầu đã được huy động xoay quanh ba chủ đề trọng tâm - kết nối, giới tính và giáo viên - để đảm bảo rằng việc học tập không ngừng trong cuộc khủng hoảng chưa từng có này.
Từ việc giữ cho các trường học mở cửa đến thu hẹp khoảng cách kỹ thuật số - từ giải quyết tình trạng học sinh bỏ học và thua lỗ trong học tập đến kêu gọi thêm tài trợ cho giáo dục - UNESCO đã dẫn đầu thông qua các quan hệ đối tác và đổi mới sâu rộng trong năm qua để ngăn chặn “thảm họa thế hệ” và xây dựng khả năng chống chịu hơn và hệ thống giáo dục hòa nhập.
Giữ cho trường học mở cừa và hỗ trợ giáo viên
Bảo vệ sức khỏe thể chất và tinh thần của học sinh, giáo viên và nhân viên nhà trường là điều cần thiết. Việc đóng cửa trường học đã gây ra sự gián đoạn lớn trong cuộc sống của trẻ em và thanh thiếu niên, ảnh hưởng đến sự phát triển tình cảm xã hội và hạnh phúc, cũng như đời sống xã hội và các mối quan hệ.
Để có thể trở lại trường học an toàn, 100 triệu giáo viên và nhà giáo dục trên thế giới phải được ưu tiên trong các chiến dịch tiêm chủng.
Đại dịch đã ảnh hưởng trực tiếp đến 63 triệu giáo viên tiểu học và trung học cơ sở. Trong thời gian trường đóng cửa, họ được yêu cầu thực hiện dạy học từ xa mà không có thời gian chuẩn bị và thường có sự hướng dẫn và nguồn lực hạn chế.
Các giáo viên đã phải sửa đổi chương trình giảng dạy và điều chỉnh các kế hoạch bài học để tiếp tục giảng dạy bằng các giải pháp cao, thấp và không có công nghệ. Họ cần được đào tạo liên tục về giảng dạy từ xa, các công nghệ sẵn có và các phương pháp sư phạm linh hoạt thay thế để học trực tuyến, kết hợp và ngoại tuyến trong thời gian đóng cửa trường học trong tương lai.
Bỏ học và sa sút học tập
Việc nghỉ học không còn được tính bằng ngày, tuần mà tính bằng tháng. Trường học đóng cửa càng lâu, nguy cơ trẻ em và thanh thiếu niên mất đi tương lai của mình càng cao.
24 triệu trẻ em và thanh niên có nguy cơ bỏ học. Giáo viên yêu cầu được đào tạo và hỗ trợ về việc điều chỉnh chương trình giảng dạy và phương pháp đánh giá để đo lường và giảm thiểu mất mát trong học tập và ngăn ngừa học sinh dễ bị bỏ học.
Việc đóng cửa trường học cũng đe dọa những tiến bộ đạt được trong nhiều thập kỷ hướng tới bình đẳng giới, khiến nhiều trẻ em gái phải đối mặt với bạo lực trên cơ sở giới, bóc lột tình dục, mang thai ở tuổi vị thành niên và hôn nhân ép buộc.
Việc đóng cửa cũng cắt giảm khả năng tiếp cận các dịch vụ quan trọng để bảo vệ, dinh dưỡng, sức khỏe và hạnh phúc.
UNESCO và các đối tác đã phát động một chiến dịch vào năm ngoái để đảm bảo rằng mọi trẻ em gái đều có thể học trong khi trường học đóng cửa và quay trở lại lớp học khi trường học mở cửa trở lại một cách an toàn.
Những mối bận tâm trước mắt cần giải quyết bao gồm thất học, cách đánh giá và đưa ra biện pháp khắc phục.
Cần phải làm nhiều hơn nữa để chống lại sự gia tăng của các lỗ hổng học tập và bất bình đẳng hiện có, sự xuất hiện của những cái mới và nguy cơ gia tăng học sinh bỏ học.
Khung chung để mở lại trường học của UNESCO, UNICEF, Ngân hàng Thế giới và Chương trình Lương thực Thế giới (WFP) đóng vai trò là tài liệu tham khảo quan trọng về vấn đề này.
Chuyển đổi kỹ thuật số và tương lai của giáo dục
Khoảng một nửa dân số thế giới (khoảng 3,6 tỷ người) vẫn thiếu kết nối Internet.
Điều này có nghĩa là ít nhất 463 triệu hoặc gần 1/3 sinh viên trên toàn cầu không thể tiếp cận học từ xa, chủ yếu là do thiếu chính sách học trực tuyến hoặc thiếu thiết bị cần thiết để kết nối từ nhà. Hầu hết học sinh không có khả năng kết nối, thiết bị và kỹ năng kỹ thuật số thích hợp để tìm và sử dụng nội dung giáo dục phụ thuộc vào công nghệ.
Theo ước tính của Liên hợp quốc, gần 500 triệu học sinh từ mầm non đến trung học phổ thông không được tiếp cận bất kỳ hình thức học tập từ xa nào — 3/4 trong số đó sống ở các hộ gia đình nghèo nhất hoặc các khu vực nông thôn.
Khoảng cách kỹ thuật số khổng lồ này cho thấy kết nối đã trở thành yếu tố then chốt để đảm bảo quyền được giáo dục như thế nào. Kỹ năng kỹ thuật số và học tập phải được đưa vào hệ thống giáo dục để giải quyết sự bất công của khoảng cách kỹ thuật số.
Vấn đề quan trọng này hiện đang được tranh luận thông qua sáng kiến Tương lai của Giáo dục của UNESCO, một cuộc trò chuyện toàn cầu nhằm hình dung lại cách kiến thức và học tập có thể định hình tương lai của nhân loại và hành tinh. Báo cáo sẽ được công bố vào tháng 11 năm 2021.
(Theo UNESCO)
