Vì đâu chất lượng giảng dạy ngoại ngữ thấp?

Từ trước đến nay, các trường từ phổ thông đến đại học (ĐH) cứ lấy giáo trình ngoại ngữ nước ngoài vào dạy cho học sinh, mà không qua công đoạn điều chỉnh. Phải chăng điều này dẫn đến chất lượng giảng dạy ngoại ngữ thấp vì không phù hợp với học sinh và sinh viên Việt Nam.
Vì đâu chất lượng giảng dạy ngoại ngữ thấp?

Thiếu cả tiêu chí lẫn tiêu chuẩn

Đề án chương trình và sách giáo khoa phổ thông được QH thông qua thống nhất một chương trình nhiều sách giáo khoa. Ủng hộ chủ trương này, song PGS, TS Nguyễn Quốc Hùng, nguyên Phó Hiệu trưởng Trường ĐH Hà Nội cho rằng, nhiều giáo trình tiếng Anh không có nghĩa là tràn lan, khiến các sở Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) và các trường lúng túng. “Không phải sở nào, trường nào cũng có chuyên gia tiếng Anh có thể đánh giá được giáo trình tiếng Anh. Cho nên, theo ý của chúng tôi chỉ nên có một đến hai hoặc ba giáo trình. Bộ nên có đánh giá các giáo trình đó trước rồi đưa ra cho các sở chọn”, PGS, TS Nguyễn Quốc Hùng đề nghị.

Vậy nhưng để đánh giá được giáo trình tiếng Anh, Bộ phải có trong tay bộ tiêu chí đánh giá giáo trình. Mà theo nhận định của nhiều chuyên gia, không có giáo trình của nước ngoài nào đáp ứng hoàn toàn yêu cầu của Bộ GD&ĐT, bởi họ không viết giáo trình cho người Việt Nam. Và cũng không có giáo trình nào đáp ứng được việc giảng dạy tiếng Anh ở các vùng miền khác nhau của Việt Nam.

Thí dụ, giáo trình này có thể thích hợp với học sinh ở Hà Nội và TP Hồ Chí Minh, nhưng lại quá khó đối với học sinh Lào Cai, Yên Bái hay các tỉnh vùng sâu, vùng xa khác. Bởi thế, Bộ phải đánh giá giáo trình đó đáp ứng được bao nhiêu phần trăm ở Việt Nam (nếu đáp ứng được 50 - 60 hay 70% có thể chấp nhận), sau đó bổ sung những thiếu hụt so với yêu cầu. Một vấn đề quan trọng khác là văn hóa.

Vì đâu chất lượng giảng dạy ngoại ngữ thấp? - anh 1

Giờ học ngoại ngữ của trường cao đẳng nghề Hà nội

Mục tiêu cuối cùng mà Bộ GD&ĐT đề ra trong chương trình giáo dục là học sinh học xong tiếng Anh phải có khả năng sử dụng ngôn ngữ này để giới thiệu về đất nước và con người Việt Nam. Đó là nội dung không giáo trình nào đáp ứng được, đòi hỏi phải bổ sung kiến thức cũng như bài tập về Việt Nam.

Theo PGS Hùng, chúng ta có thể bổ sung thiếu hụt này bằng hai cách, thứ nhất là thêm một số bài viết về Việt Nam, thứ hai là cho một số bài tập so sánh. Chẳng hạn, trong giáo trình có các bài giới thiệu những trò chơi của trẻ em nước Anh, Mỹ..., chúng ta có thể cho thêm bài tập yêu cầu viết trẻ em Việt Nam thường chơi những trò chơi truyền thống gì.

Ba phương án chọn giáo trình

Để có giáo trình Tiếng Anh phù hợp học sinh Việt Nam, hiện nay người ta đưa ra ba phương án chọn lựa. Phương án một là chọn giáo trình của nước ngoài đáp ứng khoảng 60 - 70% yêu cầu giáo trình Việt Nam rồi bổ sung những yêu cầu còn thiếu. Phương án hai, người Việt Nam viết một giáo trình dạy tiếng Anh, sau đó đưa chuyên gia nước ngoài đọc sửa. Phương án ba là nhóm tác giả người Việt và người bản ngữ cùng nhau viết giáo trình cho Việt Nam.

Trước ba phương án này, PGS Hùng cho rằng: “Theo tôi phương án ba là ưu việt nhất, bởi người Anh, Mỹ nắm rất vững ngôn ngữ của họ. Và trong đầu của họ luôn thường trực yếu tố đặc thù ngôn ngữ ấy. Khi chuyên gia người Việt và người Anh cùng phối hợp viết giáo trình thì tạo ra tác phẩm hoàn chỉnh”. Phương án một thì chỉ là hình thức cộng tác, phương án hai không nên làm bởi để người Việt viết hoàn toàn sẽ dễ sai về ngữ pháp, hồn ngôn ngữ không có, nếu người nước ngoài sửa cũng chỉ ở mức độ nào đó.

Khi cải thiện về giáo trình sẽ tạo điều kiện cho người thầy tăng chất lượng giảng dạy. Hiện nay, Trường ĐH Sư phạm TP Hồ Chí Minh đã lựa chọn phương án ba là sử dụng chuyên gia tiếng Anh người Việt và chuyên gia người Anh biên soạn giáo trình tiếng Anh bậc tiểu học mang tên I-learn Phonics (lớp 1, 2) và Smart Start (lớp 3, 4, 5). Phương pháp này đang được triển khai ở một số tỉnh và đã góp phần cải thiện chất lượng trong việc dạy và học tiếng Anh ở bậc tiểu học.

Hợp tác cùng Thời Nay

>>> Xem thêm:

- Danh sách các trường ĐH tuyển sinh liên thông năm 2015

- Đề thi THPT quốc gia 2016 sẽ tăng cường câu hỏi mở

- Làm sao để hạn chế đơn thư 'kêu cứu' vì trượt trường công an?

WHO kêu gọi đầu tư và cải thiện khả năng tiếp cận vaccine phòng cúm mùa
WHO kêu gọi đầu tư và cải thiện khả năng tiếp cận vaccine phòng cúm mùa
(Ngày Nay) - Ngày 22/4, Văn phòng của Tổ chức Y tế Thế giới tại châu Âu (WHO châu Âu) đã kêu gọi tăng cường các nỗ lực nhằm cải thiện khả năng tiếp cận vaccine phòng cúm và thúc đẩy tỷ lệ tiêm chủng với các nhóm có nguy cơ cao trên toàn châu Âu. Động thái này được đưa ra sau khi một nghiên cứu bao phủ toàn bộ 53 quốc gia thành viên trong khu vực đã tiến hành rà soát, đánh giá các thành tựu và thách thức trong suốt 15 mùa cúm.
Đình công gây gián đoạn dịch vụ tàu điện ngầm London
Đình công gây gián đoạn dịch vụ tàu điện ngầm London
(Ngày Nay) - Ngày 21/4, các thành viên Công đoàn Đường sắt, Hàng hải và Vận tải Anh (RMT) đã tiến hành đình công trong 24 giờ, tính từ 12h giờ cùng ngày, để phản đối kế hoạch của Cơ quan Giao thông Vận tải London (TfL) về việc rút ngắn tuần làm việc xuống còn 4 ngày.
Phát hiện mây băng trên hành tinh khổng lồ ngoài hệ Mặt Trời
Phát hiện mây băng trên hành tinh khổng lồ ngoài hệ Mặt Trời
(Ngày Nay) - Các nhà thiên văn học vừa phát hiện những đám mây băng nước đầy bất ngờ trên một ngoại hành tinh khí khổng lồ cách xa Trái Đất. Khám phá này được thực hiện nhờ Kính viễn vọng Không gian James Webb (JWST), làm thay đổi những hiểu biết hiện tại về bầu khí quyển của các hành tinh ngoài hệ Mặt Trời và đánh dấu một bước tiến quan trọng trong hành trình tìm kiếm sự sống trong vũ trụ.
Khởi đầu dự án “Thư viện Người - Người Nam Bộ kể chuyện”
Khởi đầu dự án “Thư viện Người - Người Nam Bộ kể chuyện”
(Ngày Nay) - Trong khuôn khổ Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam 2026 - lần V, được Sở Văn hóa và Thể thao TPHCM chủ trì, phát xuất từ ý tưởng của Quỹ Hoa Sen, dự án “Thư viện Người - Người Nam Bộ kể chuyện” đã chính thức ra mắt tại Đường Sách TPHCM vào ngày 22/4, gặp gỡ Cécile Ngọc Sương Perdu với câu chuyện “Đi tuốt luốt bên Tây rồi dìa miền Tây bày trò Lộn Xộn”