Chênh lệch hơn 8,2 tỷ đồng?
Theo hồ sơ mà chúng tôi có được, Công ty TNHH MTV Thoát nước đô thị TP.Hồ Chí Minh (UDC) đã nhiều lần tổ chức đấu thầu mua sắm xe hút chất thải. Các gói thầu dưới đây chỉ có mỗi Tổng Công ty Cơ khí Giao thông vận tải Sài Gòn - TNHH Một thành viên (SAMCO) trúng thầu.
Cụ thể, ngày 17/10/2023, ông Nguyễn Hữu Phán - Giám đốc UDC ký Quyết định số 305/QĐ-TNĐT-QLĐT phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu Gói thầu “Mua sắm ô tô hút chất thải tải trọng 6T thuộc dự án Mua sắm ô tô hút chất thải phục vụ sản xuất kinh doanh”.
SAMCO trúng thầu với giá 16.400.000.000 đồng, loại hợp đồng trọn gói; đơn giá trúng thầu là 4.115.000.000 đồng, số lượng trúng thầu là 4 xe. Sản phẩm trúng thầu có xe nền là Hino FG8JJ7A, bồn chứa 6m3.
Tiếp đến, vào ngày 31/12/2024, ông Nguyễn Hữu Phán - Giám đốc UDC ký Quyết định số KQ2400541854_2412311344 phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu Gói thầu “Mua sắm ô tô hút chất thải trọng tải ≥ 06 tấn”.
SAMCO trúng thầu với giá 20.625.000.000 đồng; loại hợp đồng trọn gói; số lượng 5 chiếc, đơn giá trúng thầu: 4.125.000.000 đồng. Sản phẩm trúng thầu có xe nền là ISUZU FVR FVR34LE5, bồn chứa 6m3.
 |
Xe hút chất thải có xe nền là xe Hino. |
Sau cùng, là ngày 5/9/2025, ông Nguyễn Hữu Phán - Giám đốc UDC ký Quyết định số 211/QĐ-TNĐT-QLXD phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu Gói thầu “Mua sắm ô tô hút chất thải”.
SAMCO trúng thầu với giá 17.480.000.000 đồng, loại hợp đồng trọn gói. Số lượng trúng thầu là 4 chiếc, đơn giá trúng thầu là 4.370.000.000 đồng. Xe đã mua có trọng tải ≥ 06 tấn; Ký mã hiệu ISUZU FVR FVR34LE4A - SAMCO XHBIS 063.
Như vậy, qua 3 gói thầu, UDC đã mua 13 xe hút chất thải từ SAMCO với tổng giá tiền đã mua là 54.505.000.000 đồng. Tuy nhiên, nếu mua theo giá của chính SAMCO báo giá cho chúng tôi, tổng số tiền phải mua là khoảng 46.505.000.000 đồng, ít hơn khoảng 8.225.000.000 đồng so với giá trúng thầu.
Phản hồi của UDC có hợp lí?
Phản hồi Ngày Nay, UDC cho biết việc xây dựng đơn giá dự toán cho các gói thầu mua sắm tài sản đều được công ty thực hiện dựa trên nguyên tắc thận trọng, tiết kiệm, hiệu quả và theo đúng quy định pháp luật về quản lý vốn nhà nước.
“Đơn giá dự toán được công ty xây dựng căn cứ theo việc tham khảo và lấy ít nhất 03 báo giá chính thức từ các nhà cung cấp có uy tín, thương hiệu trên thị trường Việt Nam đối với sản phẩm đáp ứng đầy đủ và chi tiết các yêu cầu về cấu hình, chất lượng và tiêu chuẩn kỹ thuật, bao gồm các yêu cầu về nguồn gốc xuất xứ cấu kiện”, UDC nói về cơ sở xây dựng đơn giá dự toán.
UDC cũng cho biết chỉ sử dụng báo giá chính thức, có giá trị pháp lý... “Công ty nhận thấy sự khác biệt về giá giữa các nhà cung cấp đối với cùng một sản phẩm là điều hoàn toàn bình thường và phổ biến trên thị trường. Sự khác biệt này bắt nguồn từ nhiều yếu tố cấu thành, bao gồm tiêu chuẩn kỹ thuật và chất lượng cấu kiện, chính sách thương mại và dịch vụ hậu mãi”, UDC cho biết thêm.
Tuy nhiên, những phản hồi của UDC liệu có hợp lí?
 |
Bảng báo giá của SAMCO cho thấy xe ô tô hút chất thải 6m3 là 3.650.000.000 đồng, ít hơn hàng trăm triệu đồng so với giá mà UDC đã mua. |
Bởi lẽ, báo giá mà chúng tôi nhận được, là chính của SAMCO, cũng là loại 6m3 có xe nền ISUZU FVR34LE5 là 3.560.000.000 đồng (bao gồm thuế, chi phí bàn giao, nghiệm thu và hướng dẫn sử dụng; chưa bao gồm chi phí đăng ký biển số, đăng kiểm, bảo hiểm TNDS, phí sử dụng đường bộ như trong các gói thầu; tuy nhiên, các chi phí này khá thấp, chỉ khoảng vài chục triệu đồng).
Trong 3 gói thầu trên, thì gói thầu của năm 2023 có xe nền là Hino FG8JJ7A, hai gói thầu còn lại có xe nền là ISUZU FVR34. Trên thị trường, giá của hai loại xe này tương đương nhau (chênh lệch chủ yếu ở đời chuẩn khí thải Euro, mỗi đời Euro chênh nhau khoảng 100 triệu đồng) và chi phí để gia công, làm xe chuyên dùng cũng là tương đương nhau. Còn phần chuyên dùng, theo hồ sơ mời thầu của 3 gói thầu trên đều có chung yêu cầu bồn chứa chất thải là 6m3, những yêu cầu kỹ thuật khác thì gần như tương đương nhau.
Xe trong báo giá chúng tôi có được là chuẩn khí thải Euro 5, cao hơn so với 2 trong 3 gói thầu. Các thông thống số về hệ thống chuyên dùng gần như tương đương trong các gói thầu, như bồn chứa làm từ thép hợp kim Nippon - Nhật Bản; hệ thống bơm hút chân không, bơm thủy lực cũng xuất xứ từ các nước G7, châu Âu,…
Có hay không sự chênh lệch giá?
Mới đây nhất, ngày 15/12/2025, ông Nguyễn Hữu Phán - Giám đốc UDC ký Quyết định số 289/QĐ-TNĐ-QLXD phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu Gói thầu “Mua sắm ô tô hút chất thải trọng tải ≥ 8 tấn”.
Theo đó, liên danh Cung cấp xe ô tô hút chất thải trúng thầu với giá 8.478.000.000 đồng, loại hợp đồng trọn gói. Liên danh gồm Công ty Cổ phần Vận tải Thương mại Xây dựng Công nghiệp Đức Long và Công ty Cổ phần Vận tải Ô tô số 2.
Số lượng trúng thầu là 2 chiếc, đơn giá trúng thầu là 4.239.000.000 đồng. Xe hút chất thải trúng thầu có xe nền là xe Hino FM8JN8A, loại 8m3.
So với các gói thầu mà UDC đã mua từ SAMCO, ngoài dung tích bồn chứa nhiều hơn, thì loại xe nền trong gói thầu này còn có giá cao hơn khoảng 400 triệu đồng. Đi sâu vào E-HSMT của gói thầu này và các gói thầu mà SAMCO đã trúng thầu, đều có yêu cầu về nguyên liệu làm thùng chuyên dùng, nguồn gốc, xuất xứ cấu kiện,… tương đương nhau.
Câu hỏi đặt ra, tại sao mọi thứ đều tương đương nhau, nhưng xe hút chất thải loại 8m3 lại có giá “thấp” gần như bằng với loại 6m3 mà UDC đã mua từ SAMCO; trong khi, chỉ riêng đối với xe nền, thì loại dùng cho bồn 8m3 đã cao hơn khoảng 400 triệu đồng?
 |
Xe hút chất thải có xe nền là ISUZU. |
Ngoài ra, trong quá trình tìm hiểu, chúng tôi còn nhận được báo giá của Công ty Cổ phần Ô tô Chuyên dùng Hiệp Hòa - một đơn vị khá nổi tiếng trong lĩnh vực xe chuyên dùng. Báo giá của công ty này đối với xe hút bùn cống loại 6m3 là 2.450.000.000 đồng (bao gồm thuế, chi phí bàn giao, nghiệm thu và hướng dẫn sử dụng; chưa bao gồm chi phí đăng ký biển số, đăng kiểm, bảo hiểm TNDS, phí sử dụng đường bộ như trong các gói thầu; tuy nhiên, các chi phí này khá thấp, chỉ khoảng vài chục triệu đồng).
Loại xe trong báo giá là ISUZU FVR34LE5 (tức Euro 5), có vật liệu làm thùng chứa, hệ thống hút chân không áp lực cao cũng từ Nhật Bản, các nước châu ÂU, các thông số kỹ thuật cũng gần như tương đương nhau…
Như vậy, nếu UDC mua 13 xe hút chất thải với giá mà chúng tôi nhận được từ Công ty Cổ phần Ô tô Chuyên dùng Hiệp Hòa, thì tổng tiền phải mua là khoảng 32 tỷ đồng, ít hơn đến khoảng 22 tỷ đồng so với giá đã mua từ SAMCO.
Có lẽ cần có sự vào cuộc của cơ quan chức năng để điều tra liệu có hay không việc chênh lệch giá trong các gói thầu mà UDC đã mua xe hút chất thải từ SAMCO.
Bởi lẽ, theo tìm hiểu của chúng tôi, trong lĩnh vực xe chuyên dùng, thì tổng giá thành của xe chủ yếu được cấu thành từ 2 phần chính, đó là xe nền (hay còn gọi là xe cơ sở, xắt-si, chassis,..) và hệ thống chuyên dùng.
Đối với xe nền, gần như không có sự khác biệt lớn về giá. Sự khác biệt lớn về giá chủ yếu là hệ thống chuyên dùng, bao gồm nguyên liệu (loại, nguồn gốc nguyên liệu) và hệ thống linh, phụ kiện kèm theo. Tuy nhiên, sự khác biệt lớn này, chỉ xảy ra khi các cơ sở lắp ráp sử dụng “đầu vào” cho hệ thống chuyên dùng có sự khác xa về loại, nguồn gốc,… Trong khi, như chúng tôi đã đề cập trong bài, hệ thống chuyên dùng trong các gói thầu và bảng báo giá chúng tôi có được, là gần như tương đương nhau.
Ngày Nay sẽ tiếp tục thông tin!
