Rồi đất nước bị Mỹ cấm vận và làn sóng thuyền nhân trốn sang Mỹ, đó cũng là một tinh thần khác của Cuba Libre - như tên bài hát nổi tiếng của Gloria Estefán, nữ hoàng nhạc dance Mỹ Latinh sống tại Florida, cùng với nhiều tên tuổi khác của nền âm nhạc Cuba rực rỡ: Celia Cruz, Compay Segundo, Ibrahim Farré, thần tượng nhạc Jazz Hoa Kỳ Tito Puente…
Là thủ đô giải trí của cả châu Mỹ nhiều thập kỷ trước khi Las Vegas hình thành, Cuba libre hội tụ tinh hoa nghệ thuật, âm nhạc, giảí trí và du lịch của giới thượng lưu Hoa Kỳ, với nhiều món tiêu khiển thượng lưu, như các dòng xe sang những năm 30-50, rượu ngon và xì-gà, du thuyền câu cá kiếm đại dương (cá Marlin), casino và hộp đêm, nơi mà Ernest Heminway chọn là quê hương thứ hai, nay vẫn còn lưu dấu…
Sau ánh hào quang của cuộc cách mạng, hòn đào tự do Cuba rơi vào vòng xoáy của ý thức hệ và khủng hoảng quan hệ với Hoa Kỳ những năm 60. Điều này đã khiến Cuba bị cấm vận mãi đến ngày nay. Du lịch vốn là nguồn thu nhập chính đã bị phong toả, sau 50 năm cuộc sống của người dân rơi xuống mức đáy, kinh tế bao cấp, nghèo và thiếu thốn.
Có một điều đáng ngạc nhiên, người Cuba vẫn giữ được một nếp sống hào hoa và văn minh, âm nhạc chảy trong huyết quản. Người Cuba khi ra nước ngoài hay ở trong nước vẫn tiếp tục là những nghệ sĩ nổi tiếng, thành đạt, hoặc vẫn mưu sinh bằng âm nhạc. Ngay tại Việt Nam cũng vậy, không khó để bạn tìm kiếm một ban nhạc Cuba ở khách sạn cao cấp tại Sài Gòn, Quận 1 hay Thảo Điền…
Cách mạng Cuba là cảm hứng của cách mạng Việt Nam. Và ngược lại, tinh thần chiến đấu của Việt Nam là nguồn cảm hứng của Cuba… Kể từ thập niên 60 đến nay, từ nửa vòng trái đất đã hình thành một sợi dây tình cảm vô hình nhưng khăng khít…
Việt Nam đang tận tình giúp đỡ Cuba. Theo tác giả được biết, không chỉ là những món quà vật chất như hàng chục nghìn tấn gạo, mà là những kế hoạch thiết thực hơn: thành lập khu chế xuất tại Cuba nơi mời gọi nhiều nhà đầu tư nước ngoài, mô hình nông nghiệp trồng lúa năng suất cao, mô hình nuôi tôm và thuỷ sản… tất cả đang mang lại kết quả rất tích cực và có thể nhân rộng. Với dân số khoảng 18 triệu người, Cuba cần 100,000 hecta trồng lúa là hoàn toàn có thế tự túc lương thực…
Cuba cho dù nghèo khổ nhưng vẫn giữ lối sống thanh lịch và đầy cảm hứng nghệ thuật. Khi mà ở nhiều thành phố châu Mỹ khác như Bogota, Mexico và ngay cả Washington DC hoặc Oakland Hoa Kỳ đầy rẫy tệ nạn và tội phạm, thì ở Cuba người dân vẫn giữ lối sống tri thức cao, những thành phố yên bình và an toàn, âm nhạc vẫn vang vọng mọi góc phố vào những buổi chiều. Cho dù họ ca hát đôi khi chỉ để quên đi cái đói và sự thiếu thốn…
Chúng ta hãy cùng cầu mong Cuba sẽ được hội nhập vào dòng chảy hối hả của du lịch thế giới. Chỉ cần điều đó, nền kinh tế Cuba sẽ nhanh chóng phục hồi, và cuộc sống sẽ thăng hoa như thời hoàng kim của đảo quốc Cuba xinh đẹp.
