Mái chèo thiên thu trên dòng sông còn chảy mãi

[Ngày Nay] - Phó Đức Phương ốm nặng đã lâu. Người hâm mộ, qua nhiều kênh thông tin đã biết về căn bệnh hiểm nghèo đến với người nhạc sỹ tài hoa và gàn bướng này.
Nhà báo Đỗ Thu Hà
Nhà báo Đỗ Thu Hà

Người ta đã tưởng chỉ có thể chia sẻ với ông và gia đình bằng những lời cầu nguyện sức khoẻ và vào mạng nghe lại những bài hát cũ của ông, những bài hát mà chỉ nghe tên thôi đã làm sống dậy cả nửa thế kỷ đầy tự hào của Bài hát Việt: Những cô gái quan họ, Hồ Núi Cốc, Một thoáng Tây Hồ, Chảy đi sông ơi, Trên đỉnh Phù vân, Mái chèo thiên thu, Về quê ...

Mái chèo thiên thu trên dòng sông còn chảy mãi ảnh 1

Nhạc sĩ Phó Đức Phương.

Thì thật vừa vặn và hữu duyên, bạn bè, học trò của nhạc sỹ, cùng với gia đình và các ca sỹ gắn bó với nhạc Phó Đức Phương, đã quyết định tổ chức một đêm nhạc của ông tại Nhà hát Lớn Hà Nội vào giữa những ngày hè đỏ lửa để một lần nữa mang lại những giai điệu đẹp đẽ nhất của ông đến với người nghe, và ngược lại, giúp công chúng chuyển đến người nhạc sỹ đang chống chọi với bệnh tật một lời chúc lành thân thương nhất.

“Sẽ vẫn là Phó Đức Phương như ông vốn thế”

Ca sỹ Tùng Dương, người xuất hiện trong đêm nhạc ngoài vai trò ca sỹ , tất nhiên, còn đảm nhiệm một trọng trách khác: biên tập âm nhạc.

Anh sẽ lên danh sách bài hát, chọn bài hát gì trong kho tàng âm nhạc cực kỳ đồ sộ của Phó Đức Phương mà công chúng mới tiếp cận rộng rãi với khoảng dưới 100. Anh cũng sẽ là người chọn ca sỹ: Thanh Lam hát bài nào? Mỹ Linh có thử làm mới không? Minh Thu vẫn được hát “Mái chèo thiên thu” hay đổi vai cho ai khác? Và Tùng Dương có chọn những bài mình thích nhất của Phó Đức Phương để thêm một lần khẳng định vị trí Divo của mình?

Mái chèo thiên thu trên dòng sông còn chảy mãi ảnh 2

"Không có bất ngờ gì cả, Phó Đức Phương sẽ vẫn là Phó Đức Phương như chúng ta từng nghe. Chị Lam vẫn hát Hồ trên núi, Không thể và có thể, chị Linh vẫn “Chảy đi sông ơi” và “Trên đỉnh Phù Vân”, Minh Thu vẫn “Mái chèo thiên thu”... ai hát hay nhất bài nào mà chú Phương đã “duyệt” lâu nay thì lần này sẽ tiếp tục hát.

Là người biên tập, tôi sẽ làm đúng lời chú nói với tôi: “mày cứ chọn cái xương xẩu nhất mà chơi, sẽ thành công”, bài nào khó quá mới quá hoặc quen quá thì tôi nhận. Đây không phải cuộc thi để mọi người cạnh tranh toả sáng, mà là một sân khấu để chúng tôi bày tỏ tình yêu với âm nhạc Phó Đức Phương, để công chúng thấy âm nhạc của ông vẫn giá trị biết chừng nào, và để ông tiếp tục vui, lạc quan, khó tính và cầu toàn như ông vẫn thế” - Tùng Dương chia sẻ.

Lam và Linh đều nói ông Phương rất lạc quan, lạc quan phi thường so với sự tưởng tượng của họ: Ông nói nhiều, cười to, bắt bẻ từng li từng tí khi yêu cầu họ “hát đúng nhạc đã rồi sáng tạo gì thì sáng tạo”. Ông cũng tuyên bố: đã xin âm dương, quẻ bảo phải sống, bác sỹ cũng bảo đương nhiên sống rồi, vì thế tôi quyết định sống!

Đã 55 năm từ khi “Những cô gái quan họ” lần đầu tiên vang lên tên sóng phát thanh và ngay lập tức chiếm được tình yêu tuyệt đối của bạn nghe đài, đã 50 năm giai điệu khoan nhặt mái chèo “Hồ trên núi” thành bản nhạc bất hủ đứng đầu “Ngũ Hồ ca” của Việt Nam , đã 25 năm từ khi Chảy đi sông ơi và Trên đỉnh Phù vân cùng với hàng loạt ca khúc tuyệt vời của Nguyễn Cường, Trần Tiến, Dương Thụ, Phú Quang... đưa nhạc Việt chiếm lĩnh sân khấu trong nước tuyệt đối, đẩy lùi một cách nhẹ nhàng êm ái nhạc hải ngoại, nhạc ngoại lời Việt, nhạc sến ra khỏi dòng chủ lưu. Với những thành tựu lớn lao ấy, Phó Đức Phương xứng đáng đứng trong hàng ngũ những nhạc sỹ lớn nhất của âm nhạc Việt Nam hiện đại.

Âm hưởng dân gian da diết, quấn quít vấn vương trong từng nốt phụ, dấu luyến, từng điển tích nhẹ nhàng thoáng qua trong lời ca, nhưng tầng tầng lớp lớp triết lý và cách viết nhạc quá nhiều nốt phụ như một công trình kiến trúc baroque của Phó Đức Phương cho người ta thấy tư duy của một ông thầy dạy toán được đào tạo bài bản và gốc gác “nhà Nho nổi loạn” của một dòng họ lừng danh đất Bắc - Phó Đức Chính, đồng đội của Nguyễn Thái Học trong Khởi nghĩa Yên Bái là chú ruột ông.

Đồng hành cùng Phó Đức Phương và các ca sỹ "ruột" của ông trong "Khúc hát phiêu ly" còn có những người tri kỷ trong âm nhạc : Nguyễn Cường- người vào vai Tráng sỹ trong "Bộ Tứ Sông Hồng" và Nguyễn Vĩnh Tiến - nhạc sỹ trẻ được Phó Đức Phương chia sẻ như một tâm hồn đồng điệu.
Cũng còn có sự xuất hiện của một người bạn đã đồng hành cùng ông suốt gần 20 năm trong sự nghiệp tổ chức biểu diễn và làm bản quyền âm nhạc : nhà văn Trần Thị Trường.

Chị xuất hiện trên sân khấu không phải để nói về nhạc Phó Đức Phương, mà chỉ để một lần nữa minh định với người hâm mộ : không ai hy sinh cho âm nhạc nhiều như Phó Đức Phương - ở vào đỉnh cao nhất, chín muồi nhất của sự nghiệp sáng tac, ông lại dành toàn tâm đi đòi tiền bản quyền sáng tác cho... người khác. Làm giám đốc Trung tâm bản quyền âm nhạc, ăn cơm nhà vác tù và hàng tổng, bao nhiêu năm chịu đủ áp lực, thù ghét và cả tai tiếng vì tiền, ông luôn là người trong sáng, khờ khạo và gàn dở nhất.

Đêm nhạc “khúc hát phiêu ly” vào 10/7 tại Nhà hát Lớn HN, có thể Phó Đức Phương chưa kịp bình phục để đến dự. Nhưng chắc chắn ông có thể yên tâm: mái chèo thiên thu vẫn êm đềm khua nước trên dòng sông còn chảy mãi, và chẳng có đỉnh phù vân nào đẹp bằng những giai điệu mà ông đã mang đến cho cuộc đời này. Ông cũng có thể chắc chắn một điều nữa: qua live stream, ông sẽ nhận được rất nhiều tình yêu và lời chúc lành của người yêu âm nhạc ông, yêu bài hát của ông, bởi vì ông xứng đáng.

Đêm nhạc “khúc hát phiêu ly” vào 10/7 tại Nhà hát Lớn HN, có thể Phó đức Phương chưa kịp bình phục để đến dự. Nhưng chắc chắn ông có thể yên tâm: mái chèo thiên thu vẫn êm đềm khua nước trên dòng sông còn chảy mãi, và chẳng có đỉnh phù vân nào đẹp bằng những giai điệu mà ông đã mang đến cho cuộc đời này.

WHO kêu gọi đầu tư và cải thiện khả năng tiếp cận vaccine phòng cúm mùa
WHO kêu gọi đầu tư và cải thiện khả năng tiếp cận vaccine phòng cúm mùa
(Ngày Nay) - Ngày 22/4, Văn phòng của Tổ chức Y tế Thế giới tại châu Âu (WHO châu Âu) đã kêu gọi tăng cường các nỗ lực nhằm cải thiện khả năng tiếp cận vaccine phòng cúm và thúc đẩy tỷ lệ tiêm chủng với các nhóm có nguy cơ cao trên toàn châu Âu. Động thái này được đưa ra sau khi một nghiên cứu bao phủ toàn bộ 53 quốc gia thành viên trong khu vực đã tiến hành rà soát, đánh giá các thành tựu và thách thức trong suốt 15 mùa cúm.
Đình công gây gián đoạn dịch vụ tàu điện ngầm London
Đình công gây gián đoạn dịch vụ tàu điện ngầm London
(Ngày Nay) - Ngày 21/4, các thành viên Công đoàn Đường sắt, Hàng hải và Vận tải Anh (RMT) đã tiến hành đình công trong 24 giờ, tính từ 12h giờ cùng ngày, để phản đối kế hoạch của Cơ quan Giao thông Vận tải London (TfL) về việc rút ngắn tuần làm việc xuống còn 4 ngày.
Phát hiện mây băng trên hành tinh khổng lồ ngoài hệ Mặt Trời
Phát hiện mây băng trên hành tinh khổng lồ ngoài hệ Mặt Trời
(Ngày Nay) - Các nhà thiên văn học vừa phát hiện những đám mây băng nước đầy bất ngờ trên một ngoại hành tinh khí khổng lồ cách xa Trái Đất. Khám phá này được thực hiện nhờ Kính viễn vọng Không gian James Webb (JWST), làm thay đổi những hiểu biết hiện tại về bầu khí quyển của các hành tinh ngoài hệ Mặt Trời và đánh dấu một bước tiến quan trọng trong hành trình tìm kiếm sự sống trong vũ trụ.
Khởi đầu dự án “Thư viện Người - Người Nam Bộ kể chuyện”
Khởi đầu dự án “Thư viện Người - Người Nam Bộ kể chuyện”
(Ngày Nay) - Trong khuôn khổ Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam 2026 - lần V, được Sở Văn hóa và Thể thao TPHCM chủ trì, phát xuất từ ý tưởng của Quỹ Hoa Sen, dự án “Thư viện Người - Người Nam Bộ kể chuyện” đã chính thức ra mắt tại Đường Sách TPHCM vào ngày 22/4, gặp gỡ Cécile Ngọc Sương Perdu với câu chuyện “Đi tuốt luốt bên Tây rồi dìa miền Tây bày trò Lộn Xộn”