Webb khám phá ra những điều chưa từng biết về vệ tinh Charon

(Ngày Nay) - Các quan sát mới từ Kính viễn vọng Không gian James Webb đã giúp các nhà khoa học hiểu rõ hơn về thành phần và sự tiến hóa của mặt trăng Charon, vệ tinh lớn nhất quay quanh các hành tinh lùn trong Hệ Mặt Trời.
Hình ảnh vệ tinh Charon. Ảnh: NASA.
Hình ảnh vệ tinh Charon. Ảnh: NASA.

Lần đầu tiên, theo báo cáo của các nhà nghiên cứu vào ngày 01/10/2024, kính viễn vọng Webb đã phát hiện carbon dioxide (CO2) và hydro peroxide (H2O2), cả hai đều tồn tại dưới dạng băng, trên bề mặt Charon, một vật thể hình cầu có đường kính khoảng 750 dặm (1.200 km). Những phát hiện mới này bổ sung vào danh sách các hợp chất băng nước, hợp chất chứa amoniac (NH3) và vật liệu hữu cơ đã được ghi nhận trước đó trên bề mặt của Charon.

Charon, được phát hiện vào năm 1978, là vệ tinh lớn nhất so với hành tinh mà nó quay quanh trong Hệ Mặt Trời. Với đường kính bằng khoảng 1/2 và khối lượng bằng 1/8 của hành tinh lùn Pluto (sao Diêm Vương), Charon nằm trong vùng lạnh giá ở rìa ngoài của Hệ Mặt Trời, được gọi là vành đai Kuiper, xa hơn so với hành tinh xa nhất là sao Hải Vương.

Khoảng cách giữa Charon và sao Diêm Vương (Pluto) dài khoảng 12.200 dặm (19.640 km), trong khi khoảng cách trung bình giữa Trái đất và Mặt trăng là 238.855 dặm (384.400 km).

Phần lớn bề mặt của Charon có màu xám, với các vùng màu nâu đỏ ở các cực do vật liệu hữu cơ tạo thành.

Những quan sát từ Webb đã bổ sung thêm vào dữ liệu thu được từ New Horizons của NASA khi tàu thăm dò này bay qua Charon trong chuyến thám hiểm hệ sao Diêm Vương vào năm 2015. Nghiên cứu mới đã tận dụng khả năng của Webb từ kính viễn vọng được hoạt động vào năm 2021 và sẽ bắt đầu thu thập dữ liệu vào năm sau, để quan sát dải bước sóng rộng hơn so với trước đây.

Các nhà nghiên cứu cho biết, sự hiện diện của H2O2 cho thấy quá trình bức xạ mà Charon đã trải qua theo thời gian, trong khi CO2 có thể là thành phần nguyên thuỷ từ khi mặt trăng này hình thành cách đây khoảng 4,5 tỷ năm.

Hydro peroxide hình thành khi băng nước trên bề mặt Charon bị biến đổi hóa học bởi tia cực tím từ Mặt Trời và các hạt năng lượng từ gió Mặt Trời cũng như các bức xạ vũ trụ từ thiên hà.

Các nhà nghiên cứu cho biết CO2 được phát hiện bởi Webb có thể đã bị chôn vùi dưới bề mặt và lộ ra qua các vụ va chạm trên Charon. CO2 có khả năng là một phần của vật liệu nguyên thuỷ đã tạo nên sự hình thành căn nguyên của Charon và sao Diêm Vương. Việc phát hiện CO2 đã gây bất ngờ khi trước đó không phát hiện được bất kỳ dấu vết nào của nó.

Những quan sát mới về Charon giúp vẽ nên một bức tranh rộng lớn hơn về các thiên thể trong Hệ Mặt Trời. Các nhà nghiên cứu đã sử dụng một thiết bị của Webb gọi là Máy quang phổ cận hồng ngoại để thực hiện 4 quan sát vào năm 2022 và 2023, bao quát toàn bộ bán cầu Bắc của Charon.

Theo Reuters
Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng: Doanh nghiệp phải được đặt ở vị trí trung tâm của đổi mới sáng tạo
Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng: Doanh nghiệp phải được đặt ở vị trí trung tâm của đổi mới sáng tạo
(Ngày Nay) - Sáng 4/10 đã diễn ra Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia năm 2026 với chủ đề: “Đổi mới sáng tạo - Động lực phát triển của toàn xã hội”. Sự kiện do Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì, phối hợp với UBND thành phố Hà Nội tổ chức. Tham dự có: Ủy viên Bộ Chính trị, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đoàn Minh Huấn; Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng cùng đông đảo đại biểu.
Biến đổi khí hậu và nguy cơ gia tăng các bệnh dịch do muỗi
Biến đổi khí hậu và nguy cơ gia tăng các bệnh dịch do muỗi
(Ngày Nay) - Biến đổi khí hậu đang làm gia tăng nhiệt độ toàn cầu và thay đổi chu kỳ lượng mưa, tạo điều kiện thuận lợi cho các loài muỗi Anopheles (truyền bệnh sốt rét) và Aedes (truyền bệnh sốt xuất huyết) sinh sôi, mở rộng địa bàn hoạt động. Đây là cảnh báo vừa được các nhà khoa học thuộc Đại học Monash (Australia) công bố trên tạp chí Science Advances, với lời kêu gọi cộng đồng quốc tế cần khẩn cấp phối hợp ứng phó với gánh nặng dịch bệnh đang gia tăng.
Khi "thành trì" băng tuyết Argentina tan chảy với tốc độ kỷ lục
Khi "thành trì" băng tuyết Argentina tan chảy với tốc độ kỷ lục
(Ngày Nay) - Từng được xem là một trong những sông băng ổn định hiếm hoi trên thế giới, Perito Moreno, một trong những thắng cảnh nổi tiếng nhất của Argentina và là biểu tượng của vùng băng tuyết Patagonia, đang tan chảy và thu hẹp với tốc độ chưa từng thấy trong lịch sử.
Việt Nam - Canada: Mở rộng không gian hợp tác mới
Việt Nam - Canada: Mở rộng không gian hợp tác mới
(Ngày Nay) - Chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Canada đánh dấu bước nâng cấp đáng kể trong quan hệ Việt Nam - Canada, đưa quan hệ hai nước từ khuôn khổ hợp tác vốn tập trung nhiều vào thương mại và giao lưu nhân dân sang một giai đoạn mang tính chiến lược hơn, với phạm vi hợp tác mở rộng sang chuỗi cung ứng, công nghệ tiên tiến, an ninh năng lượng, quốc phòng và an ninh hàng hải.
Google thử nghiệm chip AI trong không gian
Google thử nghiệm chip AI trong không gian
(Ngày Nay) - Ngày 2/10, công ty Google thuộc Tập đoàn Alphabet đã phóng vệ tinh mẫu thử nghiệm lên quỹ đạo nhằm đánh giá khả năng hoạt động của chip TPU trong môi trường khắc nghiệt của không gian.
Đường sắt tốc độ cao Hà Nội – Quảng Ninh và Bến Thành – Cần Giờ đồng loạt thi công những phiến dầm đầu tiên
Đường sắt tốc độ cao Hà Nội – Quảng Ninh và Bến Thành – Cần Giờ đồng loạt thi công những phiến dầm đầu tiên
(Ngày Nay) - Ngày 1/10/2026, Công ty CPĐT &PT Đường sắt Cao tốc VinSpeed - chủ đầu tư hai tuyến đường sắt tốc độ cao đầu tiên tại Việt Nam và Công ty CPĐT&XD SGC - đơn vị thi công đã chính thức triển khai đúc những phiến dầm đầu tiên cho hai tuyến đường sắt tốc độ cao Hà Nội - Quảng Ninh và Bến Thành - Cần Giờ. Đây là cột mốc đặc biệt, đánh dấu khả năng làm chủ công nghệ và thời điểm thi công bước vào giai đoạn tăng tốc nhằm đưa hai tuyến đi vào vận hành sớm ngay trong năm 2029.
OpenAI phát hiện thêm vụ xâm nhập hệ thống Chính phủ Australia
OpenAI phát hiện thêm vụ xâm nhập hệ thống Chính phủ Australia
(Ngày Nay) - Công ty công nghệ OpenAI của Mỹ vừa thông báo phát hiện thêm một vụ xâm nhập trái phép vào hệ thống của một cơ quan chính phủ tại Australia, đánh dấu lỗ hổng an ninh mạng nghiêm trọng thứ hai được xác nhận chỉ trong vòng vài tuần qua.
Nghệ thuật năm châu hội tụ tại Hoàng thành Thăng Long
Nghệ thuật năm châu hội tụ tại Hoàng thành Thăng Long
(Ngày Nay) - Trong không gian di sản Hoàng thành Thăng Long, tối 2/10 những làn điệu cải lương, chèo, dân ca cùng âm nhạc đến từ nhiều quốc gia đã tạo nên một bức tranh nghệ thuật đa sắc màu. Qua chuỗi chương trình “Hòa nhạc Năm Châu”, nghệ thuật hiện diện gần gũi với cộng đồng, để người dân và du khách trực tiếp thưởng thức, giao lưu và cảm nhận những giá trị văn hóa của Việt Nam và thế giới.