Là quốc gia đông dân nhất thế giới với 1,4 tỷ người, Ấn Độ có vị thế đặc biệt trong việc tận dụng tiềm năng biến đổi của trí tuệ nhân tạo để nâng cao chất lượng dịch vụ công. Nhận thức được cơ hội đó, chính phủ đã chính thức ra mắt Khung năng lực về AI.
Tầm nhìn của UNESCO đối với AI trong khu vực công
Ông Tawfik Jelassi, Trợ lý Tổng Giám đốc UNESCO phụ trách Truyền thông và Thông tin, hoan nghênh sáng kiến này và nhấn mạnh sự phù hợp của nó với tầm nhìn toàn cầu của UNESCO về AI trong quản trị: “Với việc triển khai Khung năng lực AI, Ấn Độ đang mở ra một hướng đi mới cho chuyển đổi khu vực công. Việc điều chỉnh với tầm nhìn toàn cầu của UNESCO bảo đảm rằng công nghệ phục vụ con người, củng cố thể chế và bảo vệ các quyền cơ bản. Đây là biểu hiện rõ nét của vai trò lãnh đạo trong thời đại số.”
Khung năng lực của Ấn Độ lấy cảm hứng từ UNESCO
Bộ trưởng Bộ Điện tử và Công nghệ Thông tin Ấn Độ, Ngài Ashwini Vaishnaw, khẳng định tiềm năng chuyển đổi sâu rộng của khung năng lực này: “Khung năng lực này sẽ trang bị cho cán bộ khu vực công những kỹ năng và hiểu biết cần thiết để ứng dụng hiệu quả AI. Tôi hy vọng tài liệu này sẽ trở thành nguồn tham khảo quý giá trong quá trình xây dựng năng lực, đóng góp vào sự phát triển của Ấn Độ cũng như định hình thảo luận toàn cầu về AI.”
Thông qua việc điều chỉnh khung của UNESCO phù hợp với bối cảnh trong nước, Ấn Độ không chỉ nâng cao năng lực AI trong nước mà còn đóng góp vào diễn đàn toàn cầu về ứng dụng AI có đạo đức.
Phát triển năng lực trong toàn bộ vòng đời AI
Khung năng lực nêu rõ các kỹ năng cần thiết theo từng vai trò để tích hợp AI vào dịch vụ công ở nhiều cấp độ quản trị và giai đoạn khác nhau của vòng đời AI. Các trách nhiệm chính bao gồm:
Cấp lãnh đạo cao cấp: Xác định mục tiêu và kết quả mong đợi của dự án.
Cán bộ trung cấp: Chuyển hóa mục tiêu thành các yêu cầu kỹ thuật để phát triển hoặc mua sắm giải pháp.
Cán bộ cấp cơ sở: Nghiên cứu lợi ích và rủi ro tiềm ẩn của AI.
Khung cũng nhấn mạnh các năng lực nền tảng như hiểu biết cơ bản về AI (AI literacy), bao gồm nhận diện năng lực và giới hạn của AI, cũng như các vấn đề nhân quyền như phòng tránh thiên lệch, minh bạch và trách nhiệm giải trình.
Tăng cường hệ sinh thái AI của Ấn Độ
Ấn Độ đang tích cực mở rộng hệ sinh thái AI thông qua việc nâng cao khả năng truy cập vào hạ tầng tính toán, dữ liệu, vốn khởi nghiệp và các công cụ bảo đảm an toàn - những yếu tố thiết yếu cho việc triển khai dịch vụ công dựa trên AI như hệ thống hỗ trợ công dân tự động. Khung năng lực mới này bổ sung một trụ cột quan trọng bằng cách giải quyết nhu cầu phát triển nguồn nhân lực, giúp hoạch định chiến lược tuyển dụng và đào tạo công chức.
Sáng kiến này hoàn toàn phù hợp với nghiên cứu của UNESCO về các điều kiện tiên quyết của chuyển đổi số, bảo đảm rằng các nỗ lực nâng cao năng lực có thể mang lại cải thiện thực chất trong cung ứng dịch vụ công.
Chương trình AI và chuyển đổi số của UNESCO
Ra mắt từ năm 2021, Chương trình AI cho khu vực công của UNESCO nhằm hỗ trợ các chính phủ xây dựng năng lực thể chế để thực hiện chuyển đổi số dựa trên quyền con người. Chương trình hỗ trợ công chức thiết kế các dịch vụ công ứng dụng AI minh bạch, hiệu quả và bao trùm.
Năm 2022, UNESCO đã công bố Khung năng lực số được quốc tế công nhận trong tài liệu “AI và chuyển đổi số: Năng lực dành cho công chức”. Khung này đã được sử dụng để định hình chiến lược chuyển đổi số tại Nigeria và Rwanda, và được các cơ quan công của Liên minh Châu Âu và Ấn Độ công nhận. Đến nay, chương trình đã tiếp cận hơn 31 quốc gia. Các sáng kiến sắp tới bao gồm: Khóa học trực tuyến toàn cầu về AI và chuyển đổi số, Cơ sở dữ liệu công cụ AI dành cho khu vực công, và các khóa đào tạo toàn quốc và quốc tế cho công chức.
Thông qua những sáng kiến như vậy, UNESCO tiếp tục dẫn dắt nỗ lực đổi mới sáng tạo dựa trên nhân quyền, hỗ trợ các chính phủ mang lại thay đổi thực chất cho người dân - tiến gần hơn đến một tương lai số bao trùm.
