Ngày 29/7, Bảo tàng Đà Nẵng cho biết: Trên cơ sở nghiên cứu, thẩm định, so sánh, các nhà khoa học đã phát hiện nhiều thông tin mới về khẩu súng thần công vừa được phát hiện tại phường Hòa Hiệp Nam, quận Liên Chiểu, thành phố Đà Nẵng vào cuối tháng 5/2019.
Khẩu súng thần công bằng đồng tìm thấy ở Đà Nẵng có thân hình trụ tròn không đều. Súng có chiều dài tổng thể 174,1 cm; gồm hai phần là thân súng (dài 160,3 cm) và chuôi súng (dài 13,8 cm) với trọng lượng khoảng 200 kg.
Đường kính đáy súng giáp khối hậu là 208 mm, nhỏ dần đến cổ miệng súng, rồi nở ra ở loa miệng súng với đường kính 146 mm. Toàn thân súng có ba bộ phận: khoang buồng nạp thuốc súng, bầu súng và nòng súng.
Bên trong thân súng là khoảng âm của lòng súng hình trụ tròn đều, được bố trí theo trục chính tâm, dài từ miệng súng đến đáy bầu súng, có đường kính 60 mm…
Trên cơ sở so sánh, nghiên cứu và đối chiếu với một số loại súng thần công có xuất xứ từ nước Anh và Hà Lan, căn cứ kiểu dáng, cấu tạo các bộ phận của súng, kỹ thuật đúc hoa văn nổi cùng các biểu tượng trong hoa văn trang trí trên thân súng, quai súng, cách bố trí lỗ thoát khí mang đậm nét loại súng đồng cổ của Hà Lan, cộng thêm phần chữ Hán chỉ khắc tay đơn sơ của triều Nguyễn ở hai trục quay để hướng dẫn pháo thủ sau mỗi lượt bắn thì có thể khẳng định, khẩu thần công được phát hiện ở Đà Nẵng có xuất xứ từ Hà Lan, nhưng được triều Nguyễn sở hữu.
Khẩu súng này rất đồng dạng về nhiều điểm với ba khẩu thần công Hà Lan được đúc vào các năm 1640, 1661, 1677-1678 đang trưng bày tại Bảo tàng Cổ vật Cung đình Huế, theo TTXVN.
Trao đổi với báo Tiền Phong, nhà nghiên cứu Nguyễn Quang Trung Tiến (Khoa Lịch sử - Đại học Khoa học Huế) cho biết: Tuy chúa Nguyễn không có quan hệ mua bán súng thần công với Hà Lan, nhưng một số súng của Hà Lan vẫn nằm trong tay chúa Nguyễn, do lấy được từ chiếc tàu Kemphaan mắc cạn gần khu vực Hoàng Sa năm 1633, từ tàu Der Gooes bị đắm ở bờ biển Đàng Trong năm 1661; và những giao dịch mua bán, biếu tặng súng thần công Hà Lan của chúa Trịnh ở Đàng Ngoài những năm 1649, 1651, 1652-1654, 1655, 1657, 1662, 1674 đã khiến số súng này lọt vào tay triều Nguyễn sau ngày thắng lợi cuối thế kỷ XVIII - đầu thế kỷ XIX.
