Hiện nay, số người mắc các bệnh liên quan đến bệnh thận chiếm từ 8-12% dân số. Điều đáng lo ngại khi chỉ có 20-30% bệnh nhân mắc bệnh thận phát hiện bệnh điều trị kịp thời, còn rất nhiều bệnh nhân chủ quan dẫn tới điều trị khi bệnh đã tiến triển ở giai đoạn muộn gây ra những gánh nặng cho bản thân người bệnh, gia đình và xã hội.
Theo thống kê của ngành y tế tại Việt Nam, ước tính có tới 8,7 triệu người trưởng thành đang phải sống chung với căn bệnh này, tương đương gần 12,8% dân số trưởng thành.
Phó giáo sư Lê Đình Khánh phân tích, bệnh thận mạn tính diễn tiến âm thầm với triệu chứng không rõ ràng ở giai đoạn đầu. Chính thực tế này khiến cho bệnh có thể diễn tiến âm thầm trong nhiều năm, thậm chí hàng thập kỷ, cho đến khi chức năng thận suy giảm nghiêm trọng khiến việc điều trị trở nên phức tạp, tốn kém và hiệu quả cũng giảm đi đáng kể.
Chi phí điều trị bằng thuốc với bệnh nhân phát hiện bệnh trong giai đoạn sớm không tốn kém nhưng giai đoạn muộn sẽ phải sử dụng các phương pháp điều trị thay thế tốn kém như: lọc máu, lọc màng bụng hay ghép thận.
Trong bối cảnh bệnh thận mạn đang trở thành một vấn đề y tế chung toàn cầu, việc nỗ lực triển khai các chương trình hành động thiết thực nhằm nâng cao nhận thức cộng đồng, tầm soát bệnh sớm và cải thiện chất lượng điều trị trở nên cần thiết. Điển hình như Bộ Y tế đang đề xuất đưa bệnh thận mạn vào danh mục ưu tiên trong Chiến lược quốc gia phòng, chống bệnh không lây nhiễm giai đoạn 2026-2035.
Chủ tịch Hội Tiết niệu Thận học Việt Nam khuyến cáo người dân để phát hiện sớm bệnh thận chỉ cần xét nghiệm máu kiểm tra chức năng thận, tổng phân tích nước tiểu và siêu âm hệ tiết niệu là có thể sàng lọc và phát hiện sớm suy thận mạn tính. Người dân chủ động đi khám kiểm tra sức khỏe định kỳ và tầm soát bệnh thận, đặc biệt nhóm nguy cơ cao như người cao tuổi, người bị thừa cân hoặc béo phì, người bị đái tháo đường, tăng huyết áp, có bệnh lý tim mạch…
Giáo sư Nguyễn Gia Bình - Chủ tịch Hội Hồi sức Cấp cứu và Chống độc Việt Nam, nhấn mạnh những người làm công tác hồi sức cấp cứu chống độc hàng ngày phải đối phó với rất nhiều các bệnh nhân nặng. Thời gian qua, những thành tựu của kỹ thuật lọc máu liên tục đã cứu sống rất nhiều người bệnh. Kỹ thuật này đã được Bộ Y tế đưa vào danh mục các kỹ thuật từ năm 2012. Đến nay, hơn 167 bệnh viện trên toàn quốc đã triển khai thành công, mang lại sự thay đổi rõ rệt trong tiên lượng, giúp cứu sống hàng ngàn bệnh nhân nặng.
Hiện nay, kỹ thuật lọc máu liên tục không chỉ giúp hồi phục chức năng thận mà còn là phương pháp hiệu quả trong điều trị hỗ trợ cho nhiều trường hợp suy đa cơ quan, như lọc máu hấp phụ loại bỏ cytokine và nội độc tố trong sốc nhiễm khuẩn, lọc máu hấp phụ trong ngộ độc, lọc tách huyết tương trong bệnh lý miễn dịch và suy gan cấp.
Giáo sư Bình phân tích hiện chưa có biện pháp nào có thể điều trị khỏi hoàn toàn suy thận mạn tính. Ở giai đoạn muộn, bệnh nhân buộc phải điều trị lọc máu hoặc ghép thận. Lúc này, cuộc sống người bệnh gần như gắn liền với bệnh viện.
Vì vậy, để phòng bệnh, người dân cần thực hiện lối sống lành mạnh, chế độ ăn cân bằng, uống đủ nước, không ăn mặn, hạn chế đồ ăn nhanh và lạm dụng thức uống có cồn; Không hút thuốc lá, tập thể dục thể thao hàng ngày tùy theo tình trạng sức khỏe từng cá nhân...
