Việt Nam hướng tới làm chủ công nghệ đường sắt tốc độ cao

0:00 / 0:00
0:00
(Ngày Nay) - "Đề án chủ trương đầu tư đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam và các dự án đường sắt quan trọng quốc gia (Đề án) cần đề xuất "gói" cơ chế, chính sách pháp luật về đầu tư, tài chính, tiếp nhận, chuyển giao công nghệ…; tính toán nguồn nhân lực để làm chủ kỹ thuật, ứng dụng các thành tựu cách mạng công nghiệp lần thứ tư, chuyển đổi số... từ đó, hình thành ngành công nghiệp để làm chủ công nghệ đường sắt tốc độ cao".
Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà phát biểu chỉ đạo, chiều 12/10. Ảnh: Văn Điệp/TTXVN.
Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà phát biểu chỉ đạo, chiều 12/10. Ảnh: Văn Điệp/TTXVN.

Trên đây là yêu cầu của Phó Thủ tướng Chính phủ Trần Hồng Hà, Trưởng Ban Chỉ đạo xây dựng, thực hiện Đề án trong Phiên họp thứ nhất Ban Chỉ đạo, diễn ra chiều 12/10, tại Trụ sở Chính phủ.

Tính toán hiệu quả đầu tư

Phó Thủ tướng nhấn mạnh, hiện nay, hệ thống đường sắt, trong đó có đường sắt tốc độ cao của Việt Nam đang “lỡ hẹn” với yêu cầu phát triển của nền kinh tế. Bằng phương thức tiếp cận tổng hợp, liên ngành kỹ thuật - khoa học công nghệ - kinh tế, Ban Chỉ đạo cần nghiên cứu để đưa ra quan điểm, cơ sở khoa học, thực tiễn đối với từng phương án, từ đó tìm ra kịch bản đầu tư đường sắt tốc độ cao (công nghệ, độ an toàn, tốc độ, quy mô…) phù hợp với điều kiện địa lý tự nhiên của đất nước.

Phó Thủ tướng cho rằng, việc triển khai Đề án chủ trương đầu tư đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam và các dự án đường sắt quan trọng quốc gia (Đề án) cần bám sát Kết luận 49-KL/TW ngày 28/2/2023 của Bộ Chính trị về định hướng phát triển giao thông vận tải đường sắt.

“Đầu tư cho đường sắt cao tốc là đầu tư dài hạn cho tương lai. Chúng ta không chỉ bàn về một tuyến đường sắt hay một con tàu mà phải đặt ra mục tiêu tổng thể là hình thành ngành công nghiệp có năng lực làm chủ công nghệ để vận hành tuyến đường sắt tốc độ cao an toàn, hiệu quả, bền vững, nằm trong hệ sinh thái giao thông vận tải hướng đến tự chủ phát triển mạng lưới hạ tầng giao thông kỹ thuật”, Phó Thủ tướng nói.

Phó Thủ tướng yêu cầu Đề án cần cập nhật những thành tựu mới nhất về khoa học công nghệ, chuyển đổi số, tự động hóa, trí tuệ nhân tạo (AI), Internet kết nối vạn vật (IOT)...; tập trung làm rõ những căn cứ, luận điểm khoa học và thực tiễn về vai trò, vị trí của đường sắt tốc độ cao đối với sự phát triển của đất nước.

Đề án phải khẳng định được vai trò của tuyến đường sắt tốc độ cao là “trục xương sống” trên hành lang Bắc - Nam, động lực phát triển kinh tế với việc mở ra và kết nối không gian phát triển mới; đưa ra các mục tiêu rõ ràng dựa trên cơ sở phân tích kỹ thuật, công nghệ, tài chính; đề xuất công việc, nhiệm vụ cụ thể cho từng cấp, ngành, địa phương; góp phần hình thành hệ thống giao thông hiện đại, đồng bộ…

“Việc lựa chọn kịch bản phát triển đường sắt tốc độ cao phải do thị trường quyết định, trong đó, khâu dự báo nhu cầu là rất quan trọng để tính toán hiệu quả đầu tư”, Phó Thủ tướng nói.

Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ Giao thông vận tải tiếp tục mời các chuyên gia kỹ thuật, kinh tế trong nước và quốc tế để nghiên cứu thấu đáo, giải trình đầy đủ, thuyết phục vấn đề đặt ra; kế thừa và tiếp thu nghiêm túc những điểm mới, phù hợp thực tiễn, yêu cầu phát triển của đất nước cũng như xu thế trên thế giới.

Cơ hội để ngành đường sắt làm chủ công nghệ

Theo báo cáo của Bộ Giao thông vận tải, đường sắt Việt Nam đã từng đóng góp vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế đất nước giai đoạn 1980 - 2005 nhưng hiện đang mất dần vai trò, thị phần giảm sút, không cạnh tranh được với các phương thức vận tải khác. Hạ tầng đường sắt quốc gia lạc hậu; tiêu chuẩn kỹ thuật thấp; chất lượng dịch vụ chưa đáp ứng nhu cầu; tiềm ẩn nguy cơ cao mất an toàn giao thông; nguồn nhân lực ngày càng mai một… Thực trạng trên đặt ra yêu cầu phát triển đường sắc tốc độ cao nhằm mở ra không gian mới để phát triển bền vững, sử dụng hiệu quả tài nguyên, giảm ô nhiễm môi trường.

Bộ Giao thông vận tải đã tổ chức các đoàn công tác, khảo sát ở một số quốc gia có hệ thống đường sắt tốc độ cao phát triển về: Thời điểm quyết định đầu tư; công tác chuẩn bị đầu tư; lựa chọn công nghệ, kỹ thuật; phương án khai thác; mô hình đầu tư; tiếp nhận, chuyển giao công nghệ, phát triển công nghiệp và đào tạo nguồn nhân lực; mô hình quản lý…

Tại cuộc họp, Thứ trưởng Bộ Giao thông vận tải Lê Danh Huy cho biết, Đề án chủ trương đầu tư đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam và các dự án đường sắt quan trọng quốc gia đã được nghiên cứu nghiêm túc công phu, kỹ lưỡng trong thời gian dài, nhận được nhiều ý kiến đóng góp của các bộ, cơ quan Trung ương, địa phương, chuyên gia, nhà nghiên cứu, Hội đồng thẩm định Nhà nước cũng như thông tin phản hồi của xã hội và người dân. Hầu hết các ý kiến đều thống nhất cần đầu tư tuyến đường sắt mới, hiện đại để đáp ứng nhu cầu vận tải ngày càng tăng trên trục Bắc - Nam.

Một số ý kiến đề nghị làm rõ kịch bản phát triển đường sắt khai thác chung khách và hàng hóa hoặc riêng hành khách; quy mô, tốc độ; khả năng huy động nguồn lực, làm chủ công nghệ, tỷ lệ nội địa hóa của công nghiệp đường sắt…

Một số chuyên gia cho rằng, theo kinh nghiệm phát triển đường sắt tốc độ cao ở các nước, cần phải đầu tư tuyến mới hiện đại thay vì cải tạo, sử dụng hạ tầng hiện nay. Đây là cơ hội để ngành Đường sắt làm chủ công nghệ, đổi mới phương thức quản trị vốn đã lạc hậu rất nhiều so với thế giới...

Ảnh minh họa
Khu vực từ Thanh Hóa đến Bình Thuận có nắng nóng gay gắt
(Ngày Nay) - Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia, ngày 14/6 và hai ngày cuối tuần, khu vực vùng núi và trung du Bắc Bộ có khả năng xảy ra đợt mưa vừa, mưa to và dông, cục bộ có mưa rất to với lượng mưa phổ biến 40-100mm, có nơi trên 150mm, thời gian mưa lớn tập trung vào đêm và sáng. Cảnh báo độ rủi ro thiên tai do mưa lớn, lốc, sét, mưa đá cấp 1.
Tỷ lệ ung thư đang gia tăng trong giới trẻ Ấn Độ
Tỷ lệ ung thư đang gia tăng trong giới trẻ Ấn Độ
(Ngày Nay) - Tại New Delhi, trước đây, ung thư chỉ được coi là căn bệnh chủ yếu ảnh hưởng đến người già, nhưng gần đây, xu hướng mắc căn bệnh nguy hiểm này lại đang xuất hiện trong giới trẻ ở Ấn Độ.
Cột mốc 1 tỷ USD của ngành game Việt Nam
Cột mốc 1 tỷ USD của ngành game Việt Nam
(Ngày Nay) - Bộ Thông tin và Truyền thông đặt mục tiêu đến 2030, ngành game Việt Nam sẽ đạt cột mốc doanh thu 1 tỷ USD. Để đạt được kết quả này, theo nhiều chuyên gia, cần xây dựng một nền tảng tốt song song với chính sách hoàn thiện.
VNPT với hệ thống IDC hiện đại cùng đội ngũ kỹ sư giúp nâng cao năng lực bảo mật cho doanh nghiệp, đảm bảo hệ thống luôn được bảo vệ tốt nhất.
Tấn công Ransomware tái xuất tại Việt Nam: Làm gì để phòng tránh?
(Ngày Nay) - Các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp đang đối mặt với hàng loạt mối đe dọa trong kỷ nguyên số, những nguy cơ mất an toàn, an ninh thông tin không ngừng gia tăng trên không gian mạng. Hàng loạt tập đoàn, doanh nghiệp bị tấn công mã hoá dữ liệu tống tiền làm dấy lên lo ngại về các cuộc tấn mạng nhằm vào các doanh nghiệp Việt Nam.