Các nhà khoa học tái tạo gen loài muỗi giúp ngăn bệnh sốt rét

Các nhà khoa hy vọng sẽ tạo nên một chủng muỗi mới mang gen ngăn chặn việc lây truyền bệnh sốt rét và thả chúng vào tự nhiên để phán tán loại gen này.
Các nhà khoa học tái tạo gen loài muỗi giúp ngăn bệnh sốt rét

Nghiên cứu mới được công bố ngày 23/11 cho biết, các nhà khoa học dùng đến kỹ thuật chỉnh sửa gen để thêm vào hoặc thay thế gen từ loài muỗi Anopheles stephensi, vốn lây truyền bệnh sốt rét tại các vùng hẻo lánh ở Ấn Độ

Các nhà khoa học đưa DNA qua các dòng vi khuẩn, đến phần tế bào lưu trữ cấu trúc gen từ thế hệ này sang thế hệ khác. Từ đó, một loài muỗi mới với gen ngăn việc lây truyền bệnh sốt rét hiệu quả đến 99,5 phần trăm trong mùa sinh sản.

Các nhà khoa học tái tạo gen loài muỗi giúp ngăn bệnh sốt rét - anh 1

Loài muỗi Anopheles stephensi đang hút máu người. Ảnh: Reuters.

"Biện pháp này có thể lan truyền với hiệu quả cao, tăng từ 1 phần trăm lên 99 phần trăm trong 10 thế hệ hay trong một mùa sinh sản", nhà sinh vật học Valentino Gantz thuộc trường Đại học California nói.

Nhà sinh vật học Ethan Bier gọi đây là "công cụ để kiểm soát bệnh sốt rét" bởi tất cả những loài muỗi sống trong khu vực sẽ sớm mang gen phòng bệnh.

"Chúng tôi không tự tin tuyên bố chiến lược này sẽ giúp tiêu diệt hoàn toàn bệnh sốt rét", nhà sinh vật học Anthony James chia sẻ.

Nhưng với sự kết hợp của việc điều trị và phòng ngừa bằng các loại thuốc, vaccine trong tương lai, móc màn ngăn muỗi hay loại bỏ nơi chúng sinh sản, biện pháp này sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc loại trừ bệnh sốt rét.

Đây không phải lần đầu tiên các nhà khoa học tìm cách biến đổi gen loài muỗi. Một nhóm nghiên cứu năm ngoái để tìm cách thay đổi cấu trúc gen để toàn bộ muỗi trong mùa sinh sản đều là con đực, nhằm hạn chế số lượng muỗi trong quần thể tự nhiên.

"Biện pháp của chúng tôi linh hoạt hơn vì chỉ ngăn muỗi lây truyền bệnh sốt rét mà không đe dọa đến chúng. Ít nhất, nó sẽ không dẫn đến những tác động về sinh thái", Bier cho biết.

Tổ chức Y tế Thế giới ước tính có 214 triệu ca nhiễm sốt rét trên toàn cầu trong năm 2015 và khoảng 438.000 trường hợp tử vong, chủ yếu ở châu Phi hạ Sahara.

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng: Doanh nghiệp phải được đặt ở vị trí trung tâm của đổi mới sáng tạo
Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng: Doanh nghiệp phải được đặt ở vị trí trung tâm của đổi mới sáng tạo
(Ngày Nay) - Sáng 4/10 đã diễn ra Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia năm 2026 với chủ đề: “Đổi mới sáng tạo - Động lực phát triển của toàn xã hội”. Sự kiện do Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì, phối hợp với UBND thành phố Hà Nội tổ chức. Tham dự có: Ủy viên Bộ Chính trị, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đoàn Minh Huấn; Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng cùng đông đảo đại biểu.
Biến đổi khí hậu và nguy cơ gia tăng các bệnh dịch do muỗi
Biến đổi khí hậu và nguy cơ gia tăng các bệnh dịch do muỗi
(Ngày Nay) - Biến đổi khí hậu đang làm gia tăng nhiệt độ toàn cầu và thay đổi chu kỳ lượng mưa, tạo điều kiện thuận lợi cho các loài muỗi Anopheles (truyền bệnh sốt rét) và Aedes (truyền bệnh sốt xuất huyết) sinh sôi, mở rộng địa bàn hoạt động. Đây là cảnh báo vừa được các nhà khoa học thuộc Đại học Monash (Australia) công bố trên tạp chí Science Advances, với lời kêu gọi cộng đồng quốc tế cần khẩn cấp phối hợp ứng phó với gánh nặng dịch bệnh đang gia tăng.
Triều Tiên tuyên bố thử tên lửa siêu vượt âm
Triều Tiên tuyên bố thử tên lửa siêu vượt âm
(Ngày Nay) - Ngày 4/10, Hãng thông tấn Trung ương Triều Tiên (KCNA) đưa tin nước này đã tiến hành cuộc huấn luyện phóng tên lửa đạn đạo chiến lược tầm trung có khả năng cơ động quỹ đạo và ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), nhằm nâng cao khả năng tác chiến của lực lượng tên lửa.
Khi "thành trì" băng tuyết Argentina tan chảy với tốc độ kỷ lục
Khi "thành trì" băng tuyết Argentina tan chảy với tốc độ kỷ lục
(Ngày Nay) - Từng được xem là một trong những sông băng ổn định hiếm hoi trên thế giới, Perito Moreno, một trong những thắng cảnh nổi tiếng nhất của Argentina và là biểu tượng của vùng băng tuyết Patagonia, đang tan chảy và thu hẹp với tốc độ chưa từng thấy trong lịch sử.
Việt Nam - Canada: Mở rộng không gian hợp tác mới
Việt Nam - Canada: Mở rộng không gian hợp tác mới
(Ngày Nay) - Chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Canada đánh dấu bước nâng cấp đáng kể trong quan hệ Việt Nam - Canada, đưa quan hệ hai nước từ khuôn khổ hợp tác vốn tập trung nhiều vào thương mại và giao lưu nhân dân sang một giai đoạn mang tính chiến lược hơn, với phạm vi hợp tác mở rộng sang chuỗi cung ứng, công nghệ tiên tiến, an ninh năng lượng, quốc phòng và an ninh hàng hải.
Google thử nghiệm chip AI trong không gian
Google thử nghiệm chip AI trong không gian
(Ngày Nay) - Ngày 2/10, công ty Google thuộc Tập đoàn Alphabet đã phóng vệ tinh mẫu thử nghiệm lên quỹ đạo nhằm đánh giá khả năng hoạt động của chip TPU trong môi trường khắc nghiệt của không gian.
Đường sắt tốc độ cao Hà Nội – Quảng Ninh và Bến Thành – Cần Giờ đồng loạt thi công những phiến dầm đầu tiên
Đường sắt tốc độ cao Hà Nội – Quảng Ninh và Bến Thành – Cần Giờ đồng loạt thi công những phiến dầm đầu tiên
(Ngày Nay) - Ngày 1/10/2026, Công ty CPĐT &PT Đường sắt Cao tốc VinSpeed - chủ đầu tư hai tuyến đường sắt tốc độ cao đầu tiên tại Việt Nam và Công ty CPĐT&XD SGC - đơn vị thi công đã chính thức triển khai đúc những phiến dầm đầu tiên cho hai tuyến đường sắt tốc độ cao Hà Nội - Quảng Ninh và Bến Thành - Cần Giờ. Đây là cột mốc đặc biệt, đánh dấu khả năng làm chủ công nghệ và thời điểm thi công bước vào giai đoạn tăng tốc nhằm đưa hai tuyến đi vào vận hành sớm ngay trong năm 2029.