Báo cáo “Hệ lụy an toàn thực phẩm của nhựa tái chế và các vật liệu tiếp xúc với thực phẩm thay thế” được FAO đưa ra giữa lúc thị trường bao bì thực phẩm toàn cầu đang bùng nổ mạnh mẽ. Dự kiến, giá trị của thị trường này sẽ tăng từ 505,27 tỷ USD của năm 2024 lên mức 815,51 tỷ USD vào năm 2030, xuất phát từ sự thay đổi lối sống và nhu cầu ngày càng cao đối với thực phẩm chế biến sẵn.
Mặc dù xu hướng chuyển dịch sang nhựa tái chế là cần thiết để giải quyết cuộc khủng hoảng rác thải nhựa toàn cầu, song FAO nhấn mạnh các mục tiêu môi trường không được phép làm tổn hại đến sức khỏe cộng đồng. Bà Corinna Hawkes - quan chức của FAO - bày tỏ: “Chúng ta muốn tái chế nhiều hơn, nhưng phải đảm bảo rằng khi giải quyết vấn đề này, chúng ta không gây ra những vấn đề mới. An toàn thực phẩm phải là ưu tiên trọng tâm”.
Báo cáo của FAO liệt kê 2 nhóm rủi ro chính bắt nguồn từ vật liệu tiếp xúc thực phẩm (FCM). Trước hết là ô nhiễm hóa chất từ nhựa tái chế. Theo đó, quá trình tái chế nếu không có hệ thống kiểm soát nghiêm ngặt có thể khiến những hóa chất độc hại bị thôi nhiễm ngược vào thực phẩm. Việc phân loại dòng chất thải theo mã nhựa và làm sạch hóa chất là những bước bắt buộc nhưng chưa đồng bộ trên toàn cầu.
Thứ hai là nguy từ vật liệu gốc sinh học. Những sản phẩm bao bì làm từ ngô, mía, sắn - vốn được coi là “xanh” - có thể chứa dư chất thuốc trừ sâu, độc tố tự nhiên hoặc những chất gây dị ứng từ nguyên liệu đầu vào. Ngoài ra, việc sử dụng vật liệu nano để cải thiện độ bền bao bì cũng đặt ra vấn đề về tác động lâu dài đối với cơ thể người khi các hạt này xâm nhập vào đồ ăn.
Một trong những thách thức lớn nhất hiện nay là sự thiếu hụt các phương pháp phân tích chuẩn hóa để phát hiện vi nhựa và hạt nhựa nano. Tình trạng này khiến các cơ quan quản lý gặp khó khăn trong việc xác định mức độ rủi ro thực sự đối với sức khỏe.
Ngoài ra, báo cáo của FAO khẳng định việc hài hòa hóa khung pháp lý giữa các nước không chỉ hỗ trợ những đánh giá rủi ro dựa trên khoa học, mà còn tạo điều kiện cho thương mại công bằng, đảm bảo rằng các vật liệu tái chế an toàn có thể được sử dụng rộng rãi, góp phần đạt được những mục tiêu quốc tế hiện tại và tương lai trong nỗ lực giảm thiểu rác thải nhựa.
