Phố cổ Bao Vinh, nay thuộc phường Hóa Châu (thành phố Huế), từng là thương cảng sầm uất bậc nhất xứ Đàng Trong.
Qua bao biến động lịch sử, nơi đây dần trở nên trầm lắng, những dãy nhà xưa, bến nước, con đường từng tấp nập thuyền buôn có lúc rơi vào quên lãng.
Tuy nhiên, khi Tết cổ truyền Bính Ngọ 2026 đến, Bao Vinh như được "đánh thức." Không gian phố cổ khoác lên diện mạo mới, hòa quyện nét Tết xưa với nhịp sống hiện đại, thu hút đông đảo người dân, du khách tìm về tham quan, trải nghiệm.
Phố cổ trong sắc Xuân
Những ngày này, dọc tuyến đường Bao Vinh - trục chính của khu phố cổ - cờ hoa được treo đỏ rực. Trước hiên nhà cổ, cành mai vàng, sắc đào hồng được chăm chút tỉ mỉ, tạo nên không gian Tết đậm chất Huế.
Không chỉ trên trục đường chính, dọc bờ sông, trong những ngõ hẻm nhỏ hay khoảng sân trống, đâu đâu cũng được bài trí thành những góc “check-in” sinh động với xe đạp, thuyền hoa, chum gốm cổ, chong chóng sắc màu, hay những bức tường treo đầy tranh ảnh gợi nhớ ký ức về một Bao Vinh xưa.
Không chỉ người dân địa phương, nhiều người từ các phường, xã lân cận cũng tìm đến Bao Vinh để cảm nhận không khí Tết.
So với các năm, năm nay Bao Vinh có sự đổi mới hoàn toàn, vừa cổ kính, vừa hiện đại, mọi chi tiết đều được chăm chút rất kỹ, từ ngoài đường đến từng ngóc ngách.
Khi hoàng hôn buông xuống, Bao Vinh khoác lên diện mạo mới: đèn lồng, đèn trang trí được thắp sáng lung linh, phản chiếu xuống mặt sông Hương tạo nên khung cảnh vừa thơ mộng, vừa ấm áp. Người dân và du khách đổ ra đường dạo phố, hòa mình vào không khí Tết cổ truyền hiếm thấy giữa lòng đô thị.
Trên phố, người chơi xăm hường say sưa với những quân thẻ đỏ đen mang đậm dấu ấn văn hóa cung đình xưa; người xin chữ thư pháp gửi gắm mong ước đầu năm; trẻ nhỏ ríu rít rủ nhau chơi ô ăn quan.
Những thức quà Tết truyền thống như bánh đậu xanh trái cây, bánh in, bánh thuẫn... được bày bán, mời gọi thực khách thưởng thức hương vị Huế xưa.
Không khí Tết ở Bao Vinh không chỉ hiện hữu trên phố mà còn lan tỏa trong từng không gian sinh hoạt cộng đồng. Tại đình làng Bao Vinh, chị em phụ nữ cùng nhau trổ tài nữ công gia chánh: người đổ bánh thuẫn, người nấu mứt gừng.
Hơi ấm từ bếp lửa hồng lan tỏa, quyện với mùi thơm của bánh trái, gợi cảm giác sum vầy, đầm ấm.
Ở bến thuyền Bao Vinh, ánh lửa bếp củi đỏ rực bên những nồi bánh chưng nghi ngút khói thu hút sự quan tâm của đông đảo người dân và du khách. Không ít người dừng chân thật lâu để ngắm nhìn, chụp ảnh, lắng nghe những câu chuyện về Tết xưa được người dân địa phương kể lại.
Trên dòng sông Hương thơ mộng, những chiếc đèn hoa đăng được thả trôi lặng lẽ, ánh sáng lung linh nổi bật giữa đêm tối trầm mặc.
Song song với các hoạt động vui Tết, nhiều làng nghề truyền thống được tái hiện ngay trong không gian nhà cổ: làm ông Táo, in mộc bản, viết thư pháp, chằm nón, làm quạt...
Những hoạt động này không chỉ giúp lưu giữ nét đẹp Tết Huế mà còn trở thành những lớp học sinh động để thế hệ trẻ phường Hóa Châu hiểu, yêu và trân trọng hơn giá trị văn hóa quê hương.
Chính quyền kiến tạo, người dân là chủ thể
Tết cổ truyền năm nay, Bao Vinh mang diện mạo mới, trẻ trung và hiện đại hơn. Những đêm nhạc cộng đồng do các bạn trẻ địa phương biểu diễn, các buổi giao lưu trò chơi dân gian, hội thi “Mang Tết về nhà”... đã mang đến bầu không khí vui nhộn, kết nối các thế hệ, tạo sức sống cho khu phố cổ vốn trầm mặc.
Nhiều người dân bày tỏ niềm vui khi thấy phố cổ được trang trí nổi bật, không khí Tết đông vui hơn hẳn mọi năm.
Chia sẻ về định hướng tổ chức các hoạt động Tết tại phố cổ, ông Phan Trọng Nghĩa, Chủ tịch Ủy ban Nhân dân phường Hóa Châu, cho biết phường được thành lập trên cơ sở sáp nhập ba đơn vị hành chính (các phường Hương Phong, Hương Vinh và xã Quảng Thành), với những nét văn hóa đặc trưng, địa phương mong muốn tái hiện không gian Tết xưa để người dân, đặc biệt là giới trẻ, hiểu rõ hơn phong tục, tập quán truyền thống của người Việt.
“Không gian lần này không chỉ gói gọn trong đình làng mà trải dài trên toàn tuyến phố Bao Vinh. Chính quyền đóng vai trò kiến tạo, người dân là chủ thể tổ chức, góp phần tạo nên thành công cho ngày hội,” ông Nghĩa nhấn mạnh.
Tiến sỹ Phan Thanh Hải, Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao thành phố Huế, cho biết nhiều năm qua đã có không ít dự án và kỳ vọng nhằm khôi phục phố cổ Bao Vinh, song hiệu quả vẫn chưa như mong muốn.
Trong bối cảnh tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp, ông kỳ vọng phường Hóa Châu sẽ có thêm điều kiện và sự quan tâm đặc biệt để “đánh thức” Bao Vinh.
Dịp Tết Bính Ngọ, địa phương đã tái hiện không gian đón Xuân mang đậm nét truyền thống Huế xưa, tạo tín hiệu tích cực cho quá trình hồi sinh phố cổ.
Theo ông Hải, việc bảo tồn thời gian tới không chỉ dừng ở trùng tu nhà cổ mà cần tiếp cận tổng thể, xem Bao Vinh như một hệ sinh thái gồm kiến trúc, cảnh quan, đời sống cư dân và các giá trị văn hóa phi vật thể gắn liền với không gian ấy. Đồng thời, cần đặt Bao Vinh trong mối liên kết với Thuận Hóa, Phú Xuân và khu vực phía đông Kinh thành để hình thành một chỉnh thể phát triển.
Sự “thay da đổi thịt” của phố cổ Bao Vinh trong dịp Tết không chỉ mang ý nghĩa làm đẹp không gian hay tạo điểm vui chơi ngắn hạn, quan trọng hơn, đó là cách đánh thức ký ức, khơi dậy tiềm năng văn hóa-du lịch của một khu phố cổ vang bóng một thời. Khi người dân trở thành trung tâm, văn hóa truyền thống được đặt đúng vị trí, Bao Vinh đang từng bước tìm lại nhịp sống, mở ra hy vọng cho một tương lai phát triển bền vững, gắn với bảo tồn di sản.
Từ sự hồi sinh trong sắc Tết hôm nay, phố cổ Bao Vinh đang chứng tỏ, chỉ cần được quan tâm đúng mức, được trao cơ hội, những giá trị xưa vẫn có thể sống lại, lan tỏa và tiếp tục đồng hành cùng đời sống đương đại.
