Đây là bước đi chiến lược nhằm bảo vệ hệ sinh thái biển, thúc đẩy phát triển kinh tế biển xanh và giữ vững an ninh chủ quyền vùng biển Đông Bắc của Tổ quốc.
Theo quyết định của UBND tỉnh Quảng Ninh, Đội Quản lý Khu bảo tồn biển Cô Tô - Đảo Trần chính thức được thành lập với biên chế ban đầu gồm 7 cán bộ. Đội trực thuộc Trung tâm Bảo tồn Vườn quốc gia Bái Tử Long, dưới sự quản lý của Ban Quản lý Di sản thế giới Vịnh Hạ Long - Yên Tử.Đội có chức năng quan trọng trong việc tham mưu và thực hiện các hoạt động bảo tồn, duy trì, phát triển bền vững tài nguyên sinh vật biển. Nhiệm vụ trọng tâm của đơn vị gồm: quản lý các hoạt động thủy sản trong phạm vi khu bảo tồn; bảo vệ đa dạng sinh học; đồng thời tạo điều kiện phát triển kinh tế thủy sản và du lịch sinh thái nhằm cải thiện sinh kế bền vững cho cộng đồng địa phương. Bên cạnh đó, đội cũng chịu trách nhiệm tuyên truyền, nâng cao nhận thức của người dân về bảo vệ môi trường biển, gắn liền với nhiệm vụ quốc phòng, an ninh tại vùng đảo tiền tiêu.
Theo Quyết định số 4508/QĐ-UBND ngày 27/11/2025 của UBND tỉnh Quảng Ninh về việc thành lập Khu bảo tồn biển Cô Tô - Đảo Trần, Khu bảo tồn này được thiết lập nhằm bảo vệ hệ sinh thái biển, khôi phục nguồn lợi thủy sản và thúc đẩy phát triển kinh tế biển xanh.
Ngày 28/2/2026, UBND tỉnh đã ban hành Quyết định số 704/QĐ-UBND chính thức giao Ban Quản lý Di sản thế giới Vịnh Hạ Long - Yên Tử chịu trách nhiệm quản lý hoạt động của khu bảo tồn này. Đơn vị có trách nhiệm thực thi các quy định tại thông tư của Bộ Nông nghiệp và Môi trường về bảo vệ nguồn lợi thủy sản và các quy định pháp luật liên quan.Khu bảo tồn biển Cô Tô - Đảo Trần có quy mô lớn với tổng diện tích 18.414,92 ha. Trong đó, diện tích các phân khu chức năng (bao gồm phân khu bảo vệ nghiêm ngặt, phục hồi sinh thái và dịch vụ - hành chính) chiếm 13.230,5 ha, còn lại là diện tích vùng đệm.
Việc thành lập khu bảo tồn nhằm bảo vệ các hệ sinh thái tự nhiên đặc thù và quan trọng như rạn san hô tại khu vực Cô Tô con, Thanh Lân, cụm đảo Hòn Ngựa, đảo Trần, hòn Bắc Bồ Cát. Đây cũng là môi trường sống thiết yếu của rừng ngập mặn, bãi triều rạn đá và các quần thể thủy sinh vật. Đặc biệt, công tác bảo tồn tập trung vào việc phục hồi các loài sinh vật biển quý hiếm, các loài di cư có nguy cơ tuyệt chủng như vích, đồi mồi, đồi mồi dứa, rùa da, cá heo trắng Trung Quốc và cá heo không vây.
 |
| Đội quản lý Khu bảo tồn biển Cô Tô - Đảo Trần ra mắt. |
Tỉnh Quảng Ninh đã xác định 6 nhóm nhiệm vụ và dự án ưu tiên để đảm bảo khu bảo tồn hoạt động hiệu quả. Các dự án bao gồm: hoàn thiện cơ chế quản lý; xây dựng cơ sở vật chất; phục hồi hệ sinh thái; hỗ trợ sinh kế cộng đồng; tuyên truyền nhận thức và đầu tư phát triển du lịch sinh thái bền vững.
Trong khuôn khổ hội nghị, Ban Quản lý Di sản thế giới Vịnh Hạ Long - Yên Tử và UBND đặc khu Cô Tô đã ký kết quy chế phối hợp quản lý. Hai bên thống nhất tăng cường trao đổi thông tin, tuần tra, kiểm soát và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật về tài nguyên biển. Đồng thời, hai bên phối hợp chặt chẽ trong quản lý quy hoạch xây dựng, trật tự đô thị và sử dụng đất tại vùng lõi, vùng đệm của khu bảo tồn.
Sự ra đời của Khu bảo tồn biển Cô Tô - Đảo Trần và việc thành lập Đội Quản lý khu bảo tồn là minh chứng cho quyết tâm của tỉnh Quảng Ninh trong việc thực hiện Chiến lược bảo tồn đa dạng sinh học quốc gia. Với định hướng phát triển "xanh - thông minh - bền vững", Cô Tô đang nỗ lực chuyển đổi từ "giảm lượng" sang "tăng chất" trong ngành du lịch.
Trong giai đoạn 2020 - 2025, đặc khu đã đón khoảng 1,2 triệu lượt khách, đạt doanh thu ước tính 3.000 tỷ đồng. Riêng trong kỳ nghỉ lễ 30/4 - 1/5 vừa qua, đặc khu Cô Tô đón hơn 20.000 lượt khách du lịch. Việc bảo tồn tốt các giá trị thiên nhiên sẽ là nền tảng để Cô Tô phát triển du lịch sinh thái, du lịch mạo hiểm và nghiên cứu khoa học, sớm trở thành một "đặc khu xanh" hiện đại, hài hòa với thiên nhiên giữa vùng biển Đông Bắc của Tổ quốc.
