50 năm Công ước Di sản Thế giới: Thành tựu và Triển vọng

0:00 / 0:00
0:00
(Ngày Nay) -  Được thông qua vào giữa tháng 11/1972, Công ước Bảo vệ Di sản Văn hóa và Thiên nhiên Thế giới đang bước sang tuổi 50. Nhân dịp này, UNESCO và Hy Lạp đã đồng tổ chức hội nghị quốc tế tại Delphi với nội dung chính là nhìn lại những thành tựu của Công ước, xem xét những thách thức mà Công ước phải đối mặt trong thế kỷ 21 và lập biểu đồ cho những bước đi trong tương lai.
50 năm Công ước Di sản Thế giới: Thành tựu và Triển vọng

Sự kiện được khai mạc vào 17/11/2022, với sự tham gia của bà Audrey Azoulay, Tổng Giám đốc UNESCO, và ông Kyriakos Mitsotakis, Thủ tướng Hy Lạp. Trong hai ngày 17 và 18/11/2022, các đại biểu đã cùng nhau thảo luận về các chủ đề như ưu tiên dành cho châu Phi, khả năng phục hồi của Di sản Thế giới trước biến đổi khí hậu, du lịch bền vững và số hóa.

Có ba thách thức lớn đối với tương lai của Di sản Thế giới được nhận định là cần ưu tiên giải quyết.

Tính riêng biệt, bản địa

50 năm sau khi được thành lập, Công ước Di sản Thế giới đã được 194 Quốc gia thành viên phê chuẩn, mang lại cho Công ước một phạm vi thực sự phổ quát. Công ước Di sản Thế giới đã mở đường cho việc ghi nhận 1.154 di sản tại hơn 167 quốc gia, công nhận sự đa dạng tuyệt vời của di sản văn hóa và thiên nhiên.

Tuy nhiên, sự khác biệt đáng kể về địa lý vẫn tồn tại trong Danh sách Di sản Thế giới. Trong khi một số quốc gia có hơn 50 di sản được ghi nhận, có những quốc gia lại không có di sản nào, đó là trường hợp của 12 quốc gia châu Phi tham gia Công ước. Toàn bộ châu Phi chỉ sở hữu 9% số Di sản Thế giới.

Tính riêng biệt cũng đòi hỏi phải có sự tham gia nhiều hơn của người dân địa phương và bản địa, những người có thể tham gia đầy đủ vào quá trình từ việc lập hồ sơ đề cử các di sản để ghi danh, cũng như bảo tồn và phát triển những di sản về lâu dài.

Khả năng tiếp cận

Việc ghi danh vào Danh sách Di sản Thế giới nhằm thể hiện sự công nhận đối với hệ giá trị phổ quát nổi bật của những di sản đó, và chia sẻ đến toàn nhân loại. Mục đích chính của Công ước là đảm bảo rằng những di sản đó được bảo tồn và truyền lại cho các thế hệ tương lai.

Mặc dù chia sẻ và truyền tải là hai trụ cột của Di sản Thế giới, nhưng vẫn còn nhiều việc phải làm để đảm bảo rằng tất cả mọi người, đặc biệt là thế hệ trẻ, có thể thực sự tiếp cận được các di sản này.

Nhằm đáp ứng được thách thức này trong những năm tới, UNESCO, các quốc gia thành viên cũng như cộng đồng quốc tế định hướng ứng dụng các công cụ kỹ thuật số mới.

Sự bền vững

Ngày nay, có 52 Di sản Thế giới thuộc diện đang gặp nguy hiểm. Gần một nửa trong số đó nằm trên lục địa châu Phi. Các nước này đã yêu cầu hỗ trợ triển khai các biện pháp bảo vệ khẩn cấp.

Đối mặt với nhiều áp lực của con người bao gồm phát triển đô thị, khai thác tài nguyên, ô nhiễm môi trường, du lịch quá mức, và xung đột vũ trang, tất cả các Di sản Thế giới đều cần được bảo vệ tốt hơn.

Biến đổi khí hậu đã trở thành mối đe dọa số một đối với các di sản thiên nhiên thế giới, tác động tiêu cực đến 34% số di sản và 70% các di sản biển.

Đến năm 2100, dự tính một nửa số sông băng Di sản Thế giới và tất cả các rạn san hô Di sản Thế giới có thể biến mất.

Di sản thế giới qua những con số

- 1.154 di sản trong Danh sách Di sản Thế giới của UNESCO: 897 di sản văn hóa

- 218 di sản tự nhiên, 39 di sản hỗn hợp (cả văn hóa và tự nhiên).

- 43 di sản xuyên biên giới, nằm trên lãnh thổ của hai quốc gia trở lên.

- 52 di sản hiện nằm trong danh sách đang gặp nguy hiểm.

- Trong 50 năm, ba địa điểm đã bị xóa khỏi Danh sách Di sản Thế giới.

- Di sản thế giới có mặt ở 167 quốc gia.

- Công ước Di sản Thế giới đã được 194 quốc gia phê chuẩn.

Phong Nha - Kẻ Bàng lọt danh sách 11 điểm đến đẹp nhất Việt Nam
Phong Nha - Kẻ Bàng lọt danh sách 11 điểm đến đẹp nhất Việt Nam
(Ngày Nay) - Ngày 9/9, Ban Quản lý Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng cho biết, Tạp chí The Times (Vương quốc Anh) vừa giới thiệu danh sách 11 điểm đến đẹp nhất Việt Nam năm 2026, trong đó Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng (tỉnh Quảng Trị) là một trong những điểm đến tiêu biểu, tiếp tục khẳng định sức hút của Di sản thiên nhiên thế giới trên bản đồ du lịch Việt Nam và quốc tế.
TP Hồ Chí Minh: Cắt giảm hội thi, hội họp không cần thiết và đẩy mạnh hồ sơ số trong trường học
TP Hồ Chí Minh: Cắt giảm hội thi, hội họp không cần thiết và đẩy mạnh hồ sơ số trong trường học
(Ngày Nay) - Ngày 10/9, Sở Giáo dục và Đào tạo TP Hồ Chí Minh có văn bản yêu cầu các cơ sở giáo dục phổ thông rà soát, cắt giảm các cuộc thi, hội thi, hồ sơ, sổ sách, hội họp và báo cáo trung gian không cần thiết; đồng thời đẩy mạnh hồ sơ số, từng bước thay thế hồ sơ giấy nhằm dành thêm thời gian và nguồn lực cho hoạt động dạy học, giáo dục học sinh.
Cú sốc năng lượng thúc đẩy ECB tăng lãi suất
Cú sốc năng lượng thúc đẩy ECB tăng lãi suất
(Ngày Nay) - Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) ngày 10/9 đã quyết định tăng lãi suất cơ bản thêm 0,25 điểm phần trăm lên 2,5%, trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông đẩy chi phí năng lượng tăng và làm gia tăng nguy cơ lạm phát. Đây là lần thứ hai ECB thắt chặt chính sách tiền tệ kể từ đầu năm đến nay.
Lễ hội Cầu mưa Xỏ Nặm Phạ là phong tục truyền thống giàu giá trị văn hóa, tinh thần của đồng bào dân tộc Thái ở miền Tây Nghệ An.
Châu Lộc phục dựng Lễ hội Cầu mưa Xỏ Nặm Phạ
(Ngày Nay) - Ngày 20/9/2026, tại xã Châu Lộc, tỉnh Nghệ An sẽ diễn ra Lễ hội Cầu mưa “Xỏ Nặm Phạ” – một phong tục truyền thống giàu giá trị văn hóa, tinh thần của đồng bào dân tộc Thái ở miền Tây Nghệ An.
Nhà hát nghệ thuật Hát bội TPHCM sẽ đưa đặc sản hát bội Nam bộ đến Festival Thăng Long - Hà Nội lần II - năm 2026.
Hát bội TPHCM góp mặt tại Festival Thăng Long - Hà Nội lần II
(Ngày Nay) -Nhà hát nghệ thuật Hát bội TPHCM sẽ tham gia Festival Thăng Long - Hà Nội lần II năm 2026, giới thiệu những nét đặc trưng của hát bội phương Nam qua nghi thức lễ Nghinh thần Đại bội và trích đoạn lịch sử “Trần Bình Trọng tuẫn tiết” .
IMC 2026 sẽ mở ra cơ hội gặp gỡ và đối thoại trực tiếp về những cơ hội và thách thức của ngành công nghiệp Việt Nam
Từ AI đến sản xuất xanh: Những bài toán lớn tại Hội nghị Công nghiệp Sản xuất Quốc tế Việt Nam 2026
(Ngày Nay) - Khi lợi thế chi phí không còn đủ để bảo đảm sức cạnh tranh, ngành sản xuất Việt Nam phải đồng thời giải nhiều bài toán về công nghệ, năng lượng, nhân lực và chuỗi cung ứng. Diễn ra từ ngày 9 đến 11/9/2026 tại Trung tâm Triển lãm Việt Nam (VEC), Hội nghị Công nghiệp Sản xuất Quốc tế Việt Nam 2026 (IMC 2026) quy tụ đại diện cơ quan quản lý, tập đoàn công nghệ, doanh nghiệp sản xuất và các nhà mua hàng lớn để cùng tìm lời giải và mở rộng cơ hội hợp tác.