Kể chuyện nghề, chuyện đời
PGS. TS. Nguyễn Lân Hiếu là một bác sĩ có nhiều cống hiến cho nền y học nước nhà, đồng thời là chuyên gia đầu tiên về can thiệp tim bẩm sinh cho trẻ em tại Việt Nam. ông hiện là Giám đốc Bệnh viện Đại học Y Hà Nội, đồng thời cũng là Phó trưởng bộ môn Tim mạch, trường Đại học Y Hà Nội. Với việc phát triển hệ thống khám chữa bệnh từ xa, ông đã đưa bệnh viện trở thành một trong những cơ sở y tế tiên phong trong phát triển Telehealth ở Việt Nam.
Cuốn sách “Câu chuyện từ trái tim” của ông là một tập ghi chép giàu tính thời sự nhưng thấu đáo và chân thành, chứa đựng những câu chuyện về bác sĩ cùng những bài phân tích về y tế, giáo dục, môi trường và nhiều vấn đề xã hội dưới lăng kính của một bác sĩ tim mạch đầu ngành kiêm đại biểu Quốc hội.
 |
“Câu chuyện từ trái tim” của do NXB Thế Giới và Nhã Nam phát hành vào tháng 6/2021 |
Ở những chương, PGS.TS Nguyễn Lân Hiếu kể lại những năm đầu chập chững bước vào nghề. Ông cho biết từng có ý định bỏ nghề, rẽ hướng khác, vì áp lực công việc khủng khiếp và đồng lương còm cõi so với bạn đồng lứa sẽ làm nản lòng bất cứ bác sĩ trẻ nào. Rồi khó khăn nhất trong giai đoạn này là quan hệ với đồng nghiệp và bệnh nhân - những bài học xương máu không một trường lớp nào dạy dỗ. “Ma cũ bắt nạt ma mới”, “chủ nghĩa kinh nghiệm” luôn là một phần góc cạnh của nghề. Tuy nhiên, dù mất nhiều nhưng ông kiên định không từ bỏ vì tiếc gần mười năm đèn sách và “sợ bố mẹ buồn”.
Sau hơn hai mươi năm hành nghề với bao thăng trầm, bạn sẽ không còn phân biệt cái được hay mất khi làm bác sĩ nữa. Những niềm vui nho nhỏ khi thành công một ca mổ khó hay chẩn đoán được một bệnh thật hiếm cũng chỉ còn là món gia vị ngon trong cuộc sống bộn bề. Nhưng, những nỗi buồn lại ngày càng hiện hữu. Chúng ta sẽ ít lo hơn về cơm áo gạo tiền, vậy mà những chuyện tưởng chừng rất nhỏ lại làm trái tim già nua rung động. Nghe tin đồng nghiệp bị đánh hay bác sĩ “nhập kho”, ta cũng có thể mất ngủ suốt cả tuần. Sai sót nếu có, dù rất nhỏ cũng không thể được chấp nhận. Bạn chính thức trở thành một ông già khó tính, tóc bạc trắng hai mai.
Thay đổi lăng kính để đồng cảm
Cũng trong cuốn sách mới ra mắt của mình, PGS.TS Nguyễn Lân Hiếu đã chia sẻ quan điểm của mình trên cương vị là một bác sĩ với mong muốn xã hội sẽ có cái nhìn đúng và đồng cảm hơn với những người làm nghề y.
Theo ông, những tư duy như “bác sĩ là những vị cứu nhân độ thế”, “ngành y là một ngành cao quý, phải cứu người”, phải nhân văn… có lẽ đã ăn sâu vào tiềm thức của người Việt Nam. Nhưng qua các bài viết trong “Câu chuyện từ trái tim”, ông đã bày ra một thực tế: bác sĩ cũng chỉ là một con người bình thường, có lúc vui, lúc buồn, lúc nóng giận, có lúc mắc sai lầm, ấu trĩ, cũng có những lúc không thể hoàn thành công việc, có lúc vì công việc cuốn đi mà bỏ bê chính sức khỏe của mình.
 |
Trong cuốn sách của mình, bác sĩ Nguyễn Lân Hiếu đã mang tới cho độc giả những khía cạnh chân thật trong cuộc sống của các y bác sĩ |
Mỹ từ “cứu người” cao cả, với PGS.TS Nguyễn Lân Hiếu, có lẽ không nên dành cho các nhân viên y tế, mà nó là dành cho tất cả mọi người - những người có trái tim nhân hậu, sẵn sàng dang tay cứu giúp những ai đang gặp khó khăn, gặp tình huống nguy hiểm đến tính mạng con người. Đối với các y bác sĩ, từ “chữa bệnh” chắc chắn sẽ nhẹ nhàng và chính xác hơn từ “cứu người”.
Bác sĩ Nguyễn Lân Hiếu cũng không giấu nổi sự xót xa trong những trang viết khi nhắc đến những nỗi buồn của ngành y như nạn bạo hành nhân viên y tế, tình trạng đào tạo sinh viên Y tràn lan, đồng thời ông cũng thẳng thắn phê phán thực trạng “dễ dãi và đắt tiền”, lạm dụng chỉ định… của nền y tế nước nhà. Triết lý giáo dục “Không nói dối” mà bác sĩ đề xuất trong giai đoạn bản lề hiện nay là những điều ông rút ra từ thực tiễn công tác là một giảng viên của Đại học Y Hà Nội và cũng là trải nghiệm của anh trong cuộc sống, công việc.
Bước tới nghị trường
Kể từ năm 2016, PGS.TS Nguyễn Lân Hiếu chính thức trở thành đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa XIV. Năm nay, ông tiếp tục có được sự tín nhiệm để tham gia nhiệm kỳ 2021 - 2026. Trong thời gian gian làm đại biểu Quốc hội, bác sĩ Nguyễn Lân Hiếu đã có nhiều đóng góp trong các vấn đề quan trọng của đất nước như y tế, giáo dục, môi trường. Ông cũng là một trong những vị đại biểu Quốc hội được báo chí trích dẫn ý kiến phát biểu nhiều nhất, trở thành cái tên quen thuộc với cử tri cả nước.
Bác sĩ Nguyễn Lân Hiếu cho biết khiến một người vốn chỉ muốn tập trung vào chuyên môn, thậm chí không phải là Đảng viên, lại đột ngột bước chân vào nghị trường đến từ một cuộc trò chuyện với Bộ trưởng Bộ Y tế Myanmar.
 |
| PGS.TS Nguyễn Lân Hiếu trong một buổi họp Quốc hội |
Vị bộ trưởng đã bày tỏ sự thán phục trước những gì nền y tế Việt Nam đã làm được cho trẻ em: Nhà nước cấp bảo hiểm miễn phí cho trẻ dưới 6 tuổi, tay nghề của nhân viên y tế liên tục được trau dồi… và chia sẻ với ông rằng: Chữa được một ca bệnh đã khó, thay đổi được tư duy làm chính sách để giúp cho hàng triệu trẻ em là điều đáng quý vô ngần. Myanmar chưa làm được như Việt Nam bởi ở nước họ nhiều năm liền không có nhà chuyên môn y khoa nào lên tiếng trong Quốc hội.
Những lời tâm sự chân tình này đã khiến bác sĩ Nguyễn Lân Hiếu quyết định dành quỹ thời gian ít ỏi của mình cho một hoạt động hoàn toàn mới - làm đại biểu Quốc hội - để có thể đóng góp và giúp được nhiều trẻ em hơn.
Lời nhắn gửi đến thế hệ trẻ
Trong “Câu chuyện từ trái tim”, xen kẽ những bài phân tích thẳng thắn và sắc sảo về các vấn đề xã hội, độc giả sẽ bắt gặp rất nhiều thông điệp sống tử tế, quan tâm, yêu thương con người đến từ PGS.TS Nguyễn Lân Hiếu. Bởi quan điểm của ông là những gì xuất phát từ trái tim, sẽ chạm đến được trái tim.
Bác sĩ cũng cho biết ông viết cuốn sách này vốn dĩ do bạn bè và những người theo dõi trên facebook khuyến khích, cổ vũ. Đặc biệt, GS. Ngô Bảo Châu, người bạn thân từ thời phổ thông, còn viết lời giới thiệu cho sách của ông.
Nhưng sau khi viết xong, ông nhận thấy cuốn sách này hướng đến hai đối tượng chính. Một là cho chính tác giả của nó, khi ông muốn cảm nghiệm, gom nhặt lại suy nghĩ để được sống với đúng với bản thân mình mình. Sau đó, ông hướng đến việc truyền cảm hứng đến người trẻ. Bởi theo PGS.TS Nguyễn Lân Hiếu, thế hệ đi trước mang trách nhiệm định hướng cho người trẻ xây dựng một thế giới quan trong sáng, lành mạnh và chân thực.
Sau hơn hai mươi năm hành nghề với bao thăng trầm, bạn sẽ không còn phân biệt cái được hay mất khi làm bác sĩ nữa. Những niềm vui nho nhỏ khi thành công một ca mổ khó hay chẩn đoán được một bệnh thật hiếm cũng chỉ còn là món gia vị ngon trong cuộc sống bộn bề. Nhưng, những nỗi buồn lại ngày càng hiện hữu. Chúng ta sẽ ít lo hơn về cơm áo gạo tiền, vậy mà những chuyện tưởng chừng rất nhỏ lại làm trái tim già nua rung động. Nghe tin đồng nghiệp bị đánh hay bác sĩ “nhập kho”, ta cũng có thể mất ngủ suốt cả tuần. Sai sót nếu có, dù rất nhỏ cũng không thể được chấp nhận. Bạn chính thức trở thành một ông già khó tính, tóc bạc trắng hai mai.
Trích “Câu chuyện từ trái tim” – PGS.TS Nguyễn Lân Hiếu
