Về Báo cáo kinh tế-xã hội của Chính phủ ghi nhận chuyển biến tích cực trong lĩnh vực Giáo dục và Đào tạo, ông Cao Đức Khoa, Hiệu trưởng Trường Trung học cơ sở Nguyễn Du (Thành phố Hồ Chí Minh) cho rằng, chất lượng giáo dục ở các bậc học đã được nâng lên rõ rệt, nhờ sự quan tâm, chỉ đạo sát sao của Đảng, Nhà nước và việc ban hành hàng loạt chính sách nhân văn, thiết thực.
Nhất trí với ý kiến của Phó Thủ tướng Lê Thành Long về việc Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 71 nhằm tạo đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, theo ông Cao Đức Khoa, đây là bước ngoặt chiến lược mở ra chặng đường mới cho giáo dục Việt Nam trong thời kỳ hội nhập quốc tế sâu rộng. Nghị quyết nhấn mạnh việc chăm lo, xây dựng đội ngũ giáo viên, đổi mới chương trình học, sắp xếp hệ thống trường lớp hợp lý; chủ trương một bộ sách giáo khoa thống nhất, tiến tới miễn phí sách giáo khoa - được xem là hướng đi đúng đắn để đảm bảo công bằng trong tiếp cận tri thức.
Bên cạnh đó, việc ấn định chi ngân sách nhà nước tối thiểu 20% cho giáo dục, chú trọng đầu tư cơ sở vật chất và trang thiết bị dạy học, tạo nền tảng vững chắc cho việc nâng cao chất lượng dạy – học ở các cấp học; chủ trương giao quyền tự chủ cho hiệu trưởng cũng là bước đột phá trong quản trị nhà trường, vừa tăng tính trách nhiệm, vừa thúc đẩy sáng tạo, đổi mới trong hoạt động điều hành.
Từ thực tế công tác, ông Cao Đức Khoa cho rằng, đội ngũ giáo viên là yếu tố then chốt quyết định thành công của công cuộc đổi mới giáo dục. Việc nâng phụ cấp ưu đãi nghề được nêu trong Nghị quyết 71 là một tín hiệu chính trị mạnh mẽ, thể hiện sự trân trọng đối với nghề giáo và là giải pháp quan trọng để thu hút, giữ chân đội ngũ giáo viên chất lượng cao.
“Thời gian tới, các cấp, ngành cần tập trung triển khai mạnh mẽ các cơ chế, chính sách đặc thù, nhanh chóng đưa các quyết sách, chủ trương mới vào thực tiễn. Nếu thực hiện hiệu quả Nghị quyết 71, giáo dục Việt Nam sẽ có bước phát triển đột phá, trở thành động lực cho phát triển bền vững của đất nước trong giai đoạn tới” – ông Cao Đức Khoa kỳ vọng.
Liên quan đến định hướng phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được xác định trong kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội năm 2026 và những năm tiếp theo, Tiến sĩ Trịnh Xuân Thắng, Quyền Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu triển khai Khu Công nghệ cao Thành phố Hồ Chí Minh đánh giá, thúc đẩy đổi mới sáng tạo là một chủ trương hay, sáng tạo và phù hợp với nhu cầu phát triển trong giai đoạn hiện nay. Việc tập trung phát triển khoa học - công nghệ là rất cần thiết. Với một nước đang phát triển như Việt Nam, vấn đề quan trọng nhất là phải lựa chọn được những công nghệ cao, phù hợp để đưa vào thực tiễn mang lại giá trị gia tăng.
Tiến sĩ Trịnh Xuân Thắng thông tin, mới đây, Trung tâm Nghiên cứu triển khai Khu Công nghệ cao được tham gia Đề án xây dựng cơ chế hình thành Trung tâm nghiên cứu đạt chuẩn quốc tế (CoE), của Thành phố Hồ Chí Minh. Chương trình dành nhiều chính sách ưu đãi về tiền lương, tiền công, chế độ phúc lợi cho chức danh lãnh đạo và thù lao thực hiện nhiệm vụ khoa học công nghệ; ưu tiên đầu tư cơ sở vật chất, phòng thí nghiệm, trang thiết bị hiện đại phục vụ hoạt động nghiên cứu… tạo cơ sở và động lực cho Trung tâm Nghiên cứu triển khai Khu Công nghệ cao phát triển thành trung tâm nghiên cứu đạt chuẩn quốc tế, đẩy mạnh đổi mới sáng tạo, đưa khoa học công nghệ vào cuộc sống.
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Hữu Huân giảng viên cao cấp Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh quan tâm đến kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội năm 2025 và dự kiến kế hoạch năm 2026, ở tầm nhìn một chuyên gia có nhiều năm nghiên cứu về kinh tế vĩ mô. Ông chia sẻ, dưới “lăng kính chu kỳ” của kinh tế học vĩ mô, năm 2025 cho thấy Việt Nam đã khép khoảng cách sản lượng theo hướng tích cực: tăng trưởng quay về quỹ đạo cao mà vẫn giữ ổn định vĩ mô – tức đạt được “điểm ngọt” giữa tăng trưởng và lạm phát. Các số liệu giai đoạn 2012-2025 cho thấy, chính sách tài khóa–tiền tệ đã phối hợp đủ chặt để đỡ tổng cầu trong khi không làm xô lệch các cân đối lớn.
Về kế hoạch phát triển kinh tế năm 2026 và những năm tiếp sau, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Hữu Huân cho rằng, những chỉ tiêu được đặt ra về mặt chính sách thể hiện quyết tâm đẩy nhanh tăng trưởng thực; duy trì ổn định giá và nâng cao năng suất. Để đạt mục tiêu này, cần tiếp tục phối hợp chính sách tổng cầu một cách “phản chu kỳ” nhưng thận trọng, đẩy mạnh các động lực tổng cung: hạ tầng, thể chế, nguồn nhân lực, kinh tế số–xanh, cụ thể là các chương trình nâng cấp năng lực công nghệ – đúng như định hướng “cơ cấu lại kinh tế, đổi mới mô hình tăng trưởng, đột phá hạ tầng, hoàn thiện thể chế” trong báo cáo. Thành công giai đoạn tới sẽ phụ thuộc vào tốc độ các cải cách thể chế, cạnh tranh và bảo vệ quyền tài sản – những “biến cấu trúc” mà kinh tế học thể chế nhấn mạnh.
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Hữu Huân cho rằng, trong giai đoạn tới, để đạt được tăng trưởng nhanh nhưng vẫn giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, Việt Nam cần “nâng cơ” năng suất và chất lượng tăng trưởng thông qua phát triển đồng bộ hạ tầng, thể chế, nhân lực và công nghệ. Nếu các cải cách cấu trúc được triển khai đủ sâu, mục tiêu tăng trưởng cao trong năm 2026 là khả thi; quan trọng hơn, nền kinh tế Việt Nam sẽ tiến gần hơn tới mô hình tăng trưởng dựa trên đổi mới sáng tạo – trục xương sống của năng lực cạnh tranh dài hạn.
