Người Nam Bộ với lối sống hào sảng, nghĩa khí, “ham làm, ham chơi”, khao khát tiếp nhận cái mới…, đã chung tay kiến tạo một vùng văn hóa đặc thù vừa để làm giàu thêm tài sản của tiền nhân, vừa để thỏa mãn nhu cầu hưởng thụ tinh thần luôn đòi hỏi mở rộng, không ngừng nâng cao theo thời gian.
Bối cảnh lịch sử đặc thù cùng với cá tính người Phương Nam đã để lại những dấu ấn sâu sắc trong nghệ thuật Kịch nói Thành phố Hồ Chí Minh, tuy có gốc gác Phương Tây song từ hình thức đến nội dung rất “đậm đà bản sắc dân tộc”.
![]() |
Tác phẩm Kịch nói Thành phố Hồ Chí Minh lý luận và thực |
Tác phẩm Kịch nói Thành phố Hồ Chí Minh lý luận và thực tiễn của Tiến sĩ Hoàng Duẩn vừa là một công trình xét ở góc độ nghiên cứu khoa học, vừa là một tác phẩm văn học xét ở góc độ sáng tạo. Tác giả đã khắc họa rõ nét bức chân dung nghệ thuật Kịch nói Thành phố Hồ Chí Minh trên nền cảnh văn hóa Nam Bộ.
Với hướng tiếp cận liên ngành khoa học xã hội – nhân văn cùng với lối diễn đạt nhiều tâm huyết, tác giả lý giải bản chất của Kịch nói Thành phố Hồ Chí Minh: kết quả của một quá trình tiếp nhận, thích ứng, sáng tạo bền bỉ của những thế hệ nghệ sĩ đã cống hiến trí tuệ, tài năng, tâm huyết cho văn hóa dân tộc.
Theo tôi, cuốn sách này là sự tiếp nối của quá khứ và tương lai, là sự biểu đạt của một tác giả “đa nhân cách”. Đó là nhân cách của một nghệ sĩ với khát vọng đưa Kịch nói vượt tầm thời đại và lãnh thổ đất nước; đồng thời qua đó bày tỏ lòng tri ân với những bậc thầy đi trước đã dày công đào tạo nên một đạo diễn - biên kịch - diễn viên NSƯT Hoàng Duẩn.
Đó là nhân cách của một nhà nghiên cứu luôn đặt ra những câu hỏi cho đối tượng mê đắm của mình trên hành trình đi tìm chân lý. Đó là nhân cách của một nhà giáo luôn ý thức về vai trò dẫn dắt, đào tạo, để truyền thống nghệ thuật không bị đứt đoạn. Những nhân cách đó ẩn chứa trong từng con chữ, từng trang viết, hy vọng sẽ được nhiều bạn đọc đón nhận và thấu cảm.
![]() |
Tác giả/Đạo diễn Hoàng Duẩn (trái) từng nhận nhiều giải thưởng giải thưởng sân khấu, ông đang nhận giải thưởng Cù Nèo Vàng với vở “Đám cưới thời @” trên vai trò tác giả kịch bản kiêm đạo diễn |
Thiết nghĩ, đứa con tinh thần của tác giả Hoàng Duẩn ra đời cũng sẽ còn những điều cần được tiếp tục nghiên cứu, bổ sung vì đời sống nghệ thuật luôn vận động và phát triển. Nếu như cuốn sách này gợi cho các độc giả (nhất là các bạn trẻ) sự hoài nghi, niềm trăn trở và tâm huyết tiếp nối đóng góp cho nghệ thuật dân tộc thì đó là thành công lớn nhất mà bất kỳ tác giả nào cũng mong đợi. Và đó cũng là động lực để tác giả tiếp tục nỗ lực nhiều hơn nữa trên hành trình đào tạo, nghiên cứu và sáng tạo những giá trị mới.
Tác phẩm “Kịch nói Thành phố Hồ Chí Minh lý luận và thực tiễn” của NSƯT, tiến sĩ, đạo diễn Hoàng Duẩn vừa được NXB Tổng Hợp TPHCM ấn hành. Hoàng Duẩn hoạt động nghệ thuật sân khấu trên nhiều vai trò: diễn viên, biên kịch, đạo diễn, nghiên cứu và giảng dạy; do đó tác phẩm này là đúc kết giữa lý luận và thực tiễn làm nghệ thuật sân khấu của một nghệ sĩ thâm niên, rất bổ ích cho những ai muốn tìm hiểu về sân khấu kịch ở TPHCM đặt trong bối cảnh văn hóa Nam Bộ nói chung.

