Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam 2023: Tiếp nối dòng chảy văn hóa đọc

0:00 / 0:00
0:00
(Ngày Nay) - Hàng loạt sự kiện sẽ được tổ chức để hướng về Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam lần thứ 2, diễn ra vào 21/4 tới đây.
Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam được tổ chức vào ngày 21/4 hằng năm trên phạm vi toàn quốc. Ảnh: TTXVN.
Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam được tổ chức vào ngày 21/4 hằng năm trên phạm vi toàn quốc. Ảnh: TTXVN.

Lần thứ 2, nhưng thực chất, đó là sự nối dài của Ngày Sách Việt Nam - ra đời vào năm 2014 - trước khi được nâng lên một tầm mức mới với việc bổ sung nội dung "văn hóa đọc" từ năm ngoái.

Và nếu nhìn rộng hơn, đằng sau chuỗi cột mốc ấy là dòng chảy tất yếu của một xã hội phát triển, khi sách và những hình thức tiếp cận nguồn tri thức này dần được đề cao.

So với những quốc gia trong khu vực - chứ chưa nhìn sang những nước phát triển khác - người Việt Nam đọc sách không nhiều, còn lượng sách tiêu thụ trên thị trường của chúng ta cũng khá ít. Đó là thực tế vẫn được nhắc lại mỗi năm vào dịp này, qua những con số thống kê khác nhau.

Câu chuyện ấy gắn với nhiều lý do đặc thù về cấu trúc xã hội và dòng chảy phát triển của Việt Nam. Nhiều thế kỷ trong quá khứ, lượng nho sĩ của chúng ta chỉ chiếm một phần rất nhỏ. Để rồi, ở thời điểm thuận lợi nhất để đặt nền móng cho văn hóa đọc vào đầu thế kỷ XX - khi văn minh phương Tây bắt đầu được tiếp nhận và một tầng lớp thị dân hình thành - chúng ta lại lỡ cơ hội một lần nữa bởi những biến động lịch sử. Chiến tranh, việc mưu sinh, sự tiếp nhận kinh tế thị trường, những thay đổi về giáo dục và bằng cấp… lần lượt cuốn xã hội vào những vòng xoáy mới.

Chỉ tới khi đạt được sự phát triển ổn định, còn việc đọc sách dần được nhìn nhận như một cách tiếp nhận dòng chảy tri thức từ những nước phát triển hơn, văn hóa đọc và những câu chuyện gắn với nó mới dần được chú trọng. Thế nhưng, cũng như các quốc gia khác, chúng ta lại đang gặp những rào cản của một giai đoạn mới, với sự cạnh tranh từ các phương tiện giải trí, nghe nhìn. Thậm chí, đó còn là sự cạnh tranh giữa những dòng sách mang giá trị cung cấp kiến thức, nuôi dưỡng tâm hồn với những đầu sách thuần giải trí và hời hợt, dễ dãi về nội dung.

Kể vậy, không phải để bi quan, mà để gắn với một thực tế: Phát triển văn hóa đọc là chặng đường dài có tính liên tục. Và, những thành quả ban đầu mà chúng ta nhận được không chỉ đến từ nỗ lực ở phía quản lý hay ngành xuất bản, mà còn từ toàn bộ cộng đồng với trách nhiệm và nhiệt huyêt của mình của mình.

Nhìn lại, hơn chục năm qua, không khó để nhận diện thành quả từ sự nỗ lực chung ấy. Ở đó, các sự kiện hưởng ứng Ngày Sách và Việt Nam không còn nặng về tính hình thức, khô cứng mà đã dần đi vào thực chất, với hàng loạt hội sách, buổi giới thiệu tác phẩm, giao lưu tác giả - độc giả..

Hoặc, hệ thống các đường sách, phố sách lần lượt mọc lên tại các đô thị lớn, để trở thành không gian đặc thù gắn với văn hóa đọc. Rồi một cách chủ động, rất nhiều đơn vị xuất bản đã tổ chức các chuỗi sự kiện nhằm lan tỏa giá trị của sách, cũng như khơi gợi thói quen đọc sách của cộng đồng.

Thậm chí, gắn với các độc giả nhỏ tuổi, việc thành lập thư viện tại các trường học hoặc tổ chức các cuộc thi sáng tác cho thiếu nhi - điều mà báo "Thể thao và Văn hóa" (TTXVN) đang làm với việc tổ chức giải thưởng thường niên Dế Mèn từ năm 2020 - cũng là một lựa chọn để "ươm mầm" cho văn hóa đọc.

Như thế, văn hóa đọc không phải là câu chuyện mang tính thời điểm của tháng Tư. Đó là một cuộc ngược dòng đầy khó khăn - như cách nói của nhiều chuyên gia - khi phải đứng trên một nền tảng không ổn định mà quá khứ để lại, nhưng cũng là một cơ hội để thấy nỗ lực, trách nhiệm và nhiệt huyết của cả xã hội trong việc nâng cao tri thức cộng đồng.

Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà giao Bộ Tài chính sớm nghiên cứu hệ thống thuế carbon tương thích với các nước, theo nguyên tắc đối đẳng. Ảnh: VGP/Minh Khôi.
Triển khai đồng bộ, chặt chẽ lộ trình thị trường carbon
(Ngày Nay) - Tại cuộc họp với các bộ, ngành nghe báo cáo về Đề án thành lập thị trường carbon (Đề án), sáng 12/7, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà nêu rõ: Từng nhóm nhiệm vụ, giải pháp phải xác định rõ sản phẩm (nghị định, thông tư, quyết định, kế hoạch, dự án), rõ thời hạn hoàn thành, phân kỳ thực hiện.
chùa Quán Sứ (số 73 phố Quán Sứ, Hà Nội).
Chùa Quán Sứ: Ngôi chùa ghi dấu các kỳ Ðại hội Phật giáo
(Ngày Nay) - Theo thống kê, hiện nay cả nước có khoảng 18,466 ngôi chùa, tự viện, tịnh thất, tịnh xá. Trong số đó, đặc biệt hơn cả là ngôi chùa Quán Sứ (số 73 phố Quán Sứ, Hà Nội), nơi đây đã gắn bó qua các Kỳ Đại hội Đại biểu Phật giáo toàn quốc.
Chương trình nghệ thuật khai mạc Lễ hội văn hóa ẩm thực "Hương vị miền hoa nắng".
Đặc sắc Lễ hội Văn hóa - ẩm thực “Hương vị miền hoa nắng” Quảng Trị 2024
(Ngày Nay) - Tối 12/7, tại Khu du lịch dịch vụ - du lịch Cửa Việt (thị trấn Cửa Việt, huyện Gio Linh), Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Quảng Trị phối hợp với Tạp chí Vietnam Travel tổ chức khai mạc Lễ hội Văn hóa - ẩm thực “Hương vị miền hoa nắng" Quảng Trị 2024, thu hút đông đảo người dân và du khách tham dự.
Phó Giáo sư, Tiến sỹ Trần Tuấn Anh, Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ phát biểu.
Nâng cao chất lượng các công bố đạt chuẩn quốc tế, đưa ứng dụng vào cuộc sống
(Ngày Nay) - Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam (Viện Hàn lâm) tập trung nâng cao chất lượng các công bố đạt chuẩn quốc tế, các kết quả nghiên cứu từ nhiệm vụ khoa học và công nghệ; tăng cường công tác ươm tạo công nghệ, ứng dụng khoa học và công nghệ vào sản xuất và đời sống; xây dựng và triển khai chương trình thu hút nhà khoa học và cán bộ trẻ trình độ cao.
Mỹ viện trợ thêm 225 triệu USD cho Ukraine
Mỹ viện trợ thêm 225 triệu USD cho Ukraine
(Ngày Nay) - Mỹ mới đây đã công bố gói viện trợ an ninh trị giá 225 triệu USD cho Ukraine, bao gồm dàn tên lửa Patriot, đạn dược bổ sung cho các hệ thống tên lửa và pháo binh cơ động cao, cùng nhiều hạng mục khác.
Trung Quốc phản đối cáo buộc của NATO
Trung Quốc phản đối cáo buộc của NATO
(Ngày Nay) - Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị nói với người đồng cấp Hà Lan qua điện thoại rằng Trung Quốc sẽ không bao giờ chấp nhận những "cáo buộc vô căn cứ" chống lại nước này tại hội nghị thượng đỉnh NATO ở Washington.
Vở kịch đã giành nhiều huy chương tại Liên hoan Kịch nói toàn quốc 2024.
"Hồn Trương Ba, da hàng thịt" phiên bản mới công diễn trở lại
(Ngày Nay) - Trong ba đêm từ 12-14/7, vở kịch nói "Hồn Trương Ba, da hàng thịt" do đạo diễn người Nhật Bản Sugiyama phối hợp với nhà sản xuất Nguyễn Hoàng Điệp cùng nhiều nghệ sĩ nổi tiếng như NSƯT Chiều Xuân, Xuân Tùng, Mai Huê, Hoàng Tùng, Đinh Hương Thủy... sẽ công diễn trở lại tại Nhà hát kịch Việt Nam, số 1 Tràng Tiền, Hà Nội.