Phát hiện đường nước ngầm thời La Mã hiếm gặp

0:00 / 0:00
0:00
(Ngày Nay) - Tại Trung Đông, một đường hầm dẫn nước ngầm có niên đại từ thời La Mã vừa được phát hiện trong quá trình cải tạo đô thị tại thành phố Trabzon, Đông Bắc Thổ Nhĩ Kỳ, mở ra những hiểu biết mới về hệ thống kỹ thuật thủy lợi cổ đại trong khu vực.
Phát hiện đường nước ngầm thời La Mã hiếm gặp

Công trình được phát hiện tại khu phố Comlekci khi các đội thi công phát hiện một cấu trúc ngầm nằm dưới lòng đất. Sau khi kiểm tra an toàn, các chuyên gia từ Bảo tàng Trabzon và Đại học Kỹ thuật Karadeniz (KTU) đã tiến hành khảo sát ban đầu và xác định đây là một kênh dẫn nước dạng đường hầm có mái vòm từ thời La Mã.

Theo các khảo sát ban đầu, đường hầm nằm sâu khoảng 1,5 - 2m dưới mặt đất, rộng và cao khoảng 2m, với một kênh nước trung tâm rộng khoảng 1,2m. Hai bên kênh có các lối đi hẹp, mỗi bên khoảng 0,5m, được cho là để công nhân có thể di vào kiểm tra và bảo trì hệ thống. Cấu trúc mái vòm bằng đá là đặc trưng của kỹ thuật xây dựng La Mã, giúp phân tán áp lực và gia tăng độ bền của công trình.

Giáo sư Mehmet Yavuz - Trưởng khoa Lịch sử Nghệ thuật của Đại học Kỹ thuật Karadeniz - cho biết kỹ thuật xây dựng và vật liệu cho thấy đường hầm nhiều khả năng được xây dựng vào giai đoạn đầu Đế chế La Mã, có thể dưới thời các Hoàng đế Trajan hoặc Hadrian (cuối thế kỷ I - đầu thế kỷ II). Bên trong đường hầm còn có các bậc đá được đục trên nền, có thể nhằm giảm tốc độ dòng nước, cho thấy sự tính toán thủy lực khá tinh vi của người La Mã.

Các nhà nghiên cứu cho rằng ban đầu công trình có thể được xây dựng làm hệ thống dẫn nước sinh hoạt, vận chuyển nước sạch về khu vực cảng cổ của Trabzon hoặc các khu định cư lân cận. Tuy nhiên, về sau này, đặc biệt vào cuối thời Ottoman hoặc đầu thời Cộng hòa Thổ Nhĩ Kỳ, đường hầm được cải tạo để sử dụng như một hệ thống thoát nước khi có các lỗ mở được khoét thêm để kết nối với mạng lưới cống.

Giới chuyên gia đánh giá rất hiếm khi tìm thấy những công trình tương tự tại Thổ Nhĩ Kỳ và chỉ có một số ít ví dụ tại thành cổ Smyrna cùng một cấu trúc tại Istanbul. Do đó, phát hiện tại Trabzon có thể trở thành một ví dụ độc đáo về kỹ thuật thủy lợi thời La Mã.

Hiện chính quyền địa phương đã đặt công trình dưới diện bảo vệ khảo cổ, đồng thời xem xét khả năng tiếp tục khai quật để tìm thêm các cấu trúc liên quan như bể chứa nước hoặc các tuyến dẫn nước cổ, qua đó làm sáng tỏ mạng lưới cấp nước của khu vực trong thời kỳ La Mã.

Vaccine mRNA cá thể hóa đầu tiên mở ra bước ngoặt điều trị u hắc tố và ung thư
Vaccine mRNA cá thể hóa đầu tiên mở ra bước ngoặt điều trị u hắc tố và ung thư
(Ngày Nay) - Các kết quả mới công bố ngày 24/10 tại hội nghị thường niên Hiệp hội Ung thư lâm sàng châu Âu (ESMO) về nghiên cứu lâm sàng giai đoạn 3 INTerpath-001 đã mang lại niềm hy vọng lớn cho nhiều bệnh nhân ung thư. Theo đó, loại vaccine mRNA cá thể hóa đầu tiên mang tên intismeran đã ghi nhận có khả năng giảm thiểu đáng kể nguy cơ tái phát và di căn xa ở bệnh nhân u hắc tố.
Hai ứng cử viên Tổng thống Brazil kết thúc vận động tranh cử
Hai ứng cử viên Tổng thống Brazil kết thúc vận động tranh cử
(Ngày Nay) - Ngày 24/10, Tổng thống Brazil Lula da Silva và ứng cử viên cánh hữu Flávio Bolsonaro đã kết thúc chiến dịch vận động tranh cử vòng hai bằng các cuộc mít tinh thu hút đông đảo người ủng hộ tại khu vực Đông Nam nước này, trước thềm cuộc bỏ phiếu diễn ra ngày 25/10.
Italy tăng cường an ninh ứng phó với các cuộc biểu tình
Italy tăng cường an ninh ứng phó với các cuộc biểu tình
(Ngày Nay) - Ngày 24/10, lực lượng an ninh Italy đã được triển khai tại Milan trước các cuộc biểu tình dự kiến diễn ra vào cuối tuần. Trực thăng giám sát phía trên quảng trường trung tâm Piazza Del Duomo của Milan, binh lính mặc quân phục tuần tra theo nhóm, trong khi 5 xe quân sự cùng một xe phun nước đậu gần đó.
Hệ thống giáo dục của Gaza có thể mất nhiều năm để phục hồi
Hệ thống giáo dục của Gaza có thể mất nhiều năm để phục hồi
(Ngày Nay) - Hệ thống giáo dục tại Gaza có thể cần tới 7 năm để phục hồi sau nhiều năm gián đoạn do tác động kéo dài của xung đột. Đây là nhận định của bà Julia Dicum, Giám đốc Giáo dục của Cơ quan Cứu trợ và Việc làm của Liên hợp quốc cho người tị nạn Palestine (UNRWA), đưa ra ngày 24/10.
Hầu hết người dùng Netflix toàn cầu xem các chương trình truyền hình và phim của Hàn Quốc
Hầu hết người dùng Netflix toàn cầu xem các chương trình truyền hình và phim của Hàn Quốc
(Ngày Nay) - Nền tảng xem video trực tuyến Netflix (Mỹ) cho hay khoảng 80% số thuê bao của nền tảng này trên toàn cầu đã từng xem các chương trình truyền hình hoặc phim của Hàn Quốc. Thông tin này được công bố ngày 24/10 nhân dịp kỷ niệm 10 năm Netflix chính thức cung cấp dịch vụ tại Hàn Quốc.
Việt Nam kêu gọi doanh nghiệp Brazil ủng hộ đàm phán PTA với MERCOSUR
Việt Nam kêu gọi doanh nghiệp Brazil ủng hộ đàm phán PTA với MERCOSUR
(Ngày Nay) - Đại sứ Việt Nam tại Brazil, ông Bùi Văn Nghị kêu gọi cộng đồng doanh nghiệp Brazil tích cực ủng hộ tiến trình đàm phán Hiệp định Thương mại ưu đãi (PTA) giữa Việt Nam và Khối Thị trường chung Nam Mỹ (MERCOSUR), góp phần mở rộng cơ hội tiếp cận thị trường, thúc đẩy trao đổi thương mại và tăng cường hợp tác đầu tư giữa hai bên.