Theo thông tin từ Sở Y tế TP.HCM, tình hình số ca mắc tay chân miệng trên địa bàn thành phố đang có xu hướng gia tăng rõ rệt, phù hợp với quy luật của bệnh.
Cụ thể, trong tuần 47, thành phố ghi nhận 1.547 ca mắc tay chân miệng, tăng 15% so với mức trung bình của bốn tuần trước đó. Tính từ đầu năm đến nay, tổng số ca tích lũy đã lên tới 32.637 ca, cao hơn 64% so với năm 2024.
Mặc dù không ghi nhận ca tử vong, thành phố đã tiếp nhận 65 ca nặng từ độ 2b trở lên. Đáng lưu ý, từ tuần 42, số ca nặng trung bình là 3 ca mỗi tuần, cao hơn giai đoạn đầu năm.
Các bệnh viện tại TP.HCM cũng đang tiếp nhận 640 ca chuyển từ các tỉnh, thành phố khác, trong đó có 8 ca nặng, chiếm tới 70% tổng số ca nặng đang được điều trị tại thành phố.
Theo Sở Y tế, sự xuất hiện của tác nhân EV71 là nguyên nhân chính gây lo ngại. Trong tháng 11, Bệnh viện Nhi Đồng 1 đã xét nghiệm 18 ca tay chân miệng nặng và phát hiện 10 ca dương tính với EV71 (chiếm 56%).
Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TPHCM (HCDC) cũng xác nhận chỉ bắt đầu phát hiện EV71 từ đầu tháng 11 sau khi giám sát hơn 400 mẫu từ đầu năm. Điều này cho thấy sự xuất hiện của EV71 có mối liên hệ mật thiết với thời điểm số ca mắc và sự gia tăng đồng loạt của các ca nặng.
Sở Y tế khuyến cáo người dân cần hiểu đúng về EV71. Đây là tác nhân có khả năng gây biến chứng thần kinh, hô hấp và tuần hoàn, khiến diễn tiến nặng xảy ra nhanh chóng. Tuy nhiên, đây không phải là tác nhân mới và bệnh hoàn toàn có thể được kiểm soát nếu cha mẹ nhận biết sớm các dấu hiệu cảnh báo.
Theo Sở Y tế, đợt tăng số ca mắc lần này chưa vượt mức đỉnh dịch năm 2023. TP.HCM cũng đã có kinh nghiệm ứng phó nhiều năm với tay chân miệng, người dân không nên hoang mang nhưng phải nâng cao mức cảnh giác, đặc biệt là theo dõi sát sao trẻ trong vòng 7-10 ngày đầu mắc bệnh.
Để đối phó với tình hình này, TP.HCM đã siết chặt công tác phòng chống dịch ở mọi cấp độ. Tại cộng đồng và trường học, việc kiểm tra, giám sát nhà trẻ, mẫu giáo đã được tăng cường.
Các cơ sở cần bố trí đầy đủ xà phòng và dung dịch rửa tay, hướng dẫn xử lý đúng quy trình khi phát hiện trường hợp nghi ngờ. Trẻ mắc bệnh phải được nghỉ học để tránh lây lan trong môi trường tập thể.
Bên cạnh đó, hệ thống y tế cơ sở phải siết chặt giám sát, cập nhật liên tục các ổ dịch mới phát sinh. Công tác tập huấn chuyên sâu cho đội ngũ y tế cần được triển khai và cần ban hành hướng dẫn giám sát, xử lý ổ dịch thống nhất trên toàn thành phố.
Các bệnh viện cần sẵn sàng thu dung và điều trị các ca nặng, kích hoạt quy trình hội chẩn nhanh khi có ca diễn tiến xấu và báo cáo ca bệnh đầy đủ trên hệ thống giám sát để có dữ liệu ứng phó kịp thời.
Để đề phòng tay chân miệng, Sở Y tế khuyến cáo người dân cần rửa tay bằng xà phòng nhiều lần trong ngày; vệ sinh, khử khuẩn đồ chơi, sàn nhà và các vật dụng thường dùng.
Trẻ mắc bệnh cần được theo dõi liên tục trong 7-10 ngày và nghỉ học để tránh lây nhiễm. Nếu có một trong các dấu hiệu cảnh báo như giật mình, run chi, sốt cao không hạ, nôn ói nhiều, thở nhanh, hoặc lừ đừ, trẻ cần được đưa đến bệnh viện ngay lập tức để điều trị kịp thời.
Về việc phòng bệnh tay chân miệng, ông Châu Thanh Tú, Dược sĩ trưởng Hội đồng chuyên môn dược, hệ thống nhà thuốc và trung tâm tiêm chủng Long Châu khuyến cáo: Cha mẹ có thể phòng bệnh tay chân miệng cho trẻ bằng cách thường xuyên rửa tay bằng xà phòng và nước cho cả người chăm sóc và trẻ, đặc biệt trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh, sau khi thay tã (nếu có). Bên cạnh đó, cần làm sạch, khử trùng bề mặt thường xuyên tiếp xúc (sàn nhà, tay vịn cầu thang, tay nắm cửa...) và đồ vật bẩn bao gồm cả đồ chơi của trẻ. Các gia đình cũng cần trông giữ trẻ, tránh tiếp xúc gần, không dùng chung đồ ăn uống hoặc cốc ly uống nước với người bị bệnh tay chân miệng và nên cách ly trẻ chưa bệnh với trẻ bệnh ít nhất 10 ngày kể từ khi khởi phát bệnh để tránh lây lan.
Đặc biệt, hiện các nước đã có vaccine phòng bệnh tay chân miệng với hiệu quả cao; theo dự kiến, sắp tới Việt Nam cũng sẽ có vaccine phòng bệnh này; điều này sẽ mở ra cơ hội phòng bệnh chủ động, hữu hiệu cho trẻ. Phụ huynh có thể theo dõi thông tin để nắm bắt khi có vaccine tiêm phòng tay chân miệng, có thể đưa trẻ đến các cơ sở y tế uy tín để được tư vấn và sớm được tiêm phòng bệnh, đảm bảo tiêm chủng an toàn, vắc xin chất lượng. Việc tiêm chủng không chỉ giúp trẻ có thêm "lá chắn" sức khỏe mà còn góp phần bảo vệ cộng đồng trước nguy cơ dịch bệnh lan rộng.
Theo các chuyên gia, với các bệnh truyền nhiễm, tiêm vaccine là biện pháp hiệu quả để phòng bệnh, làm giảm tỷ lệ mắc bệnh và tỷ lệ tử vong.
Đặc biệt trong thời điểm giao mùa, cùng diễn biến thời tiết cực đoan thời gian qua là điều kiện thuận lợi để các virus gây nhiều dịch bệnh như: Cúm mùa, viêm não Nhật Bản, sốt xuất huyết, sởi… phát triển mạnh. Do đó, chủ động phòng ngừa bằng vaccine là giải pháp quan trọng nhất để bảo vệ trẻ trước các yếu tố nguy cơ.
