Bộ Giáo dục và Đào tạo đã có công văn đề nghị các bộ (trừ Bộ Công an và Bộ Quốc phòng), ngành, các cơ quan ngang bộ, ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương xây dựng phương án sắp xếp, tổ chức lại cơ sở giáo dục đại học, nghề nghiệp công lập thuộc thẩm quyền quản lý và gửi báo cáo về Bộ Giáo dục và Đào tạo trước ngày 31/1 để tổng hợp, báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định.
Công văn nêu rõ tiêu chí xác định cơ sở thuộc diện phải tiến hành sắp xếp, tổ chức lại dựa trên mức độ đạt chuẩn, ngành và lĩnh vực đào tạo, tính thiết yếu, tính đặc thù.
Cụ thể, về mức độ đáp ứng các điều kiện và đạt chuẩn: Các cơ sở giáo dục không đảm bảo điều kiện thành lập theo quy định của pháp luật hiện hành hoặc các ngành đào tạo không đảm bảo điều kiện mở ngành, duy trì ngành đào tạo; không đảm bảo đạt chuẩn do Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành.
Ngành và lĩnh vực đào tạo: Cơ sở đào tạo và nghiên cứu nhiều lĩnh vực, phục vụ phát triển nhiều ngành kinh tế - xã hội nhưng tỷ trọng quy mô đào tạo, thành tích nghiên cứu trong một lĩnh vực rất nhỏ (trừ khối ngành quốc phòng và an ninh, sức khỏe và nghệ thuật); tiến tới giảm số lượng cơ sở đào tạo đơn ngành.
Tính phục vụ chức năng quản lý nhà nước: Lĩnh vực đào tạo không phục vụ đào tạo nguồn nhân lực để phục vụ chức năng quản lý nhà nước, hoạt động nghề nghiệp đặc thù, có tính riêng biệt, phức tạp cao, chuyên môn sâu của Bộ, ngành, địa phương quản lý trực tiếp cơ sở.
Tính thiết yếu: Lĩnh vực đào tạo của cơ sở giáo dục không đóng vai trò thiết yếu (không thể thay thế) đối với việc hỗ trợ thực hiện chức năng quản lý nhà nước, hoạt động nghề nghiệp đặc thù, có tính riêng biệt, phức tạp cao, chuyên môn sâu của bộ, ngành, địa phương quản lý trực tiếp cơ sở giáo dục hoặc lĩnh vực đào tạo không thể tuyển sinh, xã hội không có nhu cầu.
Tính đặc thù: Bộ Quốc phòng, Bộ Công an tự rà soát và quyết định phương án, lộ trình sắp xếp, tổ chức lại các cơ sở giáo dục trực thuộc phù hợp với yêu cầu của đơn vị, đảm bảo tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả.
Bộ Y tế, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tự rà soát và quyết định phương án sắp xếp, tổ chức lại các cơ sở giáo dục trực thuộc đào tạo chuyên sâu khối ngành sức khỏe và nghệ thuật phù hợp với đặc thù chuyên môn, đảm bảo tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả.
Các hình thức sắp xếp, tổ chức lại các cơ sở giáo dục gồm tái cấu trúc, chuyển giao đơn vị lý phù hợp, hợp nhất với cơ sở giáo dục khác, giải thể. Đối với các cơ sở giáo dục không đạt chuẩn nhưng tiếp tục duy trì, Bộ, ngành, địa phương quản lý trực tiếp phải có phương án, lộ trình đầu tư, đào tạo bồi dưỡng, phát triển cơ sở và có văn bản cam kết các cơ sở đến năm 2030 sẽ đảm bảo đạt chuẩn.
Bộ Giáo dục và Đào tạo nêu rõ sau năm 2030 sẽ kiên quyết tiến hành sắp xếp, tổ chức lại đối với các cơ sở giáo dục đại học không bảo đảm điều kiện, tiêu chí theo quy định.
Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng yêu cầu các cơ sở giáo dục không thuộc diện phải sắp xếp, tổ chức lại phải tiến hành tự rà soát, thực hiện sắp xếp lại tổ chức bộ máy bên trong, xóa bỏ cấp trung gian, bảo đảm bộ máy quản trị tinh gọn, thống nhất, hiệu quả theo quy định.
Việc sắp xếp, tổ chức lại, sáp nhập, giải thể các cơ sở giáo dục đại học, nghề nghiệp công lập được thực hiện theo yêu cầu của Bộ Chính trị tại Nghị quyết 71 về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục.
Nghị quyết nêu rõ: "Khẩn trương xây dựng khung chiến lược phát triển giáo dục đại học. Triển khai sắp xếp, tái cấu trúc các cơ sở giáo dục đại học; sáp nhập, giải thể các cơ sở giáo dục đại học không đạt chuẩn; xóa bỏ cấp trung gian, bảo đảm quản trị tinh gọn, thống nhất, hiệu quả; nghiên cứu sáp nhập các viện nghiên cứu với các cơ sở giáo dục đại học; tăng cường quản lý nhà nước đối với các cơ sở giáo dục đại học, nghiên cứu chuyển một số trường đại học về địa phương quản lý để nâng cao hiệu quả quản lý và đáp ứng tốt hơn yêu cầu đào tạo nhân lực của địa phương."
