Theo hãng thông tấn độc lập UNIAN (Ukraine) ngày 18/1, các nước châu Âu đã cam kết sát cánh cùng Đan Mạch và đe dọa sẽ có phản ứng phối hợp đối với Mỹ sau khi Tổng thống Donald Trump tuyên bố áp thuế quan bổ sung nhằm gây áp lực về vấn đề Greenland.
Tối hậu thư từ Washington
Trước đó Tổng thống Trump đã tuyên bố trên mạng xã hội Truth Social rằng Mỹ sẽ áp đặt thêm thuế quan đối với hàng nhập khẩu từ Đan Mạch, Na Uy, Thụy Điển, Pháp, Đức, Anh, Hà Lan và Phần Lan do lập trường phản đối việc Mỹ sáp nhập Greenland.
Ông Trump tuyên bố áp thuế bổ sung 10% đối với tất cả hàng nhập khẩu từ các quốc gia trên từ ngày 1/2 tới, và từ ngày 1/6, mức thuế này sẽ tăng lên 25%. Theo Tổng thống Trump, các biện pháp này sẽ có hiệu lực cho đến khi đạt được thỏa thuận về việc mua lại Greenland một cách hoàn toàn và dứt điểm.
Ông Trump nhấn mạnh rằng Đan Mạch được cho là không thể đảm bảo an ninh cho Greenland, và Trung Quốc cùng Nga có thể tuyên bố chủ quyền. Ông Trump viết rằng hệ thống phòng thủ của Đan Mạch là quá yếu và chỉ có Mỹ mới có khả năng bảo vệ hòn đảo này.
Đồng thời, Tổng thống Trump bày tỏ sự phẫn nộ rằng 8 quốc gia châu Âu đã thực hiện các chuyến thăm đến Greenland với mục đích không rõ ràng, do đó tạo ra một tình huống cực kỳ nguy hiểm cho sự an toàn, an ninh.
Phản ứng mạnh mẽ từ châu Âu
Theo Bloomberg, Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa cho biết ông đang điều phối phản hồi chung từ các thành viên Liên minh châu Âu (EU) đối với tuyên bố của Tổng thống Trump, nhưng ông Costa không cung cấp thêm chi tiết.
Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đã lên tiếng mạnh mẽ hơn, đăng tải một tuyên bố trên mạng xã hội nói rằng Paris cam kết bảo vệ chủ quyền và độc lập của các dân tộc ở châu Âu và trên toàn thế giới. Ông Macron gọi những lời đe dọa áp thuế bổ sung là không thể chấp nhận được và hứa hẹn một phản ứng thống nhất và phối hợp từ châu Âu.
Tổng thống Macron nhấn mạnh rằng chính trên cơ sở này mà Pháp quyết định tham gia các cuộc tập trận do Đan Mạch tổ chức ở Greenland. Ông khẳng định không một sự hăm dọa hay đe dọa nào có thể ảnh hưởng đến châu Âu khi đối mặt với những tình huống như vậy.
Thủ tướng Thụy Điển Ulf Kristersson cũng có cùng quan điểm, tuyên bố châu Âu sẽ không để mình bị "tống tiền" và đây là vấn đề của EU, liên quan đến nhiều quốc gia hơn những quốc gia hiện đang bị nêu tên.
Theo Reuters, Ngoại trưởng Na Uy Espen Barth Eide xác nhận sự ủng hộ với Đan Mạch và cho rằng thuế quan không nên là một phần của các cuộc đàm phán về Greenland. Ông cho biết có sự đồng thuận rộng rãi trong NATO về sự cần thiết phải tăng cường an ninh ở Bắc Cực, đặc biệt là ở Greenland, nhưng vấn đề thuế quan không nên được xem xét trong bối cảnh này.
Tờ Guardian đưa tin, Thủ tướng Anh Keir Starmer lên án quyết định áp thuế của Tổng thống Trump, gọi đó là hoàn toàn sai lầm. Ông khẳng định lập trường rằng Greenland là một phần của Đan Mạch, và tương lai của nó phụ thuộc vào cả người dân Greenland và người dân Đan Mạch. Ông Starmer cho biết việc áp thuế quan đối với các đồng minh nhân danh đảm bảo an ninh tập thể của các đồng minh NATO là hoàn toàn sai trái.
Cuộc họp khẩn cấp của EU
Theo Reuters, vào ngày 18/1, các đại sứ từ 27 quốc gia thành viên EU sẽ tập trung cho một cuộc họp khẩn cấp. Síp, quốc gia giữ vị trí Chủ tịch luân phiên EU trong 6 tháng, đã thông báo về việc triệu tập cuộc họp trên. Các nhà ngoại giao EU cho biết cuộc họp sẽ bắt đầu lúc 5 giờ chiều (giờ địa phương).
Trước đó cũng trong tháng 1 này, một số quốc gia châu Âu, với sự đồng thuận của Đan Mạch, đã cử các đơn vị quân đội đến Greenland để tăng cường an ninh và thể hiện sự quan tâm chung đối với việc bảo vệ khu vực Bắc Cực có tầm quan trọng chiến lược.
Theo yêu cầu của Đan Mạch, Thụy Điển đã cử sĩ quan tham gia các cuộc tập trận chung, trong khi Na Uy cử hai binh sĩ. Pháp và Đức cũng xác nhận việc triển khai các đơn vị: các đơn vị Pháp đã đến Nuuk, và một phân đội trinh sát gồm 13 binh sĩ Đức đã đến đảo để hỗ trợ các hoạt động. Ngoài ra, đại diện của Anh, Phần Lan và Hà Lan cũng tham gia triển khai dưới nhiều hình thức khác nhau trong khuôn khổ Chiến dịch "Arctic Endurance", nhằm tăng cường khả năng hoạt động ở Bắc Cực.
