Các chuyên gia từ Johns Hopkins University cho biết không chỉ thời lượng ngủ quan trọng, mà sự đều đặn trong nhịp sinh hoạt bao gồm thời gian nghỉ ngơi và hoạt động thể chất cũng có thể đóng vai trò đáng kể đối với tốc độ lão hóa của cơ thể.
Từ trước đến nay, giới khoa học đã biết rằng giấc ngủ ảnh hưởng trực tiếp đến nhiều yếu tố sức khỏe liên quan đến tuổi tác như khả năng nhận thức, quá trình trao đổi chất và cơ chế sửa chữa tế bào tổn thương. Ngược lại, thiếu ngủ hoặc nghỉ ngơi không đầy đủ có liên hệ với nguy cơ lão hóa nhanh hơn và làm tăng khả năng mắc các bệnh liên quan đến tuổi già, trong đó có sa sút trí tuệ.
Tuy nhiên, nghiên cứu mới nhấn mạnh thêm một yếu tố quan trọng: cơ thể dường như hưởng lợi khi con người duy trì được các khoảng nghỉ ngơi và hoạt động kéo dài, ổn định và ít bị gián đoạn mỗi ngày.
Ông Adam Spira, tác giả chính của nghiên cứu cho biết: “Kết quả nghiên cứu cho thấy nhịp nghỉ ngơi - hoạt động có thể trở thành một dấu hiệu hữu ích để đánh giá tốc độ lão hóa sinh lý ở người trưởng thành”.
Nhóm nghiên cứu đã phân tích dữ liệu từ 207 người trưởng thành tham gia chương trình nghiên cứu dịch tễ học dài hạn tại Baltimore, Mỹ. Các tình nguyện viên được đeo thiết bị thông minh ở cổ tay liên tục trong 7 ngày để ghi nhận nhịp nghỉ ngơi và vận động. Đồng thời, các nhà khoa học cũng đối chiếu dữ liệu này với kết quả xét nghiệm máu được thực hiện trước đó nhiều năm và vào thời điểm người tham gia sử dụng thiết bị theo dõi. Ngoài ra, người tham gia còn ghi nhật ký sinh hoạt hằng ngày, bao gồm thời gian đi ngủ, thức dậy và các khoảng nghỉ khác như ngủ trưa.
Độ tuổi trung bình của những người tham gia nghiên cứu là 68 tuổi.
Các nhà khoa học tập trung phân tích bốn “đồng hồ biểu sinh” – những dấu hiệu trên ADN có thể thay đổi theo tuổi tác và phản ánh “tuổi sinh học” của cơ thể, vốn đôi khi khác với tuổi thực tế.
Kết quả cho thấy những người có nhịp nghỉ ngơi và hoạt động ổn định hơn thường có chỉ số tuổi sinh học thấp hơn ở hai trong bốn đồng hồ biểu sinh được nghiên cứu. Hai chỉ số còn lại cũng cho thấy xu hướng tương tự, nhưng chưa đủ mạnh để đạt mức ý nghĩa thống kê. Nói cách khác, cơ thể của những người duy trì thói quen sinh hoạt đều đặn có thể đang “già đi” chậm hơn về mặt sinh học.
Dù kết quả được đánh giá là đáng chú ý, các nhà nghiên cứu thừa nhận nghiên cứu vẫn tồn tại một số hạn chế như số lượng người tham gia còn nhỏ và chưa thể ghi nhận đầy đủ mọi yếu tố về lối sống, sức khỏe hay chất lượng giấc ngủ của từng người.
Trong thời gian tới, nhóm nghiên cứu hy vọng sẽ tiến hành các thử nghiệm lâm sàng nhằm xác định liệu việc giúp con người duy trì nhịp nghỉ ngơi và vận động ổn định hơn có thực sự góp phần làm chậm quá trình lão hóa hay không.
“Nếu được xác nhận bằng các nghiên cứu trong tương lai, những nhịp sinh hoạt này có thể trở thành mục tiêu tiềm năng cho các biện pháp can thiệp nhằm làm chậm quá trình lão hóa”, ông Adam Spira nhấn mạnh.
