Trong chuyến thăm, Tổng thống hai nước đã ký “Biên bản ghi nhớ giữa Chính phủ nước Cộng hòa Azerbaijan và Chính phủ Hoa Kỳ về việc thành lập Nhóm công tác chiến lược để xây dựng Hiến chương về Quan hệ đối tác chiến lược giữa Cộng hòa Azerbaijan và Hoa Kỳ” nhằm nâng tầm quan hệ Azerbaijan-Hoa Kỳ lên đối tác chiến lược.
Theo Biên bản Ghi nhớ, một Nhóm Công tác Chiến lược sẽ được thành lập giữa hai nước trong vòng sáu tháng để xây dựng Hiến chương Đối tác Chiến lược, nhằm tăng cường quan hệ đối tác chiến lược trong các lĩnh vực cùng quan tâm. Nhóm Công tác sẽ ưu tiên các lĩnh vực như kết nối khu vực, bao gồm năng lượng, thương mại và vận tải; đầu tư kinh tế, bao gồm trí tuệ nhân tạo và cơ sở hạ tầng kỹ thuật số; cũng như quốc phòng, an ninh và chống khủng bố. Điều này có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong việc thiết lập khuôn khổ thể chế cho hợp tác thực tiễn song phương.
 |
 |
Một điểm nhấn quan trọng của chuyến thăm là Sắc lệnh Hành pháp do Tổng thống Hoa Kỳ ký về việc gia hạn miễn trừ Điều 907 của Đạo luật Hỗ trợ Tự do, trong cuộc gặp song phương giữa hai Tổng thống. Việc miễn trừ sửa đổi này - một di sản tiêu cực trong quan hệ Azerbaijan-Hoa Kỳ - trong chuyến thăm của Tổng thống Ilham Aliyev, mang ý nghĩa biểu tượng sâu sắc.
Chuyến thăm cũng mang lại những kết quả đáng kể trong bối cảnh tiến trình bình thường hóa quan hệ Azerbaijan-Armenia. Một hội nghị thượng đỉnh ba bên đã được tổ chức với sự tham gia của các nhà lãnh đạo Azerbaijan, Hoa Kỳ và Armenia, kết thúc bằng việc ký kết Tuyên bố chung giữa các nhà lãnh đạo Azerbaijan và Armenia, với sự chứng kiến của Tổng thống Hoa Kỳ. Ngoài ra, Bộ trưởng Ngoại giao hai nước đã ký tắt Dự thảo Hiệp định về Thiết lập Hòa bình và Quan hệ giữa nước Cộng hòa Azerbaijan và nước Cộng hòa Armenia, đồng thời ký một bản kiến nghị chung gửi Chủ tịch OSCE, yêu cầu chấm dứt Tiến trình Minsk của OSCE và các cơ quan liên quan.
 |
Việc ký kết Tuyên bố Chung tại Washington đã tái khẳng định chương trình nghị sự hòa bình của Azerbaijan. Trong khuôn khổ điều khoản liên quan đến việc ký tắt Hiệp định về Thiết lập Hòa bình và Quan hệ giữa nước Cộng hòa Azerbaijan và nước Cộng hòa Armenia, hai bên thừa nhận rằng cần có thêm hành động để đạt được việc ký kết và phê chuẩn Hiệp định. Trong bối cảnh này, để Hiệp định có thể được ký kết, phía Azerbaijan hy vọng rằng Hiến pháp Armenia sẽ được sửa đổi nhằm xóa bỏ các yêu sách lãnh thổ chống lại Azerbaijan.
Một điều khoản đáng chú ý khác trong Tuyên bố chung là cam kết mở các tuyến giao thông và liên lạc giữa hai nước. Tuyên bố này nhấn mạnh sự cần thiết phải đảm bảo kết nối thông suốt giữa phần lãnh thổ chính của Azerbaijan và Cộng hòa Tự trị Nakhchivan.
 |
Tài liệu này cũng đề ra một dự án kết nối đặc biệt sẽ được triển khai trong lãnh thổ Armenia: “Con đường Trump vì hòa bình và thịnh vượng quốc tế”. Sáng kiến này do Hoa Kỳ dẫn đầu, nhằm mục đích thiết lập kết nối thông suốt giữa phần lãnh thổ chính của Azerbaijan và Cộng hòa tự trị Nakhchivan thông qua lãnh thổ Armenia.
Lời kêu gọi chung gửi tới Chủ tịch OSCE về việc kết thúc Tiến trình Minsk và các cơ quan liên quan đánh dấu một bước tiến quan trọng nữa hướng tới việc loại bỏ một trong những trở ngại lớn đối với hòa bình và bình thường hóa.
 |
 |
Hơn nữa, trong khuôn khổ chuyến thăm, với sự chứng kiến của Tổng thống Azerbaijan và Đặc phái viên của Tổng thống Hoa Kỳ, một Biên bản ghi nhớ hợp tác đã được ký kết giữa SOCAR và tập đoàn ExxonMobil. Văn bản này nhằm mục đích củng cố mối quan hệ tích cực hiện có giữa hai công ty và khám phá các lĩnh vực hợp tác tiềm năng trong việc đánh giá các cơ hội dầu khí thông thường và phi truyền thống tại nước Cộng hòa Azerbaijan.
Nhìn chung, các thỏa thuận đạt được trong chuyến thăm Hoa Kỳ của Tổng thống Ilham Aliyev và kết quả trong quá trình bình thường hóa quan hệ Azerbaijan-Armenia đều có ý nghĩa lịch sử.
