Thành phố Hồ Chí Minh dự kiến thực hiện miễn phí sách giáo khoa cho tất cả học sinh, người học các chương trình giáo dục phổ thông, giáo dục thường xuyên và chương trình xóa mù chữ, theo hình thức mượn – trả, ngay từ năm học 2026-2027. Với giáo trình môn giáo dục quốc phòng và an ninh, Thành phố sẽ thực hiện miễn phí từ năm học 2027-2028. Đây là phương án đề xuất của Sở Giáo dục và Đào tạo Thành phố về phương án triển khai kế hoạch miễn phí sách giáo khoa giáo dục phổ thông trên địa bàn, ngày 17/7.
Theo kế hoạch, các cơ sở giáo dục phổ thông tổ chức cho học sinh mượn sách giáo khoa tại thư viện trường vào đầu năm học hoặc đầu mỗi học kỳ, bảo đảm hoàn thành công tác bàn giao chậm nhất 15 ngày trước ngày khai giảng. Học sinh có nghĩa vụ hoàn trả đầy đủ bộ sách giáo khoa đã mượn cho thư viện nhà trường trong thời hạn không quá 15 ngày làm việc kể từ ngày kết thúc năm học, hoặc tại thời điểm học sinh thực hiện thủ tục chuyển trường, thôi học.
Trường hợp sách giáo khoa bị mất hoặc hư hỏng không thể sử dụng do lỗi chủ quan, học sinh hoặc người giám hộ hợp pháp có trách nhiệm bồi hoàn cho nhà trường bằng hiện vật hoặc tiền mặt; trong đó, các đơn vị ưu tiên bồi hoàn bằng sách giáo khoa mới cùng loại, đúng danh mục quy định. Trường hợp không có hiện vật thay thế, giá trị bồi hoàn bằng tiền mặt được tính giảm trừ theo tỷ lệ thời gian đã sử dụng của tài liệu. Cụ thể, mức thu bằng 80% giá trị sách nếu thời gian sử dụng dưới 1 năm; thu 50% nếu thời gian sử dụng từ 1-3 năm; thu 20% nếu thời gian sử dụng từ 3-5 năm. Các trường hợp sách giáo khoa đã qua sử dụng trên 5 năm sẽ không thực hiện thu tiền bồi hoàn.
Sở Giáo dục và Đào tạo chủ trì điều phối, thực hiện việc điều chuyển linh hoạt sách giáo khoa giữa các thư viện trường học cùng cấp trên địa bàn thông qua cơ chế liên thông, bảo đảm tối ưu hóa hiệu suất tài sản công trước khi phê duyệt phương án mua sắm mới. Ngân sách nhà nước bố trí nguồn kinh phí mua sắm bổ sung hằng năm trong dự toán chi thường xuyên để thay thế kịp thời số lượng sách giáo khoa bị hư hỏng do hao mòn tự nhiên trong quá trình sử dụng.
Sau hợp nhất, Thành phố Hồ Chí Minh là địa phương có quy mô giáo dục lớn nhất cả nước, với hơn 3.400 cơ sở giáo dục từ mầm non đến trung học phổ thông và hơn 2,5 triệu học sinh.
Theo lộ trình trong Nghị định số 271/2026/NĐ-CP của Chính phủ về miễn phí sách giáo khoa giáo dục phổ thông và miễn học phí, giáo trình môn học Giáo dục quốc phòng và an ninh tại cơ sở giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp, từ năm học 2029-2030, học sinh trong cả nước sẽ được miễn phí sách giáo khoa. Những địa phương có khả năng cân đối ngân sách được khuyến khích thực hiện chính sách này sớm hơn lộ trình chung.
