CNBC (Mỹ) dẫn báo cáo mới công bố của công ty đầu tư mạo hiểm giai đoạn đầu toàn cầu Antler, đánh giá độ tuổi của các nhà sáng lập “kỳ lân” AI đã giảm mạnh, từ đỉnh 40 tuổi vào năm 2021 xuống còn 29 tuổi vào năm 2024. Báo cáo này phân tích dữ liệu của 1.629 công ty “kỳ lân” và 3.512 nhà sáng lập trên toàn cầu. “Kỳ lân” là thuật ngữ dùng để chỉ các công ty khởi nghiệp tư nhân đạt mức định giá 1 tỷ USD.
Thực tế, báo cáo của Antler chỉ ra rằng các công ty khởi nghiệp AI đang tăng tốc nhanh hơn toàn bộ các ngành khác tới 2 năm, với thời gian trung bình chạm ngưỡng “kỳ lân” chỉ 4,7 năm. Trong năm 2025, những cái tên tiêu biểu cho tốc độ bứt phá này là Mistral, Lovable và Suno AI.
Tuy nhiên, trong các ngành khác, độ tuổi của người sáng lập thực tế đang tăng lên. Năm 2014, độ tuổi trung bình của người sáng lập kỳ lân là 30 tuổi vào thời điểm ra mắt. Trong khi đó, đến giai đoạn 2022-2024 là 34 tuổi.
Một số công ty khởi nghiệp AI với những người sáng lập trẻ tuổi đã gây chú ý trong năm qua. Có thể kể đến Alexandr Wang, đồng sáng lập của công ty gắn nhãn dữ liệu AI trị giá 29 tỷ USD Scale AI, chỉ mới 29 tuổi. Wang đã được “gã khổng lồ công nghệ” Meta chiêu mộ vào tháng 6 để đứng đầu đơn vị nghiên cứu AI mới của Meta có tên TBD Labs.
Ngoài ra, còn có thể kể đến Mercor, nền tảng tuyển dụng và kết nối nhân tài ứng dụng AI, do Brendan Foody, Adarsh Hiremath và Surya Midha đều mới 22 tuổi đồng sáng lập. Gần đây, công ty này được định giá hơn 10 tỷ USD.
AnySphere, một nền tảng hỗ trợ lập trình và phát triển phần mềm dựa trên AI, cũng đã đạt mức định giá trên 1 tỷ USD, và hiện được điều hành bởi những nhà sáng lập ở độ tuổi đôi mươi.
Ông Fridtjof Berge, đồng sáng lập Antler, chia sẻ với CNBC rằng các phẩm chất cốt lõi của nhà sáng lập ngày nay đã dịch chuyển sang khả năng “hành động nhanh, chấp nhận phá vỡ lối mòn”, cùng với việc liên tục thử nghiệm và cải tiến.
Theo ông Fridtjof , ở thời điểm này, kỳ vọng về kinh nghiệm ngành nghề đối với các nhà sáng lập không còn giữ vai trò then chốt như trước, mà thay vào đó, tinh thần dấn thân, năng lực kinh doanh mới là yếu tố được đánh giá cao hơn.
Ông đặt vấn đề: “Khi suy ngẫm về điều này, tôi nhận ra rằng sự sẵn sàng và khả năng thử nghiệm trong kỷ nguyên AI có lẽ quan trọng hơn nhiều so với kinh nghiệm hay thâm niên trong môi trường doanh nghiệp truyền thống”.
Không những vậy, ông Fridtjof cho rằng, việc tích lũy quá nhiều kinh nghiệm theo mô hình xây dựng công ty truyền thống không những không cần thiết mà đôi khi còn gây cản trở. “Bạn sẽ khó tiếp cận vấn đề với một tư duy hoàn toàn mới”, ông giải thích.
Ông bổ sung: “Để thực sự thông thạo về mặt kỹ thuật với những công nghệ đang nổi lên nhanh chóng hiện nay, tuổi trẻ đôi khi lại là lợi thế, bởi đó chính là những gì họ vừa được học và tiếp cận gần đây nhất”.
Và câu chuyện của chính Zuckerberg là minh chứng rõ ràng, chỉ từ ý tưởng “điên rồ” được triển khai trong phòng ký túc xá đại học vẫn có thể mở ra thành công mang tầm vóc toàn cầu.
Công ty đầu tư mạo hiểm Leonis công bố báo cáo Leonis AI 100 vào tháng 11/2025 và cũng phát hiện ra rằng độ tuổi trung bình của những người sáng lập các công ty khởi nghiệp AI là 29 tuổi. Hầu hết những người sáng lập đều ở độ tuổi từ giữa đến cuối 20, thường xuất phát từ giới học thuật hoặc các phòng nghiên cứu hơn là từ những tập đoàn lớn.
Ông Fridtjof nhận định rằng, dù những người ở độ tuổi ngoài 20 có nhiều phẩm chất giúp doanh nghiệp vận hành nhanh nhạy, nhưng khi công ty bước vào giai đoạn trưởng thành, vị trí lãnh đạo thường thay đổi. Ông lập luận: “Không có gì mới mẻ khi các nhà sáng lập trẻ khởi nghiệp từ rất sớm… nhưng điều đó không đồng nghĩa với tất cả những người đang tạo ra các ‘kỳ lân’ hôm nay sẽ tiếp tục lãnh đạo doanh nghiệp ấy trong vòng 5 đến 10 năm tới”.
