Việc Nhật Bản và Mỹ phối hợp can thiệp nhằm hỗ trợ đồng yen đã phát đi thông điệp mạnh mẽ chưa từng có tới thị trường, trong bối cảnh đồng nội tệ Nhật liên tục mất giá và tiến sát các mức thấp nhất trong nhiều thập kỷ.
Theo truyền thông Nhật Bản, ông Atsushi Mimura, quan chức ngoại hối cấp cao của Bộ Tài chính Nhật Bản phụ trách công tác chuẩn bị cho chiến dịch can thiệp, mô tả đây là thành quả của liên minh tiền tệ Mỹ - Nhật. Phát biểu này là dấu hiệu cho thấy Tokyo và Washington sẵn sàng phối hợp can thiệp bất cứ khi nào cần thiết, thay vì chỉ giới hạn trong các tình huống khẩn cấp như thiên tai hay khủng hoảng tài chính như trước đây.
Mức độ quyết liệt của hai chính phủ phản ánh sự lo ngại ngày càng lớn trước tốc độ mất giá của đồng yen. Tháng 9/2022, Chính phủ Nhật Bản và Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) đã thực hiện đợt mua vào đồng yen đầu tiên kể từ năm 1998 khi tỷ giá tiến gần 146 yen đổi một USD. Khi đó, đồng yen từng phục hồi về vùng 140 yen/USD, nhưng hiệu ứng không kéo dài.
Những lần can thiệp sau đó cũng không đủ sức đảo ngược xu hướng. Đến cuối tháng 7 năm nay, đồng yen tiếp tục suy yếu, tiến sát mốc 164 yen đổi một USD.
Các chuyên gia thị trường ước tính quy mô đợt can thiệp ngày 31/7 vừa qua vào khoảng 5.000 tỷ yen (tương đương gần 32 tỷ USD), dựa trên dự báo về số dư tài khoản vãng lai được công bố đầu tuần.
Phần lớn giới phân tích cho rằng chiến dịch can thiệp chỉ giúp Tokyo kéo dài thời gian trong lúc chờ những thay đổi về chính sách kinh tế.
Nguyên nhân sâu xa khiến đồng yen suy yếu vẫn là những lo ngại về tình trạng tài chính công xấu đi sau các gói chi tiêu mạnh tay của Thủ tướng Sanae Takaichi, cùng với việc BOJ duy trì lập trường tiền tệ nới lỏng và chậm nâng lãi suất so với các ngân hàng trung ương lớn khác.
Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cũng ngầm đề cập đến yếu tố này khi đăng trên mạng xã hội X rằng việc can thiệp đi kèm với các bước đi về chính sách tiền tệ nhằm điều chỉnh tình trạng đồng yen bị định giá thấp đáng kể. Ông đồng thời cho rằng nền kinh tế Nhật Bản đang bước vào giai đoạn mới dưới thời Thủ tướng Takaichi, sau 15 năm các chính sách kích thích đã tạo nền tảng tăng trưởng bền vững hơn.
Khi được hỏi về phát biểu của phía Mỹ, Bộ trưởng Tài chính Nhật Bản Satsuki Katayama chỉ cho biết các quan chức cấp cao hai nước đã trao đổi nhiều vấn đề nhưng không tiết lộ chi tiết.
Một quan chức cấp cao của Bộ Tài chính Nhật Bản nhận định Washington đang gây sức ép để Tokyo xử lý tận gốc các nguyên nhân dẫn đến làn sóng bán ra đồng yen mang tính cấu trúc, thay vì chỉ dựa vào các biện pháp can thiệp trên thị trường ngoại hối.
Sau khi BOJ quyết định giữ nguyên lãi suất trong cuộc họp ngày 31/7, ông Bessent cho biết ông mong chờ cuộc gặp Thống đốc BOJ Kazuo Ueda tại Hội nghị Bộ trưởng Tài chính và Thống đốc Ngân hàng Trung ương G20 vào cuối tháng 8.
Theo ông Yujiro Goto, chiến lược gia về ngoại hối của Nomura Securities, giới đầu tư hiện sẽ theo dõi sát mức độ gây sức ép của Mỹ đối với BOJ nhằm đẩy nhanh tiến trình tăng lãi suất.
Trong khi đó, ông Teppei Ino, chuyên gia phân tích của MUFG Bank, nhận định khả năng BOJ nâng lãi suất ngay trong tháng 9 đã trở nên rõ ràng hơn so với trước đây. Nếu kịch bản này thành hiện thực, đồng yen có thể nhận được lực hỗ trợ bền vững hơn, thay vì chỉ dựa vào những đợt can thiệp ngắn hạn trên thị trường.
