Mô hình này đã phổ biến tại Mỹ và Bắc Âu từ lâu, nay bắt đầu phát triển mạnh tại Italy. Các khu "nhà ở bạc" không phải viện dưỡng lão kiểu cũ mà là không gian sống hiện đại, nơi cư dân vẫn duy trì nhịp sống cá nhân nhưng luôn có sự hỗ trợ kịp thời và cộng đồng xung quanh.
Ông Umberto Giuggiarini (85 tuổi) chia sẻ: “Trước đây tôi sống cùng gia đình con trai, nhưng ban ngày chúng thường bận rộn với công việc và học hành, tôi chỉ ở nhà một mình với chú chó. Đến tối, giọng nói của tôi yếu hẳn vì cả ngày không có ai để trò chuyện”. Nay ông chuyển đến Aris Senior Living – một khu "nhà ở bạc" tại Rome do công ty Over quản lý – và cảm thấy cuộc sống thay đổi rõ rệt.
Bà Maria Arena (87 tuổi) sau hai năm cân nhắc cũng đã chọn Aris thay vì viện dưỡng lão truyền thống. Bà cho biết: “Ở đó có quá nhiều người phải dùng xe lăn, không khí khá buồn tẻ. Còn ở đây, mọi người vẫn tự chăm sóc bản thân và sinh hoạt vui vẻ”.
Italy hiện là một trong những quốc gia có tuổi thọ cao nhất thế giới: nam giới khoảng 82 tuổi và nữ giới khoảng 86 tuổi. Theo Cục Thống kê Quốc gia Italy (ISTAT), năm 2025 hơn 24% dân số đã trên 65 tuổi, và con số này dự kiến tiếp tục tăng lên 30% vào năm 2035. Số người cao tuổi sống một mình cũng đang gia tăng, đòi hỏi các giải pháp chăm sóc linh hoạt hơn.
Trong bối cảnh đó, “nhà ở bạc” được xem là lựa chọn phù hợp cho những người cao tuổi vẫn khỏe mạnh, muốn duy trì sự độc lập nhưng vẫn có sự hỗ trợ khi cần. Bà Bruna Bruni (79 tuổi) tâm sự: “Nhớ nhà ư? Không hề. Tôi đến đây để sống tốt hơn. Luôn có người bên cạnh, tôi không bao giờ cảm thấy cô đơn”.
Giá thuê tại các khu "nhà ở bạc" dao động từ 1.500 đến 4.000 EUR mỗi tháng, phù hợp với nhóm người cao tuổi có điều kiện kinh tế khá giả. Mức lương hưu trung bình tại Italy khoảng 1.500 EUR/tháng, nên đây chưa phải là lựa chọn phổ biến cho mọi người. Trong khi đó, một số viện dưỡng lão truyền thống vẫn được Nhà nước hỗ trợ miễn phí.
Dù vậy, nhu cầu đang có xu hướng tăng nhanh. Bà Mariuccia Rossini, Nhà sáng lập kiêm Tổng Giám đốc công ty Over (trụ sở Milan), cho biết: “Chúng tôi có danh sách chờ, nhu cầu đang lớn nhưng thị trường chưa đáp ứng đủ”.
Nhiều nhà đầu tư nhận thấy tiềm năng rõ rệt từ “nền kinh tế bạc”. Người trên 60 tuổi đóng góp khoảng 20-30% GDP của Italy, đồng thời nắm giữ phần lớn tài sản và bất động sản. Tại Rome, Cassa Depositi e Prestiti đang hợp tác với INPS, Bệnh viện Gemelli và Investire SGR để triển khai dự án 130 triệu EUR, cải tạo chín tòa nhà thành khu nhà ở bạc. Tại Milan, tập đoàn Hines cùng đối tác đang xây dựng 300 căn hộ cao cấp trên khu đất trường đua cũ, trong khi Dils cũng đang bán 87 căn hộ thuộc dự án riêng.
Bà Giuliana Gorini tính toán kỹ lưỡng, cho rằng: “Tổng chi phí sinh hoạt, dọn dẹp nhà cửa ở nhà cũ còn cao hơn cả ở đây. Tôi đã cân nhắc kỹ và quyết định ở lại Aris”. Một số cư dân như bà Marisa Bruni (102 tuổi), còn linh hoạt hơn: bà ở ba tháng mỗi năm tại Rome và giữ nhà riêng ở Milan để “vừa hưởng cuộc sống cộng đồng, vừa giữ sự tự do”.
Với sự phát triển của các mô hình này, Italy đang từng bước hiện đại hóa cách chăm sóc người cao tuổi, góp phần giảm áp lực lên hệ thống phúc lợi quốc gia, đồng thời nâng cao chất lượng cuộc sống cho thế hệ vàng. Đây là bài học thực tiễn về việc kết hợp truyền thống và hiện đại trong bối cảnh dân số già hóa – một xu hướng chung của nhiều quốc gia trên thế giới.