Phát lộ hơn 18.000 ‘notepad’ của người Ai Cập cổ đại

0:00 / 0:00
0:00
(Ngày Nay) -  Các hiện vật được gọi là “ostraca” - mảnh gốm miêu tả lại cuộc sống hàng ngày - ở thành phố cổ đại Athribis.
Kiến trúc ngôi đền cổ tại thành phố Athribis, Ai Cập. Ảnh: Tübingen University.
Kiến trúc ngôi đền cổ tại thành phố Athribis, Ai Cập. Ảnh: Tübingen University.

Tại thành phố bị lãng quên Athribis, các nhà nghiên cứu đã tìm thấy hơn 18.000 mảnh gốm khắc những ký tự tượng hình. Một trong số đó được nhận định là tập vở của học sinh cổ đại. Theo Newsweek, các hiện vật mới được phát hiện là bộ sưu tập lớn thứ hai về ostraca từng được tìm thấy tại Ai Cập.

Về cơ bản, các ostraca đóng vai trò tương tự giấy nhớ thời hiện đại, là sự thay thế rẻ tiền hơn cho giấy cói (papyrus). Để khắc các mảnh gốm, người xưa nhúng một cây sậy hoặc que rỗng vào mực.

Nội dung ghi trên những ostraca rất phong phú, bao gồm danh sách mua bán, hồ sơ thương mại, bài tập ở trường cho đến những ghi chép vụn cung cấp thêm thông tin về đời sống sinh hoạt của thành phố vào 2.000 năm trước. Theo thông tin từ Đại học Tübingen, nhóm khảo cổ cũng tìm thấy hình ảnh mô tả các loài động vật như bọ cạp, én, con người, hình học và các vị thần.

Số lượng các mảnh vỡ được tìm thấy nhiều hơn tại một ngôi trường cổ. Trên một ostraca, người ta thấy hơn 100 dòng chữ lặp đi lặp lại ở cả mặt trước và sau cho thấy ngay từ thời kỳ này, những học sinh có hành vi sai trái đã bị buộc phải chép phạt - một hình thức kỷ luật vẫn được dùng phổ biến ở trường học hiện đại.

Phát lộ hơn 18.000 ‘notepad’ của người Ai Cập cổ đại ảnh 1

Bản chép phạt của học sinh thời cổ đại. Ảnh: Tübingen University.

Nhà Ai Cập học Christian Leitz cho biết: “Không chỉ phát lộ những ghi chép thường ngày, nhóm khảo cổ đã tìm thấy lịch năm, giáo trình số học, bài tập ngữ pháp và bảng chữ cái loài chim (tên mỗi loài chim bắt đầu bằng bảng chữ đó)”.

Khoảng 80% ostraca được viết bằng Demotic - một loại chữ hành chính được sử dụng dưới thời kỳ trị vì của cha Cleopatra - Ptolemy XII (117 - 51 TCN). Sau đó là các loại chữ như Hy Lạp, chữ Hierate, tượng hình, Ả Rập và Coptic (một phương ngữ Ai Cập viết bằng bảng chữ cái La Mã), chứng minh cho lịch sử đa văn hóa tại Athribis.

Trả lời phỏng vấn Newsweek, Leitz nói: “Các nhà sử học có thể thực hiện một khảo sát về cuộc sống hằng ngày vào cuối thời Ptolemaic và đầu La Mã nếu phân tích tất cả các văn bản hoặc ít nhất là đa số trong chúng. Tuy nhiên, việc này sẽ mất nhiều năm trời”.

Các nhà khảo cổ tại Đại học Tübingen bắt đầu khai quật Athribis - thành phố nằm cách Luxor khoảng 120 dặm về phía Bắc - vào năm 2003. Ban đầu, các cuộc khai quật tập trung vào ngôi đền lớn do Ptolemy xây dựng để tôn vinh nữ thần sư tử Repit và người phối ngẫu của bà - Min. Ngôi đền được chuyển đổi thành tu viện sau khi việc thờ cúng ngoại giáo bị cấm đoán ở Ai Cập vào năm 380CN. Tuy nhiên, nhóm nghiên cứu đã chuyển trọng tâm sang một khu vực hứa hẹn nhiều di chỉ đặc biệt ở phía Tây của ngôi đền.

Phát lộ hơn 18.000 ‘notepad’ của người Ai Cập cổ đại ảnh 2

Biên lai mua bánh mì được viết bằng chữ Demotic. Ảnh: Tübingen University.

Theo thông cáo báo chí, Leitz và các đồng sự tìm thấy các ostraca gần một loạt “tòa nhà nhiều tầng có cầu thang và hầm” ở phía Tây của địa điểm khai quật trước đó. Trước dự án, Science Alert từng thông tin, bộ sưu tập ostraca duy nhất tại Ai Cập có thể so sánh với Athribis là một kho lưu trữ tài liệu y học được tìm thấy ở gần làng Deir el-Medineh nằm cạnh Thung lũng các vị vua, vào đầu những năm 1900.

“Đây là một phát hiện quan trọng vì qua đó có thể làm sáng tỏ nền kinh tế và thương mại ở Athribis trong suốt chiều dài lịch sử của nó. Nhiều văn bản tiết lộ các giao dịch tài chính của cư dân trong khu vực, những người buôn bán và các mặt hàng dự trữ như lúa mì, bánh mì”, Mostafa Waziri, Tổng thư ký Hội đồng cổ vật tối cao của Bộ Cổ vật Ai Cập nhận xét.

Theo Smithsonian Magazine
Nhà văn Nguyễn Nhật Ánh và ông Từ Châu - Quyền Tổng lãnh sự quán Trung Quốc tại TPHCM trao giải Nhất cuộc thi dịch văn học Việt - Trung, Trung - Việt 2026 cho bạn Nguyễn Ngọc Kim Ánh - sinh viên ĐH KHXH&NV (ĐH Quốc gia TPHCM)
Trao giải cuộc thi dịch văn học Việt - Trung, Trung - Việt 2026
(Ngày Nay) -Sáng 20/10, tại ĐH Hoa Sen (TPHCM), cuộc thi dịch văn học Việt - Trung, Trung - Việt mùa 2 năm 2026 đã chính thức trao giải, với sự tham dự của Quyền Tổng lãnh sự quán Trung Quốc tại TPHCM, các hội viên Hội Nhà văn TPHCM và nhà văn Nguyễn Nhật Ánh - vừa được dịch một số tác phẩm sang Hoa ngữ và sẽ phát hành tại quốc gia tỷ dân.
Phát triển du lịch văn hóa Ninh Bình trong không gian mới từ phụng dưỡng thiên nhiên đến phát triển kinh tế di sản
Phát triển du lịch văn hóa Ninh Bình trong không gian mới từ phụng dưỡng thiên nhiên đến phát triển kinh tế di sản
(Ngày Nay) - Đối với Ninh Bình, đây không chỉ là nhận thức mà còn là định hướng xuyên suốt trong quá trình xây dựng chiến lược phát triển ngành du lịch. Ninh Bình nhận thức rằng: Di sản không chỉ là ký ức và tài sản của quá khứ, mà còn là nguồn lực quan trọng cho phát triển hôm nay và mai sau.
Lãnh đạo tỉnh Quảng Trị kiểm tra tiến độ xây dựng Trường Phổ thông nội trú tiểu học và trung học cơ sở Đakrông.
Quảng Trị dự kiến thí điểm dạy tiếng Lào tại 2 trường nội trú vùng biên từ năm học 2027 - 2028
(Ngày Nay) - Từ năm học 2027 - 2028, tỉnh Quảng Trị dự kiến thí điểm dạy tiếng Lào cho học sinh lớp 6 tại Trường Phổ thông nội trú tiểu học và trung học cơ sở Đakrông và Trường Phổ thông nội trú tiểu học và trung học cơ sở Dân Hóa. Chương trình hướng tới tăng cường giao lưu ngôn ngữ, văn hóa và thúc đẩy quan hệ hữu nghị giữa các địa phương khu vực biên giới Việt Nam – Lào.
Dàn nhạc truyền thống Nhạc viện TPHCM với khoảng 40 thành viên cũng góp mặt tại Liên hoan
Giai điệu phương Đông hội tụ tại TPHCM
(Ngày Nay) -Với chủ đề “Giai điệu phương Đông - Oriental Melodies”, Liên hoan Âm nhạc Dân tộc quốc tế 2026 sẽ diễn ra tại Nhạc viện TPHCM (phường Bến Thành) từ ngày 21 đến 23/10, quy tụ các nghệ sĩ từ Hàn Quốc, Thái Lan, Philippines và Việt Nam.
Những công nghệ viễn tưởng đang dần thành hiện thực tại Nhật Bản
Những công nghệ viễn tưởng đang dần thành hiện thực tại Nhật Bản
(Ngày Nay) - Nhiều công nghệ tiên phong được giới thiệu tại Triển lãm Thế giới (World Expo) 2025 ở Osaka (Nhật Bản) đang từng bước được đưa vào ứng dụng thực tế, từ y học tái tạo, chăm sóc sức khỏe đến thiết bị cứu hộ và phương tiện giao thông thế hệ mới. Những bước tiến này cho thấy nỗ lực của các doanh nghiệp Nhật Bản trong việc chuyển hóa thành tựu nghiên cứu thành sản phẩm phục vụ đời sống.
Na Uy đề xuất cấm trẻ em dưới 16 tuổi sử dụng mạng xã hội và trò chơi có hại
Na Uy đề xuất cấm trẻ em dưới 16 tuổi sử dụng mạng xã hội và trò chơi có hại
(Ngày Nay) - Ngày 19/10, Chính phủ Na Uy chính thức công bố dự luật nhằm cấm trẻ em dưới 16 tuổi sử dụng mạng xã hội, đồng thời áp dụng các khung quản lý nghiêm ngặt đối với các “nền tảng có hại”. Danh sách các dịch vụ chịu sự điều chỉnh bao gồm nhiều nền tảng nhắn tin và giải trí trực tuyến phổ biến như Roblox, Snapchat và TikTok.
Tăng cường tin cậy chính trị, thúc đẩy hợp tác Việt Nam - Liechtenstein
Tăng cường tin cậy chính trị, thúc đẩy hợp tác Việt Nam - Liechtenstein
(Ngày Nay) - Thủ tướng Công quốc Liechtenstein Brigitte Haas đã kết thúc tốt đẹp chuyến thăm chính thức Việt Nam từ ngày 17-19/10, theo lời mời của Thủ tướng Chính phủ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam Lê Minh Hưng. Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng đã trả lời phỏng vấn báo chí về chuyến thăm.
Lễ khởi công - phát động thi đua dự án Nhà máy nhiệt điện LNG Quảng Trạch II và công bố phát điện nhà máy Nhiệt điện Quảng Trạch I lên lưới điện quốc gia
Khởi công - phát động thi đua dự án Nhà máy nhiệt điện LNG Quảng Trạch II
(Ngày Nay) - Ngày 20 tháng 10 năm 2026, tại Trung tâm Điện lực Quảng Trạch, khu kinh tế Hòn La, xã Phú Trạch, tỉnh Quảng Trị, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), Ban QLDA Điện 2 đã trang trọng tổ chức Lễ khởi công - phát động thi đua dự án Nhà máy nhiệt điện LNG Quảng Trạch II và công bố phát điện nhà máy Nhiệt điện Quảng Trạch I lên lưới điện quốc gia.