Chiều 23/4, với đa số đại biểu tán thành, Quốc hội đã chính thức biểu quyết thông qua Luật Thủ đô (sửa đổi) với 488/492 đại biểu tham gia biểu quyết tán thành (bằng 97,60% tổng số đại biểu Quốc hội). Đây là đạo luật mang tính lịch sử, phân cấp toàn diện 199 thẩm quyền cho chính quyền Thành phố Hà Nội, tạo hành lang pháp lý mạnh mẽ để Thủ đô bứt phá trong kỷ nguyên mới.
Phân cấp toàn diện và thí điểm cơ chế đột phá
Trình bày báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự luật trước khi Quốc hội bấm nút thông qua dự luật, Bộ trưởng Tư pháp Hoàng Thanh Tùng khẳng định, dự thảo luật đã được rà soát toàn diện để thể chế hóa đầy đủ các nghị quyết của Bộ Chính trị, đồng thời đổi mới tư duy xây dựng pháp luật theo hướng phân cấp, phân quyền thực chất hơn cho chính quyền thành phố Hà Nội.
Đáng chú ý, thành phố Hà Nội được trao 199 thẩm quyền đặc thù, vượt trội. Trong đó có 127 thẩm quyền của Hội đồng Nhân dân, 56 của Ủy ban Nhân dân và 16 của Chủ tịch Ủy ban Nhân dân.
Luật phân định rành mạch giữa thẩm quyền ban hành văn bản quy phạm pháp luật thông thường (Điều 8) và quyền thí điểm các cơ chế, chính sách mang tính đột phá (Điều 9). Quy định này cho phép Hà Nội chủ động thử nghiệm các mô hình quản lý và giải pháp phát triển mới đối với những vấn đề thực tiễn phát sinh mà pháp luật chưa có tiền lệ, giúp tháo gỡ nhanh chóng các "điểm nghẽn" thể chế.
Lần đầu tiên các khái niệm “không gian ngầm,” “không gian tầm thấp,” “không gian tầm cao” được luật hóa cụ thể. Việc lập quy hoạch các không gian này yêu cầu sự thống nhất chặt chẽ giữa các Bộ Quốc phòng, Bộ Công an và Bộ Xây dựng để đảm bảo yếu tố an ninh, quốc phòng.
Đặc biệt, Luật quy định phát triển hệ thống đường sắt đô thị theo mô hình TOD (phát triển đô thị định hướng giao thông). Hà Nội được phép giữ lại toàn bộ các khoản thu từ diện tích sàn xây dựng tăng thêm, phí cải thiện hạ tầng và giá trị gia tăng từ đất trong khu vực TOD để tái đầu tư cho giao thông. Đây là nguồn lực tài chính khổng lồ để Thành phố hoàn thiện mạng lưới đường sắt đô thị hiện đại.
Về tài chính, Hà Nội được hưởng toàn bộ số tăng thu ngân sách trung ương trên địa bàn. Thành phố cũng được giữ lại 100% từ 4 khoản thu: tiền sử dụng đất, tiền cho thuê đất, thu từ giao dịch tín chỉ các-bon và các loại phí, lệ phí mới. Hội đồng Nhân dân Thành phố có quyền dùng ngân sách địa phương hỗ trợ các địa phương khác hoặc đầu tư dự án ngoài địa bàn.
Để thắt chặt liên kết vùng, Luật quy định thành lập Quỹ Phát triển vùng Thủ đô. Quỹ này tập trung nguồn vốn từ ngân sách trung ương và các tỉnh thành trong vùng để giải quyết các dự án giao thông liên kết, xử lý ô nhiễm môi trường và kiểm soát bệnh tật cấp vùng. Để khuyến khích đổi mới sáng tạo, doanh nghiệp thực hiện hoạt động R&D tại Hà Nội được tính chi phí trừ khi thuế lên đến 200% chi phí thực tế.
Mạnh tay xử lý vi phạm
Một quy định gây chú ý là việc cho phép ngừng cung cấp điện, nước đối với các công trình vi phạm nghiêm trọng. Biện pháp này áp dụng cho các công trình xây dựng sai quy hoạch, không có giấy phép, không đảm bảo phòng cháy chữa cháy (đặc biệt là karaoke, vũ trường) hoặc vi phạm môi trường không khắc phục.
Quốc hội biểu quyết thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trợ giúp pháp lý. Ảnh: Doãn Tấn - TTXVN
Luật cũng cho phép thiết lập “vùng phát thải thấp” để hạn chế phương tiện gây ô nhiễm, cải thiện không khí. Trong lĩnh vực giáo dục và y tế, Chủ tịch Ủy ban Nhân dân Thành phố được giao quyền tự chủ cao trong việc thành lập trường đại học, cao đẳng và thừa nhận giấy phép hành nghề của người nước ngoài.
Cuối cùng, Luật Thủ đô 2026 xác lập cơ chế bảo vệ cán bộ thực thụ. Theo đó, người đứng đầu và công chức tham gia xây dựng, thi hành Luật sẽ được loại trừ hoặc miễn trách nhiệm pháp lý nếu thực hiện đúng trình tự, thủ tục và "không vụ lợi", ngay cả khi xảy ra thiệt hại ngoài ý muốn. Điều này giúp gạt bỏ tâm lý e ngại, khuyến khích tinh thần đổi mới vì sự phát triển của Thủ đô.
Việc thông qua Luật Thủ đô (sửa đổi) được kỳ vọng sẽ tạo hành lang pháp lý quan trọng, thúc đẩy Hà Nội phát triển xứng tầm trung tâm chính trị, kinh tế, văn hóa của cả nước.
Luật Thủ đô năm 2026 sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 1/7/2026, thay thế Luật Thủ đô năm 2024.
(Ngày Nay) - Các đội tuyển Pháp, Tây Ban Nha, Anh và Argentina là những cái tên sẽ bước vào vòng đấu bán kết để tranh hai tấm vé góp mặt ở chung kết World Cup 2026.
(Ngày Nay) - Đoàn công tác của Bộ Ngoại giao đã trực tiếp đến hiện trường để phối hợp chặt chẽ với Đại sứ quán Ấn Độ tại Hà Nội, Tổng Lãnh sự quán Ấn Độ tại Thành phố Hồ Chí Minh hỗ trợ các nạn nhân.
(Ngày Nay) - Chính phủ ban hành Danh mục các loại hình, tiêu chí quy mô, tiêu chuẩn các cơ sở thực hiện xã hội hóa lĩnh vực giáo dục-đào tạo được hưởng chính sách khuyến khích phát triển xã hội hoá theo quy định.
(Ngày Nay) - Gala nghệ thuật “Tổ quốc bình yên” mang chủ đề “Dòng chảy,” được dàn dựng như một bản trường ca nghệ thuật về lực lượng An ninh nhân dân ngay tại nơi khởi nguồn truyền thống.
(Ngày Nay) - Nhóm nghiên cứu dự kiến đưa UAV tới núi lửa Etna cao khoảng 3.000m ở miền Đông Sicily, nơi vừa ghi nhận đợt phun trào mới, để đánh giá khả năng ứng dụng công nghệ trong điều kiện thực tế.
(Ngày Nay) - Nhiệt độ bề mặt nước biển ở khu vực xích đạo trung tâm và phía Đông Thái Bình Dương đã tăng lên từ tháng Sáu, với nhiệt độ ở khu vực giám sát chính tăng thêm 1,6 độ C.
(Ngày Nay) - Ngày 11/07, tập 2 Tinh Hà “Say Hi” chính thức đưa 24 Anh Trai bước vào Live Stage 1 với đại tiệc âm nhạc được đầu tư quy mô qua 6 set quay đậm chất điện ảnh. Đây cũng là chặng đua đầu tiên các Anh Trai phải trực tiếp tham gia vào quá trình sản xuất tiết mục, từ phát triển âm nhạc, xây dựng concept, storyboard, moodboard đến dàn dựng sân khấu, tạo nên sáu màn trình diễn mang dấu ấn sáng tạo riêng.
(Ngày Nay) - Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại (QPANĐN) của Quốc hội Việt Nam Lê Tấn Tới và Chủ tịch Ủy ban Quốc phòng và Lực lượng vũ trang của Hạ viện Pháp Jean-Michel Jacques nhất trí tiếp tục tăng cường hợp tác giữa hai Quốc hội và hai ủy ban, duy trì trao đổi đoàn, chia sẻ kinh nghiệm lập pháp, giám sát và mở rộng hợp tác trong nhiều lĩnh vực chiến lược, góp phần làm sâu sắc hơn quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt - Pháp.
(Ngày Nay) - Sau hơn một tháng "bùng nổ" với những đêm trình diễn rực sáng sông Hàn, tối 11/7, tại thành phố Đà Nẵng đã diễn ra đêm chung kết của Lễ hội Pháo hoa Quốc tế Đà Nẵng (DIFF) 2026. Nhận được đánh giá cao của cả khán giả lẫn Ban giám khảo, đội Bồ Đào Nha đã giành ngôi quán quân trong mùa lễ hội DIFF năm nay, với phần thưởng trị giá 20.000 USD. Còn đội Trung Quốc giành ngôi á quân với phần thưởng trị giá 10.000 USD.
(Ngày Nay) - Theo cơ quan khí tượng thủy văn, ngày 11/7, Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ tiếp tục có mưa, mưa vừa và dông, cục bộ có nơi mưa to đến rất to trên 100 mm. Trên biển, nhiều khu vực có gió mạnh cấp 6–7, giật cấp 8–9, sóng cao tới 5m, gây nguy hiểm cho tàu thuyền.
