Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết một đợt không kích quy mô lớn đã xảy ra trong đêm 13/1, làm hư hại 24 cơ sở năng lượng và trạm biến áp trên toàn nước này. Theo đó, gần 300 thiết bị bay không người lái, 18 tên lửa đạn đạo và 7 tên lửa hành trình đã nhằm vào các mục tiêu là cơ sở hạ tầng năng lượng và trạm biến áp của Ukraine.
Đây là một trong những cuộc không kích quy mô lớn nhất kể từ đầu năm mới vào các thành phố Ukraine, khiến ít nhất 4 người thiệt mạng và hàng nghìn người rơi vào tình trạng mất điện, không có sưởi ấm giữa mùa Đông lạnh giá. Cuộc tấn công còn gây ra nguy cơ thiếu lương thực khi nhiều siêu thị buộc phải đóng cửa.
Cơ quan năng lượng Ukraine Ukrenergo cho biết tình trạng mất điện đang bao trùm thủ đô Kiev và các tỉnh Chernihiv, Dnipropetrovsk, Zaporizhia, Zhytomyr, Kharkov và Donetsk.
Trong ngày 13/1, nhiều quận ở Kiev đã mất điện hoàn toàn. Người dân phải xếp hàng dài suốt cả ngày tại các trạm xăng để mua nhiên liệu cho máy phát điện. Hai hệ thống siêu thị lớn ATB và Silpo cũng đã tạm thời đóng cửa.
Thị trưởng Vitali Klitschko thông báo nguồn điện không đủ để cung cấp cho ngay cả cơ sở hạ tầng thiết yếu. Nhiệt độ trong các căn hộ đã xuống xuống mức nguy hiểm cho sức khỏe là 9°C.
Người dân Kiev buộc phải sử dụng các biện pháp cách nhiệt cửa sổ bằng giấy bạc, mặc nhiều lớp quần áo trong phòng ngủ và sưởi ấm bằng gạch chịu lửa.
Bộ Năng lượng cho biết mặc dù các công nhân điện lực đang làm việc 24/7 để sửa chữa thiết bị bị hư hỏng và ổn định hệ thống, tình hình vẫn không khả quan do các cuộc tấn công mới và thời tiết xấu.
Chính phủ ưu tiên cấp điện cho bệnh viện, cơ sở hạ tầng trọng yếu và các khu dân cư đông người, đồng thời triển khai các phương án điều phối điện linh hoạt nhằm giảm tải cho lưới điện trong giờ cao điểm.
Hiện Ukraine cũng đang tìm cách củng cố năng lực quản lý ngành năng lượng. Ngày 13/1, Quốc hội Ukraine đã chưa thông qua đề cử ông Denys Shmyhal vào vị trí Bộ trưởng Năng lượng, khiến chiếc ghế này tiếp tục để trống gần 2 tháng. Việc chậm hoàn tất nhân sự cấp cao diễn ra trong bối cảnh ngành năng lượng cần sự điều hành thống nhất để ứng phó với khủng hoảng.
Quốc hội dự kiến sẽ họp lại trong thời gian tới để tiếp tục xem xét công tác nhân sự, trong khi Chính phủ Ukraine nhấn mạnh mục tiêu trước mắt là bảo đảm nguồn điện và sưởi ấm tối thiểu cho người dân trong những tháng mùa Đông còn lại, đồng thời đẩy nhanh các biện pháp sửa chữa, dự phòng và tái cấu trúc hệ thống năng lượng quốc gia.
Trong bối cảnh khủng hoảng năng lượng ngày càng trầm trọng, Liên hợp quốc và các đối tác nhân đạo ngày 13/1 đã khởi động Kế hoạch nhu cầu và ứng phó nhân đạo cho Ukraine năm 2026, với lời kêu gọi tài trợ 2,3 tỷ USD.
Theo người phát ngôn Tổng Thư ký Liên hợp quốc Stéphane Dujarric, kế hoạch này nhằm hỗ trợ hơn 4 triệu người dân bằng các hình thức cứu trợ thiết yếu, trong khi ước tính gần 11 triệu người trên toàn quốc đang cần viện trợ nhân đạo.
Liên hợp quốc cảnh báo tình trạng gián đoạn điện và sưởi ấm trong điều kiện mùa đông giá rét đang tạo ra “khủng hoảng chồng khủng hoảng,” đẩy những nhóm dân cư dễ bị tổn thương đến sát giới hạn chịu đựng.
Hiện nay, tình trạng cắt điện luân phiên vẫn tiếp diễn trên cả nước và một số khu vực, trong đó có một phần thủ đô Kiev, vẫn chưa được khôi phục sưởi ấm khi nhiệt độ giảm sâu.
