Hóa thạch 400 triệu năm tiết lộ cuộc chiến tranh giành bạn tình khốc liệt

0:00 / 0:00
0:00
(Ngày Nay) - Những chiếc sừng giống như đinh ba trên đầu của một số loài bọ ba thùy có lẽ đã được sử dụng trong các cuộc chiến tranh giành bạn tình. Hành vi giả thuyết này là ví dụ lâu đời nhất về việc cạnh tranh giành quyền sinh sản đã được xác định trong hồ sơ hóa thạch, một nghiên cứu mới cho biết.
Hóa thạch Bọ ba thuỳ Walliserops có một sừng ba ngạnh đặc biệt
Hóa thạch Bọ ba thuỳ Walliserops có một sừng ba ngạnh đặc biệt

Trước đó các nhà cổ sinh vật học đã cho rằng cấu trúc sừng đặc biệt trên đầu Walliserops, một loài bọ ba thùy sống cách đây khoảng 400 triệu năm, có thể được sử dụng để chống lại các loài ốc anh vũ cổ đại thèm khát chúng. Các ngạnh có hình dáng như cây đinh ba này có thể dài tới hơn 25 mm, gần bằng kích thước phần còn lại cơ thể của con bọ ba thuỳ. Tuy nhiên Alan Gishlick, nhà cổ sinh vật học thuộc Đại học Bloomsburg ở Pennsylvania và đồng nghiệp Richard Fortey thuộc Bảo tàng Lịch sử Tự nhiên ở London đã đi đến một kết luận khác sau khi nghiên cứu mẫu vật hoá thạch Walliserops bất thường với bốn răng thay vì ba.

Theo Alan Gishlick, các cấu trúc phi thường trên cơ thể các sinh vật đòi hỏi những lời giải thích về mặt chức năng phù hợp. Con bọ ba thùy bốn ngạnh mà họ nghiên cứu có kích thước tương đương với những con bọ ba thuỳ Walliserops trưởng thành khác, cho thấy nó đã đạt đến tuổi thọ tối đa của giống loài này. Bằng chứng này chống lại giả thuyết rằng đinh ba là vũ khí phòng thủ, vì sự bất thường về mặt cấu trúc này có thể khiến bọ ba thùy dễ dàng bị tổn thương hơn, trong khi đó các cấu trúc dùng để cạnh tranh bạn tình ít cấp thiết hơn đối với sự sống còn nên được phép “dị tật ngoại hình”.

Các nhà nghiên cứu đã tìm kiếm thêm bằng chứng ở loài bọ cánh cứng tê giác Nhật Bản hiện đại (Trypoxylus dichotomus), loài có cấu trúc dị dạng tương tự ở trên đầu. Những cấu trúc ấy của bọ cánh cứng đực được sử dụng trong các cuộc giao đấu tranh giành bạn tình với những con đực khác thay vì bảo vệ bản thân chống lại kẻ săn mồi.

Đây cũng là trường hợp của hươu và cừu hoang dã, khi sừng của chúng liên quan nhiều đến việc đối đầu với các đối thủ cùng loài hơn là đẩy lùi những kẻ săn mồi.

Mặc dù giới tính của bọ ba thùy hóa thạch rất khó xác định nhưng những điểm tương đồng giữa bọ ba thuỳ Walliserops và bọ cánh cứng tê giác đã khiến Gishlick và Fortey cho rằng những con Walliserops mang những chiếc sừng như đinh ba là con đực. Theo Gishlick, “Bất cứ điều gì cho phép chúng ta hiểu rõ hơn về sự sống trong quá khứ và thử nghiệm các giả thuyết một cách nghiêm túc nhất đều rất quan trọng trong việc tìm hiểu sự tiến hóa về hình dạng và chức năng của các loài động vật”.

“Thật ngạc nhiên khi thấy rằng những hành vi phức tạp như vậy đã xuất hiện từ rất sớm trong quá trình tiến hóa và tồn tại cho đến ngày nay”, Jean Vannier, nhà cổ sinh vật học thuộc Đại học Lyon (Pháp) và không tham gia vào nghiên cứu trên nhận định.

Khai mạc triển lãm 51 năm - Bản hùng ca thống nhất
Khai mạc triển lãm 51 năm - Bản hùng ca thống nhất
(Ngày Nay) - Sáng 24/4, tại Trung tâm Triển lãm 45 Tràng Tiền (Hà Nội), Báo Tiền Phong khai mạc triển lãm ảnh “51 năm - Bản hùng ca thống nhất”, mở ra hành trình cảm xúc đặc biệt tái hiện khát vọng độc lập và sức sống mãnh liệt của dân tộc qua hơn nửa thế kỷ.
Tọa đàm “Xuất bản trong thời đại AI” được tổ chức nhân kỷ niệm 3 năm thành lập ANA Hà Nội (26/4/2023 - 26/4/2026)
AI đã thay đổi “cuộc chơi” của ngành xuất bản như thế nào?
(Ngày Nay) - Xu hướng xuất bản thế giới năm 2026 cho thấy công nghệ kỹ thuật số và đặc biệt là AI đã chuyển dịch từ một công cụ hỗ trợ sang một thực thể tham gia sâu vào chuỗi giá trị. Đó là thách thức mà hội thảo “Xuất bản trong thời đại AI” đưa ra vào chiều ngày 24/4.
Những tín hiệu về khả năng Mỹ - Iran "tiếp xúc âm thầm" ở Pakistan
Những tín hiệu về khả năng Mỹ - Iran "tiếp xúc âm thầm" ở Pakistan
(Ngày Nay) - Bất chấp những phủ nhận công khai về khả năng diễn ra đàm phán tại thủ đô Islamabad của Pakistan, những gì diễn ra hiện tại gợi lại những thời điểm trước đây khi cả hai bên vừa theo đuổi tiếp xúc vừa duy trì lập trường cứng rắn trước công chúng.