Ngày 24/1, Ngoại trưởng Phần Lan Pekka Haavisto nhấn mạnh nước này phải cân nhắc việc gia nhập Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) mà không có Thụy Điển, sau khi Thổ Nhĩ Kỳ cho biết họ sẽ không ủng hộ Thụy Điển gia nhập liên minh quân sự này do vụ đốt bản sao kinh Koran ở Stockholm.
Phát biểu trên đài truyền hình Yle, Ngoại trưởng Haavisto nói : "Đánh giá của riêng tôi là sẽ có sự chậm trễ (trong việc nhận được sự chấp thuận của Thổ Nhĩ Kỳ), điều này chắc chắn sẽ kéo dài cho đến cuộc bầu cử Thổ Nhĩ Kỳ vào giữa tháng Năm."
Ông Haavisto cũng cho rằng các cuộc biểu tình chống Thổ Nhĩ Kỳ ở Thụy Điển "rõ ràng đã cản trở tiến trình" gia nhập NATO của Phần Lan và Thụy Điển. Tuy nhiên, theo ông, việc hai nước này gia nhập NATO cùng thời điểm vẫn là "lựa chọn ưu tiên."
Trước đó, chính trị gia cực hữu mang hai quốc tịch Đan Mạch-Thụy Điển, ông Rasmus Paludan hôm 21/1 đã đốt một bản sao của kinh Koran trước đại sứ quán Thổ Nhĩ Kỳ ở thủ đô Stockholm của Thụy Điển.
Ngày 23/1, trong phản ứng chính thức đầu tiên trước hành động này, Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan tuyên bố: "Nếu họ không tôn trọng tôn giáo của người Thổ Nhĩ Kỳ hoặc người Hồi giáo, họ sẽ không nhận được bất kỳ sự hỗ trợ nào từ chúng tôi đối với tư cách thành viên NATO", ông Erdogan nói, đồng thời lưu ý rằng Thụy Điển không thể nhận được sự ủng hộ của Ankara về tư cách thành viên NATO sau các sự kiện trước Đại sứ quán Thổ Nhĩ Kỳ.
Những bình luận trên của ông Erdogan càng khiến triển vọng gia nhập NATO của Thụy Điển và Phần Lan vào cùng thời điểm trở nên mong manh.
 |
Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan phát biểu tại Ankara ngày 23/1/2023. |
Thổ Nhĩ Kỳ và Hungary là những thành viên NATO duy nhất chưa phê chuẩn quyết định lịch sử của hai nước Bắc Âu nhằm phá vỡ truyền thống không liên kết quân sự của họ để phản ứng với cuộc xung đột Nga - Ukraine đang diễn ra.
Thổ Nhĩ Kỳ hôm nay đã triệu Đại sứ Hà Lan tại Ankara liên quan đến cuộc biểu tình hôm 22/1 tại La Haye bao gồm việc xé bản sao kinh Koran của người Hồi giáo.
Trước đó, Thổ Nhĩ Kỳ đã đưa ra một loạt điều kiện cứng rắn, bao gồm yêu cầu Thụy Điển dẫn độ hàng chục nghi phạm chủ yếu là người Kurd mà Ankara cáo buộc là "khủng bố" hoặc dính líu đến cuộc đảo chính bất thành năm 2016.
Thụy Điển cũng đã thực hiện một loạt động thái với Thổ Nhĩ Kỳ để trở thành thành viên NATO với một loạt các chuyến thăm của các bộ trưởng hàng đầu tới Ankara. Stockholm cũng đã thực hiện việc sửa đổi hiến pháp để có thể thông qua luật chống khủng bố cứng rắn hơn theo yêu cầu của Ankara.
Nhưng mọi thứ trở nên tồi tệ khi một nhóm nhỏ người Kurd treo một hình nộm của ông Erdogan bên ngoài tòa thị chính của thành phố Stockholm vào đầu tháng này. Thổ Nhĩ Kỳ đã triệu tập Đại sứ Thụy Điển và hủy chuyến thăm của Chủ tịch Quốc hội Thụy Điển đến Ankara.
